کشف روش جدید برای درمان سرطان لوزالمعده

محققان دانشگاه کالیفرنیا سانفرانسیسکو (UCSF) یک ایمونوتراپی جدید مبتنی بر سلول T ایجاد کرده‌اند که به طور انتخابی سلول‌های سرطانی را هدف قرار می‌دهد و یک سیتوکین ضد سرطان قوی را به طور خاص در هنگام مواجهه با سرطان لوزالمعده تولید می‌کند.

به گزارش تکناک، این درمان به طور موثر ملانوم(حادترین نوع سرطان پوست) و سرطان لوزالمعده را در موش ها با حداقل عوارض جانبی از بین برد. این موضوع نشان دهنده یک رویکرد جدید امیدوارکننده برای درمان این سرطان ها و سایر سرطان های بدخیم است.

این سلول‌ها، IL-2 که یک مولکول التهابی طبیعی تولید شده توسط سیستم ایمنی است که دارای اثرات ضد سرطانی قدرتمندی است را ارائه می دهند. این مولکول ها، سلول‌های T را که سلول‌های ایمنی هستند که می‌توانند سلول‌های سرطانی را از بین ببرند و با عفونت مبارزه کنند را تقویت می‌کند. اثرات ضد سرطانی قوی IL-2 برای مدت طولانی شناخته شده است، با این حال، تجویز سیستمیک IL-2 به دلیل عوارض جانبی شدیدی که می تواند ایجاد کند، محدود شده است.

در این مطالعه که اخیراً در مجله Science منتشر شده است، محققان با برنامه‌ریزی سلول‌های T نفوذگر به تومور برای ساختن IL-2 در هنگام شناسایی سلول سرطانی، توانستند سیتوکین موجود در سرطان را حفظ کنند.

دکتر وندل لیم، نویسنده ارشد این مطالعه گفت: ما از توانایی این سلول‌ها به عنوان منتقل کننده و تقویت کننده سلول های T،تنها در زمانی که این سلول ها تشخیص دهند در جای درستی هستند،استفاده کردیم. من فکر می کنم به کمک این روش، ما می توانیم از سلول درمانی برای ارائه بسیاری از انواع عوامل درمانی قوی اما سمی، به شیوه ای بسیار هدفمندتر استفاده کنیم.

عبور از موانع

سلول درمانی در برابر بسیاری از سرطان های خون بسیار موثر بوده است.در این نوع سرطان ها، سلول ها به راحتی در دسترس قرار دارند زیرا آزادانه شناور هستند. با این حال، تومورهای جامد، دیواره های دفاعی متعددی ایجاد می کنند که از ورود سلول های T درمانی جلوگیری می کند و حتی اگر سلول ها وارد تومور شوند، اغلب قبل از اینکه بتوانند سلول های سرطانی را از بین ببرند، خسته می شوند.

از دهه 1980، انکولوژیست ها می دانستند که دوزهای بالای IL-2 ، سلول های T را قادر می سازد بر این موانع غلبه کنند و سیتوکین به عنوان یک درمان سرطان در موارد چالش برانگیز سرطان مورد استفاده قرار گرفته است. اما تزریق سیستمیک IL-2 به بیماران می تواند باعث تب بالا، نشت رگ های خونی و نارسایی شود.

لیم و نویسنده اصلی این مطالعه دکتر گرگ آلن، با هدف مهار اثرات IL-2 با مهندسی سلول‌هایی که پاسخ ایمنی کشنده سرطان را تنها در جایی که لازم است تقویت کنند یعنی داخل تومور، آزمایشی انجام دادند.

آنها تصمیم گرفتند به دنبال تومورهایی باشند که درمان آنها دشوار است، مانند تومورهای لوزالمعده، تخمدان و ریه، که این تومورها سدهایی تقریباً آهنی در برابر سلول های T ایجاد می کنند.

برای مهندسی سلول‌های T که می‌توانند زمان حضور در تومور را حس کنند، محققان از یک گیرنده مصنوعی Notch (یا synNotch) که یک نوع انعطاف‌پذیر از حسگر مولکولی است، استفاده کردند. این حسگر گیرنده ها غشای سلولی را می پوشانند و انتهای آن، هم در داخل و هم از خارج سلول بیرون زده است. این حسگر بخش بیرونی سلول‌های تومور را شناسایی کرده و به آن‌ها متصل می‌شود و بخش داخلی را تحریک می‌کند تا تولید IL-2 را به حرکت درآورد.

این تیم سلول‌های synNotch را بر روی تعدادی از تومورهای کشنده از جمله ملانوما و سرطان پانکراس آزمایش کردند و متوجه شدند که این سلول‌ها دقیقاً مطابق برنامه‌ریزی عمل می‌کنند.

آلن گفت: ما توانستیم این سلول های درمانی را طوری طراحی کنیم که از موانع دفاعی تومور عبور کنند. هنگامی که در تومور قرار می گیرند، آنها می توانند رد پای خود را ایجاد کنند و به طور موثر شروع به کشتن سلول های سرطانی کنند. ما در برخی موارد توانستیم تومورها را درمان کنیم.

مدار بازخورد مثبت

این رویکرد موفقیت خود را مدیون مهندسی مداری در سلول است که پاسخ ایمنی را به روشی کنترل شده تقویت می کند. این مدار سلول را وادار می‌کند تا IL-2 را فقط تحت شرایط خاصی که برای شناسایی برنامه‌ریزی شده است، تولید کند.آلن گفت: این مدار القایی واقعاً یک بازخورد مثبت است.

این مدار زمانی شروع به کار می کند که گیرنده synNotch به سلول T دستور می دهد IL-2 را بسازد. این مولکول IL-2 از سلول تغذیه می کند و باعث تقسیم آن می شود و در نتیجه سلول های بیشتری ایجاد می کند که این کار حتی IL-2 بیشتری می سازد. کل فرآیند در داخل تومور محدود می شود و از بقیه بدن در برابر آسیب محافظت می کند.

آلن، که هم محقق و هم انکولوژیست است، امیدوار است در سال 2024 این آزمایش را در آزمایشات بالینی با بیماران مبتلا به سرطان پانکراس آغاز کند.

وی گفت: پیشرفته‌ترین روش‌های درمانی هم در بسیاری از این تومورهای بدخیم،جواب نمی دهند. ما فکر می کنیم که این نوع طراحی می تواند بر یکی از موانع اصلی غلبه کند و آن را به گونه ای انجام دهد که ایمن و بدون عوارض جانبی باشد.