در روزهای اخیر تصویری در شبکههای اجتماعی منتشر شده که از ارائه سرویسی با عنوان «اینترنت پرو» خبر میدهد؛ سرویسی که دسترسی به اینترنت «بینالمللی» بدون فیلتر و بدون نیاز به VPN را برای دارندگان جواز کسب تبلیغ میکند.
به گزارش سرویس اخبار داخلی تکناک، بررسیها نشان میدهد این خدمت توسط یکی از اپراتورهای کشور عرضه میشود و برخلاف تبلیغات غیررسمی مشابه، ساختاری رسمی و دارای فرایند ثبتنام و احراز هویت قانونی دارد. مخاطبان آن «همکاران دارای جواز فعالیت» معرفی شدهاند و فعالسازی مستقیم روی سیمکارت، پایداری حتی در شرایط اختلال اینترنت بینالملل و ارائه سرویس تحریمشکن از ویژگیهای اعلامشده آن است.
طبق اطلاعات منتشرشده، ظرفیت اولیه این طرح محدود به ۵۰۰ نفر و هزینه فعالسازی بیش از دو میلیون تومان است. همچنین تعرفه مصرف اینترنت متفاوت تعریف شده: هر گیگابایت ترافیک عادی هشت هزار تومان و ترافیک مربوط به سایتهای فیلترشده ۴۰ هزار تومان محاسبه میشود. این تفاوت قیمت، نشاندهنده تفکیک رسمی میان دسترسی عادی و دسترسی بدون فیلتر است. در کاتالوگ محصول تأکید شده که این سرویس برای سازمانها، شرکتها، اصناف و تعاونیها طراحی شده و امکان مدیریت یکپارچه سیمکارتهای حقوقی را نیز فراهم میکند.
بخوانید: افزایش ۱۸ درصدی تعرفه بستههای اینترنت همراه از امروز
منتقدان، این طرح را نمونهای از «اینترنت طبقاتی» میدانند؛ مفهومی که به معنای سطحبندی دسترسی کاربران بر اساس شغل یا موقعیت حقوقی است. از منظر حقوقی، به اصول ۹ و ۲۰ قانون اساسی استناد میشود که بر برابری شهروندان و عدم محرومیت از حقوق قانونی تأکید دارند.
همچنین ماده ۱۹ میثاق بینالمللی حقوق مدنی و سیاسی و ماده ۱۹ اعلامیه جهانی حقوق بشر آزادی دریافت و انتقال اطلاعات را تضمین میکنند. هرچند در این متون نامی از اینترنت نیامده، کارشناسان معتقدند مفهوم دسترسی آزاد به اطلاعات شامل اینترنت نیز میشود، مگر آنکه محدودیتها بر اساس قانون شفاف و ضرورتسنجیشده اعمال شوند.
در نبود قوانین شفاف درباره سطحبندی دسترسی و مرجع پاسخگو درباره قطع یا اختلال اینترنت، نگرانیهایی درباره گسترش نابرابری دیجیتال، تبعیض شغلی، شکاف آموزشی و افزایش بیاعتمادی عمومی مطرح است. فعالان حوزه دسترسی آزاد هشدار میدهند که اینترنت طبقاتی میتواند زمینهساز کنترل بیشتر، فیلترینگ سلیقهای و قطع گسترده اینترنت در شرایط حساس شود.
بخوانید: آمریکا درگاهی اینترنتی برای دور زدن فیلترینگ ایجاد می کند
این در حالی است که مقامهای دولتی طی یک سال گذشته بارها اعلام کردهاند با اینترنت طبقاتی موافق نیستند و اینترنت باید برای همه در دسترس باشد. با وجود این، گزارشهایی از دسترسی ویژه برخی شرکتها، دانشگاهها و گروههای خاص به اینترنت بدون فیلتر منتشر شده است. به باور کارشناسان، گسترش رسمی چنین طرحهایی ممکن است دست دولت را برای اعمال محدودیتهای گستردهتر باز بگذارد و در نهایت شهروندان عادی بیشترین آسیب را متحمل شوند.منبع:شرق
