هر آنچه که باید در مورد عرضه اولیه اسپیس‌ایکس بدانید

01

از 06

آخرین تحولات عرضه اولیه تاریخی اسپیس‌ایکس

سهام اسپیس‌ایکس در نخستین روز معاملات در نزدک با قیمت ۱۵۰ دلار قیمت‌گذاری شد. این روند در ادامه معاملات تقویت شد و در میانه روز به رشد ۳۰ درصدی رسید و در پایان جلسه معاملاتی، قیمت هر سهم در سطح ۱۶۰.۹۵ دلار و با رشد ۱۹ درصدی تثبیت شد. حجم معاملات به‌ طور قابل توجهی بالا بود و در ساعات ابتدایی پس از عرضه، با رکورد ترافیک معاملاتی مواجه شده است. گوئین شاتول، مدیر عملیات اسپیس‌ایکس در گفت‌وگویی با CNBC اظهارنظری مطرح کرد که می‌تواند برای سهام‌داران تسلا قابل توجه باشد؛ او پیشنهاد کرد: «ادغام احتمالی اسپیس‌ایکس و تسلا می‌تواند مدیریت امپراتوری تجاری ایلان ماسک را تسهیل کند.»

بیشتر بخوانید: جنسن هوانگ نامزد بعدی باشگاه تریلیون دلاری‌ها را معرفی کرد

در میان ذی‌نفعان این عرضه اولیه، بانک‌های سرمایه‌گذاری نیز از برندگان اصلی محسوب می‌شوند و مجموع کارمزدهای دریافتی آنها به حدود ۵۰۰ میلیون دلار رسیده است. بر اساس گزارش وال‌استریت ژورنال، گلدمن ساکس و مورگان استنلی در صدر این فهرست قرار دارند. ایلان ماسک نیز در شبکه اجتماعی X با انتشار پیام‌هایی از کارکنان اسپیس‌ایکس قدردانی کرد و نوشت که «عشق به کارکنان اسپیس‌ایکس فراتر از واژه‌ها است». او همچنین پست‌های مرتبط با عرضه اولیه را بازنشر کرد، از جمله تصویری از مدیران شرکت با کفش‌های سبز که اشاره‌ای نمادین به “Green shoe option” در قراردادهای پذیره‌نویسی است؛ بندی که به تعهدپذیران اجازه می‌دهد در صورت تقاضای بالا، تا ۱۵ درصد سهام بیشتری عرضه کنند.

02

از 06

ردیابی عرضه اولیه اسپیس‌ایکس

با توجه به عرضه اولیه تاریخی اسپیس‌ایکس و مقیاس بی‌سابقه آن، مجموعه‌ای پیچیده از سازوکارهای مالی در پشت صحنه فعال شده است. نخستین متغیر کلیدی، زمان آغاز معاملات رسمی سهام در بازار است. اسپیس‌ایکس اکنون در بورس نزدک فهرست شده است و صفحه رسمی این شرکت در این بورس، به‌محض ثبت قیمت مرجع، به‌روزرسانی خواهد شد. همچنین نزدک ویدیویی از مراسم نمادین نواختن زنگ آغاز معاملات توسط تیم مدیریتی اسپیس‌ایکس منتشر کرده است. با وجود این، قیمت سهام تنها بخشی از تصویر کلی است. برای دسترسی به داده‌های لحظه‌ای و دقیق، منابع خبری مالی مانند بلومبرگ و CNBC همچنان معتبرترین مرجع محسوب می‌شوند؛ رسانه‌هایی که پوشش زنده ارائه می‌دهند و هرگونه اختلال یا نوسان در فرایند عرضه را به‌ صورت لحظه‌ای دنبال می‌کنند.

03

از 06

ابعاد عددی عرضه اولیه اسپیس‌ایکس

بر اساس داده‌ها، اسپیس‌ایکس در سال ۲۰۲۵ با زیانی معادل ۴.۹ میلیارد دلار در برابر درآمدی بیش از ۱۸ میلیارد دلار مواجه بوده است. این رقم بخشی از زیان تجمیعی بیش از ۳۷ میلیارد دلار از زمان تاسیس شرکت را تشکیل می‌دهد. ایلان ماسک به‌ عنوان مدیرعامل، حدود ۸۵.۱ درصد از حقوق رای‌دهی شرکت را در اختیار دارد؛ موضوعی که ساختار حکمرانی شرکت را به‌شدت متمرکز می‌کند.

04

از 06

برندگان و بازندگان

عرضه اولیه تاریخی اسپیس‌ایکس، به‌ عنوان بزرگ‌ترین IPO تاریخ بازار سرمایه، سود قابل توجهی برای سرمایه‌گذاران، کارکنان و به‌ویژه ایلان ماسک ایجاد کرده است. در پی رشد ارزش بازار اسپیس‌ایکس، ثروت اسمی ایلان ماسک به بیش از یک تریلیون دلار رسیده و هم‌زمان نفوذ او در ساختار مالکیت و کنترل شرکت به سطحی بی‌سابقه ارتقا یافته است. تحلیل‌ها نشان می‌دهد ماسک با در اختیار داشتن بیش از ۵۰ درصد قدرت رای، کنترل غالبی بر شرکت حفظ خواهد کرد؛ سطحی از تمرکز حاکمیتی که در میان شرکت‌های فناوری بزرگ کم‌سابقه است.

خبر پیشنهادی: ارزش بازار ASML به رکورد تاریخی رسید

بخش عمده منافع مالی این عرضه اولیه به ایلان ماسک و حلقه داخلی او اختصاص دارد، هرچند سایر سرمایه‌گذاران نیز از رشد ارزش سهام منتفع خواهند شد. با وجود این، ساختار مالکیت و توزیع سود همچنان محل بحث و بررسی است. در سوی دیگر، سرمایه‌گذاران SPV در سطوح پایین‌تر ممکن است تا پس از پایان دوره‌های قفل‌شدگی پس از عرضه اولیه، به اطلاعات واقعی دارایی‌های خود دسترسی نداشته باشند و با ریسک‌هایی همچون کارمزدهای پنهان، تاخیر در تسویه و احتمال سوءاستفاده مالی مواجه شوند.

05

از 06

محتوای پرونده S-1

اسناد ثبت‌نام S-1 تصویری کم‌سابقه و جامع از ساختار درونی اسپیس‌ایکس، از داده‌های مالی گرفته تا خطوط مختلف کسب‌وکار این شرکت ارائه می‌دهد. این سند در آستانه عرضه اولیه به‌ طور مستمر مورد بازنگری و اصلاح قرار گرفت و مبنای گزارش‌های تحلیلی متعددی شد. بر اساس محتوای این پرونده، مدل کسب‌وکار اسپیس‌ایکس به‌ شدت بر سرویس اینترنت ماهواره‌ای استارلینک متمرکز است؛ در حالی که شرکت با زیان انباشته‌ای بیش از ۳۷ میلیارد دلار مواجه است و چشم‌انداز رشد آن به پروژه‌های آینده‌محور از جمله توسعه‌های مرتبط با xAI و برنامه‌های فضایی پیشرفته گره خورده است.

برای مطالعه بیشتر: آنتروپیک برای عرضه اولیه سهام وارد عمل شد

در همین اسناد، مسیر توسعه موشک استارشیپ و تحقق قابلیت استفاده مجدد، با ابهام‌ها و چالش‌های فنی بیشتری نسبت به روایت عمومی توصیف شده است؛ مسیری که هم می‌تواند انتظارات بازار را تعدیل کند و هم انتقادها را نسبت به زمان‌بندی پروژه افزایش دهد. همچنین S-1 به سرمایه‌گذاران هشدار می‌دهد که احتمال رقیق شدن قابل توجه سهام پس از عرضه اولیه تاریخی اسپیس‌ایکس وجود دارد؛ موضوعی که در فضای رسانه‌ای به گمانه‌زنی‌هایی درباره ساختار مالکیت و حتی سناریوهای ادغام با تسلا دامن زده است.

06

از 06

توافق‌ها و معاملات پیش از عرضه اولیه

شرکت اسپیس‌ایکس در آستانه IPO، مجموعه‌ای از قراردادهای کلان برای فروش ظرفیت محاسباتی و بهبود وضعیت مالی خود منعقد کرده است. بر اساس گزارش‌ها، شرکت آنتروپیک متعهد شده است ماهانه ۱.۲۵ میلیارد دلار برای استفاده از منابع پردازشی xAI پرداخت کند؛ توافقی که نخستین‌بار در ماه مه افشا شد. مدت زمان این قرارداد همچنان محل اختلاف تحلیلگران است و برداشت‌های متفاوتی از پایداری آن وجود دارد؛ در حالی که ایلان ماسک نیز تلاش کرده است اهمیت زمانی این همکاری را کم‌رنگ جلوه دهد. در همین حال، گوگل نیز قراردادی به ارزش ۹۲۰ میلیون دلار در ماه برای دسترسی به ظرفیت پردازشی اسپیس‌ایکس منعقد کرده است. به گفته یکی از نمایندگان گوگل، این قرارداد ماهیتی کوتاه‌مدت دارد و برای پاسخ به جهش غیرمنتظره تقاضا در محصولات جدید هوش مصنوعی این شرکت طراحی شده است.