پروژه لاین عربستان با وجود میلیاردها دلار سرمایهگذاری و سالها عملیات ساخت، تا سال ۲۰۳۰ متوقف شد و آینده این شهر خطی بلندپروازانه در هالهای از ابهام قرار گرفت.
به گزارش سرویس معماری تکناک، پروژه عظیم «لاین» یکی از مهمترین بخشهای برنامه توسعهای نئوم در عربستان سعودی محسوب میشود که قرار بود نمادی از تحول اقتصادی و فناوری عربستان باشد.
لاین در زمان معرفی به عنوان یکی از جاهطلبانهترین پروژههای شهری جهان شناخته میشد. این پروژه شامل دو سازه عظیم آینهای موازی در دل بیابانهای شمال غرب عربستان است که قرار بود در نهایت ۱۷۰ کیلومتر طول داشته باشند. مقامهای سعودی، این شهر را نمونهای از شهرسازی آینده معرفی کرده بودند که در آن خودروها حذف میشوند، حملونقل پرسرعت جایگزین روشهای سنتی میشود و میلیونها نفر در محیطی کاملاً هوشمند زندگی خواهند کرد.
با وجود تبلیغات گسترده و سرمایهگذاریهای کلان، مشکلات پروژه از همان سالهای نخست آشکار شد. افزایش هزینههای ساخت، پیچیدگیهای فنی، دشواری اجرای طرح در مقیاس پیشبینیشده و نگرانیها درباره زمانبندی پروژه باعث شدند گزارشهای متعددی درباره کاهش اهداف اولیه منتشر شود. در مقاطع مختلف نیز خبرهایی درباره کوچکتر شدن فازهای اجرایی و بازنگری در برنامههای توسعهای نئوم به گوش رسید.
اکنون وبسایت خبری Semafor در گزارشی اعلام کرده است که پروژه لاین عربستان تا «حداقل سال ۲۰۳۰» متوقف خواهد شد. این گزارش بیان کرده است که مقامهای سعودی در حال بازبینی اولویتهای سرمایهگذاری خود هستند و ترجیح میدهند منابع مالی را به پروژههایی اختصاص دهند که در کوتاهمدت بازده اقتصادی بیشتری داشته باشند. اگرچه هنوز تصمیم رسمی درباره آینده بلندمدت لاین اعلام نشده است، اما این توقف طولانیمدت تردیدهای زیادی را درباره امکان تحقق کامل طرح اولیه ایجاد کرده است.
همچنین گزارش مذکور به پروژه Trojena اشاره میکند. این مجموعه تفریحی و کوهستانی قرار است میزبان بازیهای زمستانی آسیایی ۲۰۲۹ باشد، اما براساس اطلاعات منتشرشده، این پروژه نیز تا پس از سال ۲۰۳۰ سرمایهگذاری جدیدی دریافت نخواهد کرد. چنین تصمیمی نشان میدهد که بازنگری در راهبرد توسعه نئوم تنها به پروژه لاین محدود نمیشود و سایر بخشهای این ابرپروژه را نیز در بر گرفته است.
در مقابل، عربستان تمرکز خود را به پروژههایی معطوف کرده است که از دیدگاه اقتصادی اهمیت فوریتری دارند. یکی از مهمترین پروژهها شهر صنعتی و بندری Oxagon است. این منطقه به عنوان قطب صنعتی و لجستیکی آینده نئوم شناخته میشود و در ماههای اخیر اهمیت بیشتری پیدا کرده است. گزارشها حاکی از آن هستند که مقامهای سعودی همچنان توسعه این شهر را در اولویت قرار دادهاند.
انتشار این اخبار پس از آن صورت میگیرد که ایمن المدیفر، مدیرعامل جدید نئوم، بررسی جامعی از وضعیت فعلی پروژهها انجام داده است. به نظر میرسد نتیجه این ارزیابی راهبردی، تغییر در نحوه تخصیص منابع و تمرکز بر پروژههایی باشد که امکان دستیابی سریعتر به اهداف اقتصادی را فراهم میکنند.
در همین حال، گزارشها از کنار گذاشته شدن پروژه مکعب نیز خبر میدهند. این سازه مکعبی عظیم قرار بود به یکی از شاخصترین نمادهای معماری جدید عربستان تبدیل شود، اما اکنون آینده آن در هالهای از ابهام قرار دارد.
با وجود این، همه پروژههای بزرگ عربستان با مشکل مواجه نشدهاند. توسعه Qiddiya City همچنان ادامه دارد و این مجموعه تفریحی به تازگی بخشی از امکانات خود را افتتاح کرده است. همچنین ساخت برج JEC Tower نیز با سرعت ادامه دارد. این آسمانخراش پس از تکمیل عنوان بلندترین ساختمان جهان را به دست خواهد آورد و یکی از مهمترین پروژههای فعال عمرانی در عربستان محسوب میشود.
در شرایط کنونی، آینده پروژه لاین عربستان بیش از هر زمان دیگری نامشخص به نظر میرسد. پروژهای که زمانی نماد بلندپروازیهای عربستان برای ساخت شهری متفاوت و پیشرفته بود، اکنون با چالشهای مالی و اجرایی بزرگی روبهرو شده است. اینکه توقف این پروژه موقتی است یا به معنای پایان عملی یکی از بزرگترین رویاهای شهرسازی جهان است، موضوعی است که در سالهای آینده مشخص خواهد شد.
