فهرست مطالب
شرکت آلمانی Isar Aerospace با پرتاب موفق موشک اسپکتروم از نروژ، برای نخستینبار یک موشک را از خاک اروپای غربی به مدار زمین رساند و یک رکورد تاریخی در صنعت فضایی اروپا ثبت کرد.
به گزارش سرویس هوافضای تکناک، موشک اسپکتروم روز ۵ سپتامبر از مرکز فضایی Andøya در شمال نروژ به فضا پرتاب شد. این پرتاب ساعت ۱۰:۱۲ شب به وقت محلی انجام شد و موشک حدود هفت دقیقه بعد با قرار گرفتن در یک مدار بیضوی به دور زمین، مهمترین هدف اولیه مأموریت خود را محقق کرد.
نیکولائوس پراکیس، مهندس ارشد اسپکتروم در شرکت Isar Aerospace، هنگام پخش زنده مأموریت گفت: «ما همین حالا در حال تاریخسازی هستیم، برای اسپکتروم، برای Isar و برای اروپا تاریخ میسازیم. من به این دستاورد بزرگ فوقالعاده افتخار میکنم.»
این موفقیت در دومین پرواز اسپکتروم به دست آمد. این موشک دومرحلهای با ارتفاع ۲۸ متر، نخستینبار در مارس ۲۰۲۵ از همین مرکز فضایی پرتاب شده بود. مأموریت نخست که «Going Full اسپکتروم» نام داشت، با شکست مواجه شد و موشک کمتر از یک دقیقه پس از بلند شدن از سکوی پرتاب به زمین سقوط کرد.
شرکت Isar Aerospace پس از آن حادثه، تحقیقات جامعی را آغاز کرد و ظرف دو ماه بررسیهای خود را به پایان رساند. این شرکت در سپتامبر ۲۰۲۵ اعلام کرد که بازشدن ناخواسته شیر تخلیه و از دست رفتن کنترل وضعیت موشک هنگام آغاز مانور چرخشی، زنجیرهای از رویدادها را ایجاد کرده بودند که در نهایت به شکست موشک در حین پرواز منجر شدند.
بیشتر بخوانید: برنامه ناسا برای ساخت پایگاه دائمی در ماه + تصویر
تأخیرهای متعدد پیش از پرتاب موشک اسپکتروم
این شرکت آلمانی پس از بررسی شکست نخست، اطلاعات بهدستآمده را برای آمادهسازی دومین موشک اسپکتروم به کار گرفت. دومین مأموریت با نام «Onward and Upward» ابتدا برای ژانویه برنامهریزی شده بود، اما مشکل یک شیر تحت فشار باعث تعویق پرتاب تا ماه مارس شد.
شرایط نامساعد جوی و ورود یک قایق به محدوده پرتاب نیز چند تلاش را برای انجام مأموریت در ماه مارس متوقف کردند. تلاش دیگری در ۹ آوریل به دلیل شناسایی نشتی در یک مخزن تحت فشار کامپوزیتی روکششده لغو شد.
شرکت Isar Aerospace بار دیگر در ۱۵ ژوئن برای انجام مأموریت آماده شد، اما پس از شناسایی رفتار غیرعادی در سیستمهای سیالات موشک، پرتاب را متوقف کرد. مهندسان سرانجام این مشکل را نیز برطرف کردند و اسپکتروم را برای پرتاب ۵ سپتامبر به سکوی پرتاب بازگرداندند.
پراکیس درباره این مشکلات گفت که شرکت با تأخیرها و عقبگردهایی مواجه شده است، اما تیمها پس از هر مشکل قدرتمندتر بازگشتند. به گفته او، رسیدن اسپکتروم به مدار نتیجه حجم گسترده فعالیتهای مهندسی در تیمهای مختلف Isar Aerospace است.
برخلاف پرواز نخست، اسپکتروم این بار محمولههای واقعی نیز با خود حمل میکرد. پنج ماهواره کوچک CubeSat و یک آزمایش علمی غیرقابلاستقرار در مأموریت «Onward and Upward» به فضا فرستاده شدند.
موفقیت کامل مأموریت به استقرار این محمولهها وابسته بود. مرحله بالایی موشک ابتدا باید یک مانور اصلاح مدار را انجام میداد تا از مدار بیضوی اولیه خارج شود. نزدیکترین نقطه این مدار اولیه به زمین حدود ۱۸۰ کیلومتر و دورترین نقطه آن حدود ۵۰۰ کیلومتر برآورد شده بود.
بیشتر بخوانید: ناسا سامانه ناوبری فضایی بدون GPS را آزمایش کرد
استقرار موفق ماهوارهها در مدار زمین
موشک اسپکتروم مانور مورد نیاز را با موفقیت انجام داد و سپس محمولههای خود را طبق برنامه در مدار مستقر کرد. شرکت Isar Aerospace حدود دو ساعت پس از پرتاب، استقرار موفق محمولهها را اعلام کرد و به این ترتیب، موفقیت کامل دومین مأموریت اسپکتروم تأیید شد.
این پرتاب برای برنامههای آینده Isar Aerospace اهمیت زیادی دارد. اسپکتروم برای انتقال ماهوارههای کوچک و متوسط طراحی شده است و میتواند حدود ۱۰۰۰ کیلوگرم محموله را به مدار پایین زمین منتقل کند. این شرکت قصد دارد اسپکتروم را در آینده به یکی از موشکهای پرکاربرد برای پرتاب این گروه از ماهوارهها تبدیل کند.
زیرساختهای تولیدی Isar Aerospace نیز برای پشتیبانی از افزایش تعداد پرتابها توسعه یافتهاند. این شرکت اعلام کرده است که کارخانه آن در نزدیکی مونیخ ظرفیت تولید بیش از ۳۰ موشک اسپکتروم در سال را دارد.
پراکیس دومین پرواز اسپکتروم را یک نقطه عطف و موفقیتی بزرگ توصیف کرد، اما تأکید داشت که این دستاورد تنها آغاز مسیر شرکت است و Isar Aerospace اکنون برای مراحل بعدی برنامه خود آماده میشود.
اسپکتروم با این مأموریت به نخستین موشکی تبدیل شد که از خاک اروپای غربی به مدار زمین رسیده است. با وجود این، پرتاب مداری از بخش اروپایی قاره سابقه طولانی دارد. پایگاه فضایی Plesetsk در بخش اروپایی روسیه حدود شش دهه است که میزبان پرتابهای مداری بوده است. حدود ۲۵ درصد از خاک روسیه در اروپا قرار دارد و بخش باقیمانده این کشور در آسیا واقع شده است.
بیشتر بخوانید: فضاپیمای Fermi Explorer راهی سفری ۸۰ هزار ساله می شود
