مهندسان MIT بالنهای معدهای طراحی کردهاند که به طور خودکار باد و تخلیه میشوند و میتوانند مصرف غذا را تا 60 درصد کاهش دهند.
به گزارش تکناک، بالنهای بادشده که در معده قرار میگیرند و باعث احساس سیری میشوند، مدتها است که برای کاهش وزن مورد استفاده قرار میگیرند. مشکل بالنهای معده کنونی این است که همیشه باد هستند و به همین دلیل با گذشت زمان اثر آنها کاهش مییابد، اما فناوری جدید این مشکل را برطرف کرده است.
چاقی یک مشکل جهانی است که باعث بیماری و مرگ بسیاری از افراد میشود. این مسئله باعث شده است که داروهای ضد چاقی تزریقی محبوب شوند، اما بعضی افراد به دلیل عوارض جانبی یا هزینه، نمیتوانند از این داروها استفاده کنند و به دنبال روشهای دیگری برای کاهش وزن هستند.
بالنهای معدهای که فضای معده را اشغال میکنند و حس سیری میدهند، روش جدیدی برای کاهش وزن نیستند، اما حالا با طراحی جدید محققان MIT، این بالنها میتوانند به طور خودکار باد و تخلیه شوند، که تأثیرگذاری بیشتر آنها را به دنبال دارد.
جیوانی تراورسو، استاد مهندسی در MIT و یکی از طراحان این سیستم گفت: «بالنهای معده در ابتدا مؤثر هستند، چرا که باعث کاهش وزن میشوند. اما بعد از مدتی، این تأثیر کاهش پیدا میکند. به این دلیل که معده به بالن عادت میکند و دیگر احساس سیری نمیدهد. در همین راستا ما به دنبال ساخت سیستمی بودیم که احساس سیری را قبل از وعده غذایی به طور موقت شبیهسازی کند و بتواند به کاهش وزن کمک نماید.»

تحقیقات نشان میدهند که درمان با بالن معدهای (IGB) به طور موقت برای کاهش وزن مفید است، اما پس از حدود سه یا چهار ماه، اثر آن کم میشود. به این دلیل که اگر بالن به تدریج بزرگتر نشود، معده به حضور آن عادت میکند و دیگر احساس سیری به مغز نمیفرستد و کاهش وزن متوقف میشود.
هدف مهندسان MIT بهبود طراحی بالنی به نام Spatz3 بود. آنها برای حل این مشکل، سیستمی به نام “OSIRIS” طراحی کردند. بالن با سیستم OSIRIS قبل از هر وعده غذایی باد میشود تا احساس سیری ایجاد کند و بعد از وعده غذایی تخلیه میگردد.
این کار باعث میشود که معده به بالن عادت نکند. چرخه باد شدن و تخلیه سه بار در روز انجام میشود، که یعنی قبل از صبحانه، ناهار و شام است.
جیوانی تراورسو توضیح داد: «ایده اصلی این است که بالن قبل از وعده غذایی باد شود تا شما احساس گرسنگی نکنید و سپس بین وعدههای غذایی تخلیه میشود.»
در حال حاضر، طراحیهای مختلفی از بالنهای معدهای (IGB) وجود دارند، که تفاوت چندانی با هم ندارند و هیچکدام هنوز توسط FDA تأیید نشدهاند.
بیشتر این بالنها نیاز به وارد کردن از طریق آندوسکوپ دارند، یعنی بالن از دهان عبور میکند، وارد مری و سپس معده میشود. سپس بالن با مایع یا گاز باد میشود تا احساس سیری ایجاد کند. این فرایند کمتهاجمی است اما به بیهوشی عمومی نیاز دارد.
در طرف دیگر درمانهای چاقی، جراحی قرار دارد و شامل روشهایی است که سایز و ساختار معده را تغییر میدهند تا مصرف غذا را محدود کنند، یا فرایند گوارش را تغییر دهند.
این جراحیها سخت و پیچیده هستند و به همین دلیل خطرات و عوارض خاص خود را دارند. همچنین خود چاقی نیز هنگام انجام جراحی، خطر را بیشتر میکند.

سیستم OSIRIS از نظر تهاجم شبیه به درمان بالن معدهای است. در سیستم OSIRIS مشابه بالنهای معدهای سنتی، بالن از طریق آندوسکوپ وارد معده میشود.
یک لوله از طریق پوست شکم وارد معده میشود تا بالن را باد و تخلیه کند. این روش مشابه وارد کردن لوله تغذیهای PEG است و برای افرادی که نمیتوانند غذا بخورند، تغذیه مایع وارد معده میشود.
وارد کردن PEG فقط به بیحسی موضعی و آرامبخشی نیاز دارد و به همین دلیل به عنوان یک جراحی بزرگ در نظر گرفته نمیشود.
تراورسو بیان کرد: «لولههای PEG میتوانند سالها در بدن بمانند و این نشان میدهد که سیستم OSIRIS هم میتواند به صورت بلندمدت در بدن باقی بماند و مشکلی از نظر سازگاری نخواهد داشت.»
محققان اثر بخشی سیستم OSIRIS را روی سه گروه خوک آزمایش کردند: یک گروه بدون بالن (گروه تحت کنترل)، یک گروه با بالن غیر باد شده (گروه ساختگی) و یک گروه با بالن باد شده (گروه درمانی) بودند.
به خوکها روزانه 1360 گرم غذا داده شد و بعد از هر وعده غذایی، مقدار غذای باقیمانده وزن شد. نتایج نشان داد که باد کردن بالن قبل از وعدههای غذایی باعث کاهش 60 درصدی مصرف غذا در خوکها شد.
آزمایشهای اولیه سیستم OSIRIS فقط طی یک ماه انجام شد. مرحله بعدی برای محققان این است که دستگاه را برای مدت طولانیتری آزمایش کنند تا ببینند آیا کاهش مصرف غذا باعث کاهش وزن میشود یا خیر.

نیل زیکسان جیای، نویسنده اصلی مطالعه گفت: «با استفاده از بالنهای معدهای سنتی اغلب شش ماه یا بیشتر طول میکشد تا کاهش وزن قابل توجهی نشان داده شود. ما باید سیستم خود را برای مدت مشابه یا بیشتر مورد آزمایش قرار دهیم تا ثابت کنیم که عملکرد بهتری دارد.»
اگر سیستم OSIRIS بتواند به طور ایمن برای استفاده انسانی مورد تأیید قرار گیرد، میتواند یک گزینه جایگزین برای کاهش وزن باشد، که نسبت به داروهای ضد چاقی تزریقی کمی تهاجمیتر است، اما از جراحی چاقی بسیار کمتهاجمتر و کمخطرتر میباشد.
تراورسو تأکید کرد: «برای برخی بیماران که ریسک بالاتری دارند و نمیتوانند جراحی انجام دهند، یا داروها را تحمل نمیکنند یا منع مصرف دارند، گزینههای محدودی برای کاهش وزن وجود دارد. بالنهای معدهای سنتی هنوز استفاده میشوند، اما این روشها به مشکل میخورند، چرا که بعد از مدتی کاهش وزن متوقف میشود. بنابراین سیستم OSIRIS میتواند راهحلی برای این مشکل باشد.»
این مطالعه در مجله Device منتشر شده است.