کشف روشی جدید برای کاهش کلسترول

به تازگی محققان مرحله ناشناخته ای را در فرآیند جذب کلسترول غذایی از روده به جریان خون شناسایی کرده اند. این مسیر کشف شده جدید، یک هدف جدید و موثر برای درمان‌کلسترول بالا فراهم می کند.

به گزارش تکناک، کلسترول‌ (cholesterol : sterol biosynthesized by all animal cells which is an essential structural component of all animal cell membranes) بالا یک عامل خطرناک اصلی برای ابتلا به بیماری های قلبی عروقی است. در حالی که استاتین‌ها و تغییرات رژیم غذایی می‌توانند کلسترول را کاهش دهند، محققان دانشگاه UCLA Health نشان داده‌اند که چگونه یک سری پروتئین‌ خاص به نام پروتئین‌های Aster، کلیدی برای پردازش این ماده چربی‌مانند در بدن هستند و ممکن است روش جدیدی برای مدیریت کلسترول کشف کرده باشند.

پیتر تونتونوز، نویسنده مسئول این مطالعه گفت: نتایج تحقیقات ما نشان می دهد که یک سری پروتئین خاص در خانواده Aster نقش مهمی در حرکت‌کلسترول از طریق فرآیند جذب دارند. به نظر می رسد مسیر Aster یک هدف جذاب برای محدود کردن جذب کلسترول روده ای و کاهش میزان کلسترول پلاسما باشد.

جذب روده ای‌ کلسترول غذایی تأثیر عمده ای بر میزان کلسترول خون دارد و فرآیندی پیچیده و چند مرحله ای است. کلسترول آزاد توسط پروتئینی به نام Niemann-Pick C1 Like 1 (NPC1L1)  به غشای پلاسمایی انتروسیت ها که سلول هایی هستند که سطح داخلی روده را می پوشانند، کشیده می شود. سپس به بخش دیگری از سلول به نام شبکه آندوپلاسمی منتقل می شود، جایی که آنزیمی به نام ACAT2 کلسترول را برای بسته بندی و انتقال در فرآیندی به نام استری شدن آماده می کند. استر کلسترول در شیلومیکرون ها بسته بندی می شود تا در جریان خون آزاد شود و به بافت ها برسد.

در حالی که قبلاً درک شده بود که NPC1L1 نقش کلیدی در این فرآیند دارد، چیزی که به طور کامل درک نشده بود، نحوه انتقال کلسترول از قسمت بیرونی انتروسیت به شبکه آندوپلاسمی بود. در مطالعه فعلی، محققان کشف کردند که وقتی NPC1L1 کلسترول را از روده به داخل سلول می‌کشد، باعث جذب پروتئین‌های Aster ساکن در شبکه آندوپلاسمی می‌شود.

تونتونوز گفت: اینکه چگونه کلسترولی که از طریق NPC1L1 وارد سلول می‌شود، برای استری‌سازی و تنظیم سنتز کلسترول به شبکه آندوپلاسمی می‌رسد، تاکنون یک معمای دیرینه بوده است. ما این معما را با نشان دادن اینکه دو عضو خانواده پروتئین Aster – Aster-B و -C – پیوند بین NPC1L1 و ACAT2 را فراهم می کنند، حل کردیم.

علاوه بر این، محققان به این نتیجه رسیدند که پروتئین Aster ممکن است یک هدف درمانی جدید برای کنترل میزان کلسترول فراهم کند. هنگامی که آنها عملکرد Aster-B و -C را در موش مسدود کردند، ذخایر کلسترول سلولی در این حیوانات کاهش یافت و پردازش کلسترول مختل شد.

محققان می‌گویند: این یافته‌ها مسیر Aster را به‌عنوان یک عامل تعیین‌کننده فیزیولوژیکی مهم در جذب چربی در رژیم غذایی که می‌تواند از نظر دارویی مورد هدف قرار گیرد، نشان می دهد.

داروی موجود که ازتیمیب نام دارد، NPC1L1  را هدف قرار می دهد، فعالیت ACAT2  را مهار می کند و جذب کلسترول را کاهش می دهد. گاهی اوقات از این دارو در ترکیب با استاتین ها برای کاهش کلسترول خون استفاده می شود، اما به اندازه کافی به پروتئین Aster متصل نمی شود تا به طور کامل از انتقال کلسترول جلوگیری کند.

محققان یک داروی تجربی با مولکول کوچک به نام AI-3d را شناسایی کردند که به طور مستقیم و قوی  Aster-A، -B و -C را مهار می کند و در موش ها و سلول های انسانی نشان جذب کلسترول را مهار می کند.

این مطالعه در مجله Science منتشر شد.