بلوک‌های سازنده حیات در محیط های رادیواکتیو فضا کشف شدند

نمونه‌های سیارک Bennu نشان می‌دهند که بلوک‌های سازنده حیات، از جمله گلیسین، می‌توانند در یخ‌های منجمد و محیط‌های رادیواکتیو شکل بگیرند.

به گزارش سرویس علمی تک‌ناک، مطالعه‌ای تازه، نگاهی نو به سرچشمه احتمالی بلوک‌های سازنده حیات در کیهان ارائه می‌دهد. دانشمندان دانشگاه پن‌استیت با بررسی آمینو‌اسیدهای یافت‌شده در سیارک Bennu، دریافتند که شکل‌گیری آن‌ها نیازی به وجود آب مایع گرم نداشته و برخلاف فرضیه‌های پیشین، می‌توانست در محیط‌های سرد و رادیواکتیو رخ دهد.

نمونه‌های مورد بررسی شامل سنگ‌هایی حدود ۴.۶ میلیارد ساله هستند که در سال ۲۰۲۳ توسط ماموریت OSIRIS-REx ناسا به زمین منتقل شدند. یافته‌ها حاکی از آن است که این بلوک‌های سازنده حیات، احتمالا در دوران آغازین منظومه شمسی و در شرایط یخ‌زده شکل گرفته‌اند.

بیشتر بخوانید: آشکارسازهای فوق‌حساس کلید کشف ماده تاریک و رازهای جهان هستند + تصویر

شواهد ایزوتوپی

آلیسون بازینسکی، استاد کمک‌تحقیق علوم زمین در پن‌استیت، تصریح کرد: «نتایج ما برداشت رایج از فرآیند شکل‌گیری آمینو‌اسیدها در سیارک‌ها را وارونه می‌کند.» وی افزود: «اکنون مشخص شده که مسیرها و شرایط شکل‌گیری این بلوک‌های سازنده حیات بسیار متنوع است و تنها به حضور آب مایع گرم محدود نمی‌شود. تحلیل‌های ما نشان می‌دهد که طیف گسترده‌ای از شرایط می‌تواند منجر به تولید آمینو‌اسیدها شود.»

شواهد ایزوتوپی نشان می‌دهند که آغاز حیات احتمالا با همین بلوک‌های سازنده حیات رخ داده است. محققان دانشگاه پن‌استیت موفق به شناسایی گلیسین، ساده‌ترین آمینو‌اسید و یکی از بلوک‌های کلیدی حیات، شدند. با بهره‌گیری از ابزارهای پیشرفته اندازه‌گیری ایزوتوپی، تیم تحقیقاتی فرضیه سنتز استرکر، که شکل‌گیری گلیسین را مستلزم آب مایع گرم می‌دانست، به چالش کشید.

حتما بخوانید: شگفت‌انگیزترین تصاویر فضایی سال ۲۰۲۵

نتایج حاکی از آن است که این مولکول‌ها (که پایه پروتئین‌های عملکردی هستند) احتمالا در یخ‌های منجمد و تحت تابش رادیواکتیو در لبه‌های بیرونی منظومه شمسی شکل گرفته‌اند؛ یافته‌ای که نشان می‌دهد بلوک‌های سازنده حیات می‌توانند در محیط‌های بسیار خشن ایجاد شده و سپس به زمین منتقل شوند.

آلیسون بازینسکی تاکید کرد: «در پن‌استیت ابزارهایی ساخته‌ایم که امکان اندازه‌گیری ایزوتوپ‌ها در مقادیر بسیار کم ترکیبات آلی مانند گلیسین را فراهم می‌کند. بدون این پیشرفت‌ها و سرمایه‌گذاری در تجهیزات تخصصی، این کشف میسر نمی‌شد.»

بلوک‌های سازنده حیات در شهاب‌سنگ‌ها

نمونه‌های Bennu با شهاب‌سنگ Murchison که در ۱۹۶۹ در استرالیا فرود آمد و استاندارد مطالعات آمینو‌اسیدهای فضایی محسوب می‌شود، مقایسه شدند. در حالی که Murchison نشان‌دهنده شکل‌گیری آمینو‌اسیدها در شرایط ملایم و با حضور آب مایع است، گلیسین Bennu احتمالا در یخ‌های منجمد و تحت تابش شدید شکل گرفته است. این مقایسه حاکی از تنوع شیمیایی گسترده در منظومه شمسی اولیه است؛ آزمایشگاهی آشوبناک با «مناطق شیمیایی متمایز» که هر کدام مسیرهای متفاوتی برای تولید مواد حیات داشتند.

برای مطالعه بیشتر: چطور یک دنباله‌دار ناشناخته را شکار کنیم؟ + ویدیو

این کشف همچنین معمای تازه‌ای درباره چیرالیتی (دست‌چپی و راست‌چپی آمینو‌اسیدها) ایجاد کرده است. در نمونه‌های Bennu، نسخه‌های چپ و راست اسید گلوتامیک تفاوت‌های شدیدی در مقادیر نیتروژن داشتند؛ نتیجه‌ای که هنوز توضیح علمی برای آن وجود ندارد. اگر بلوک‌های حیات می‌توانند در محیط‌های یخ‌زده و رادیواکتیو شکل بگیرند، جهان بسیار بارورتر و مساعدتر از آن چیزی است که تاکنون تصور می‌شد.

این نتایج در مجله Proceedings of the National Academy of Sciences منتشر شد.