طبق تازهترین گزارش پایگاه معتبر SCImago در سال ۲۰۲۴، ایران موفق شده است با کسب رتبه سیزدهم در میان کشورهای جهان از نظر تعداد مقالات علمی زیستفناوری، جایگاه چشمگیری به دست آورد.
به گزارش تکناک، در سطح منطقه نیز کشورمان با فاصلهای قابل توجه در صدر قرار دارد و پس از آن ترکیه، عربستان سعودی و مصر جای گرفتهاند. این آمار نشاندهنده رشد سریع و نقش پیشرو ایران در عرصههای علمی و فناورانه است.
دورهی ۱۳۷۹ تا ۱۳۸۴ را میتوان نقطه عطفی در مسیر توسعه زیستفناوری کشور دانست؛ زمانی که ایران از جایگاهی صرفاً پژوهشمحور فراتر رفت و به تولیدکننده محصولات دانشبنیان و بازیگری فعال در بازارهای جهانی تبدیل شد.
در این مسیر، نهادهایی مانند ستاد توسعه علوم و فناوریهای زیستی و سلولهای بنیادی با حمایتهای کلیدی خود نقش مهمی ایفا کردند. در نتیجه، تحقیقات دانشگاهی تنها به مقالات و پایاننامه محدود نماند و به مرحله تجاریسازی و پاسخگویی به نیازهای واقعی کشور راه یافت.
یکی از مهمترین دستاوردهای این دوره، تولید داروی اینترفرون آلفا توسط متخصصان داخلی بود؛ دارویی برای درمان هپاتیت که بهعنوان نخستین محصول زیستفناوری دارویی کشور، گامی مهم در مسیر خودکفایی ایران در صنعت دارو به شمار میرود.
با گسترش فعالیتهای پژوهشی و افزایش حمایتهای ملی، امروز ایران توانسته است با وجود ۱۴۸۰ شرکت دانشبنیان فعال در زیستفناوری و سلامت و همچنین کسب رتبه هشتم جهانی در پزشکی بازساختی جایگاه برجستهای در این عرصه داشته باشد. علاوه بر این، تولید بیش از هزار محصول زیستفناورانه در حوزههای پزشکی، کشاورزی، صنعت و محیطزیست موجب شده کشورمان در سطح آسیا به رتبه پنجم و در منطقه به مقام نخست دست یابد.
این دستاوردها به روشنی نشان میدهد که متخصصان ایرانی توانستهاند با تولید محصولات پیشرفته و راهبردی، آیندهای نوآورانه و روشن را برای صنعت دانشبنیان ایران رقم بزنند.
