ناسا روز دوشنبه اعلام کرد که قرارداد مهم فرودگر ماه آمریکا را به دلیل تأخیرهای پیوسته اسپیسایکس برای رقابت شرکتهای دیگر باز میکند.
به گزارش تکناک، این اقدام مسیر را برای شرکتهایی مانند Blue Origin جف بزوس باز میکند تا مأموریت مهم فرود اولین فضانوردان روی ماه در نیم قرن اخیر را به دست آورند.
شان دافی، سرپرست ناسا و وزیر حمل و نقل آمریکا، در برنامه Fox & Friends گفت: «در حال باز کردن این قرارداد هستیم. انتظار داریم که شرکتهایی مثل Blue و شاید دیگران وارد رقابت شوند.»
اظهارات دافی پس از ماهها فشار درونی ناسا برای تسریع برنامه آرتمیس و پیشبرد پیشرفت اسپیسایکس در فرودگر ماه استارشیپ بیان شد، در حالی که چین نیز با جدیت برای فرستادن انسان به ماه تا سال ۲۰۳۰ پیش میرود. این اقدام نشاندهنده تغییر مهمی در استراتژی ماه ناسا است و تنها دو سال پیش از تاریخ برنامهریزیشده فرود، رقابت تازهای برای فرودگر سرنشیندار ماه آغاز میشود. انتظار میرود که Blue Origin در این مأموریت رقابت کند، در حالی که لاکهید مارتین نیز اعلام کرده است که تیم صنعتی برای پاسخ به فراخوان ناسا تشکیل خواهد داد.
قرارداد استارشیپ، انتخابشده توسط ناسا در سال ۲۰۲۱ به ارزش ۴.۴ میلیارد دلار، موعد فرود روی ماه را تا سال ۲۰۲۷ دارد، اما مشاوران ناسا پیشبینی میکنند که این زمان ممکن است به دلیل اولویتهای رقابتی، سالها به تعویق بیفتد. ایلان ماسک، استارشیپ را کلیدی برای پرتاب دستههای بزرگتر ماهوارههای استارلینک و در نهایت انتقال انسان به مریخ میداند.
شان دافی درباره فعالیت اسپیسایکس روی فرودگر ماه گفت: «آنها دستاوردهای چشمگیری دارند، اما از برنامه عقب هستند.» وی تصریح کرد که رئیسجمهور دونالد ترامپ میخواهد مأموریت قبل از پایان دوره ریاستجمهوری او در ژانویه ۲۰۲۹ انجام شود. این اقدام نمایانگر تغییر قابل توجهی در رهبری موقت ناسا است و همزمان با باز شدن مجدد فرایند معرفی مدیر دائم توسط کاخ سفید و دافی صورت میگیرد.
جرد آیزاکمن، کارآفرین میلیاردر و فضانورد مشتری اسپیسایکس و متحد ایلان ماسک، در حال مذاکره برای بازپسگیری معرفینامهای است که تابستان توسط ترامپ لغو شده بود. اما ایلان ماسک رقابتهای احتمالی را نادیده گرفت و در شبکه اجتماعی نوشت: «اسپیسایکس نسبت به سایر شرکتهای فضایی مثل برق حرکت میکند. علاوه بر این، استارشیپ کل مأموریت ماه را انجام خواهد داد؛ این را به یاد داشته باشید.» ماموریت آرتمیس ۳ با اسپیسایکس، اولین فرود انسان روی ماه از زمان آپولوی ۱۷ در سال ۱۹۷۲ خواهد بود.
شرکت فضایی Blue Origin به رهبری جف بزوس، با فرودگر Blue Moon در حال توسعه، قراردادی مشابه برای مأموریتهای ماه بعدی آرتمیس در سال ۲۰۲۳ دریافت کرده است. این شرکت پیشتر به تصمیم اولیه ناسا برای انتخاب تنها اسپیسایکس اعتراض و سالها تلاش کرده بود تا آژانس و قانونگذاران را متقاعد کند گزینهای جایگزین به عنوان پشتیبان انتخاب شود. اشاره دافی به Blue Origin روز دوشنبه حاکی از آن است که این شرکت ممکن است در رقابت آرتمیس ۳ شرکت کند. شرکت Blue Origin در فلوریدا، فرودگر Blue Moon را با کمترین پوشش رسانهای توسعه میدهد و قرارداد آن حدود ۳ میلیارد دلار ارزش دارد. شرکت اسپیسایکس در تگزاس، استارشیپ را از طریق کمپینی فشرده از مأموریتهای آزمایشی توسعه میدهد، اما ناسا از پیشرفت آهسته در مراحل توسعه فرودگر ماه نگران شده است.
ناسا خواستار ارائه سریع برنامههای فرودگر ماه اسپیسایکس شد
سخنگوی ناسا در پاسخ به جزئیات اظهارات شان دافی اعلام کرد که آژانس از اسپیسایکس و Blue Origin خواسته است تا برنامههای شتابدهی فرود روی ماه خود را تا تاریخ ۲۹ اکتبر ارائه دهند. وی بیان کرد: «همچنین ناسا از تمامی شرکتهای فعال در صنعت فضایی تجاری درخواست میکند تا راهکارهای خود را برای افزایش سرعت مأموریتهای ماه ارائه دهند.» باب بنکن، معاون استراتژی اکتشاف و فناوری در واحد فضایی لاکهید مارتین در بیانیهای به رویترز اعلام کرد که این شرکت در سال جاری تحلیلهای فنی و برنامهای گستردهای برای فرودگرهای سرنشیندار ماه انجام داده است.
بنکن، فضانورد بازنشسته ناسا گفت: «ما با تیمی میانصنعتی از شرکتها همکاری کردهایم و مشتاق هستیم به درخواست دافی پاسخ دهیم و اهداف فضایی کشور خود را در ماه محقق سازیم.» برنامه چند میلیارد دلاری ناسا، آرتمیس، شامل مجموعهای از مأموریتها با چند پیمانکار است، که هدف آن بازگرداندن انسانها به ماه و ایجاد حضور بلندمدت در آنجا است. آرتمیس ۳ با استفاده از استارشیپ اسپیسایکس برای سال ۲۰۲۷ برنامهریزی شده است. او همچنین بیان کرد که آرتمیس ۲، پروازی ۱۰ روزه به دور ماه و بازگشت با سیستمهای ساختهشده توسط بوئینگ، نورثروپ گرومن و لاکهید مارتین، در مسیر اجرای برنامه برای آوریل قرار دارد و ممکن است به فوریه منتقل شود. گزارشها حاکی است که جف بزوس و دیو لیپم، مدیرعامل Blue Origin، تابستان گذشته با ترامپ مذاکره کردند، زمانی که رئیسجمهور جمهوریخواه با ایلان ماسک، حامی خود در انتخابات ۲۰۲۴ و مسئول پروژه کاهش هزینههای دولت به نام DOGE در تضاد بود.
