نگرانی آمریکا از محدود شدن دسترسی به قطب جنوب ماه توسط چین

جرد آیزاکمن، مدیر ناسا درباره احتمال محدود شدن دسترسی آمریکا به مناطق مهم قطب جنوب ماه در پی گسترش فعالیت‌های فضایی چین ابراز نگرانی کرده است.

به گزارش سرویس هوافضای تک‌ناک، او معتقد است که مأموریت چانگ‌ای ۷ چین می‌تواند به این کشور امکان دهد در برخی از ارزشمندترین مناطق ماه حضور پیدا کند.

چین ماه گذشته پرتاب مأموریت رباتیک چانگ‌ای ۷ را به اوایل سال آینده موکول کرد. مقام‌های چینی توضیح دقیقی درباره علت این تأخیر ارائه نکردند. آیزاکمن در کنفرانس Off World در هیوستون از این تأخیر استقبال کرد و گفت که چین دقیقا همان منطقه‌ای را در قطب جنوب ماه هدف گرفته است که برای برنامه‌های آمریکا نیز اهمیت دارد.

او به‌طور مشخص به دهانه شکلتون اشاره کرد. این دهانه یکی از مهم‌ترین مناطق قطب جنوب ماه محسوب می‌شود و وجود احتمالی ذخایر یخ آب، ارزش آن را برای مأموریت‌های آینده افزایش داده است.

رقابت بر سر ارزشمندترین مناطق قطب جنوب ماه

بخش بزرگی از سطح ماه محیطی خشک و فاقد منابع در دسترس دارد، اما شرایط در قطب جنوب متفاوت است. لبه‌های مرتفع دهانه شکلتون باعث شکل‌گیری مناطقی شده‌اند که نور خورشید هیچ‌گاه به آنها نمی‌رسد. این مناطق با عنوان «تله‌های سرد» شناخته می‌شوند.

دانشمندان احتمال می‌دهند که یخ آب و مواد مفید دیگر طی میلیاردها سال در این مناطق انباشته شده باشند. وجود چنین منابعی می‌تواند برای ایجاد پایگاه‌های بلندمدت روی ماه اهمیت زیادی داشته باشد. به همین دلیل، بخش نسبتا کوچکی از قطب جنوب ماه برای برنامه‌های فضایی آینده آمریکا و چین اهمیت ویژه‌ای پیدا کرده است.

هر دو کشور برنامه‌هایی برای ایجاد حضور پایدار روی ماه دارند. این حضور می‌تواند علاوه بر تحقیقات علمی، امکان آزمایش فناوری‌ها و کسب تجربه را برای مأموریت‌های دورتر در منظومه شمسی فراهم کند.

آیزاکمن و برخی دیگر از مقام‌های آمریکایی نگران هستند که چین پس از استقرار کاوشگرهای رباتیک و سپس فضانوردان خود، محدودیت‌هایی را برای دسترسی دیگر کشورها به بعضی مناطق ایجاد کند.

مدیر ناسا درباره چانگ‌ای ۷ گفت که این مأموریت به مریخ‌نورد و پهپادهای جهنده مجهز خواهد بود و توانایی جابه‌جایی قابل‌ توجهی روی سطح ماه خواهد داشت. به گفته او، چنین قابلیت‌هایی می‌توانست دسترسی به برخی از مهم‌ترین نقاط قطب جنوب را تحت تأثیر قرار دهد.

بیشتر بخوانید: چین شبکه ماهواره‌ای ردیابی امواج رادیویی راه‌اندازی می‌ کند

تأخیر چانگ‌ای ۷ فرصت تازه‌ای برای ناسا

تاکنون هیچ کشوری نتوانسته است یک فضاپیما را به‌ صورت نرم در مناطق قطبی ماه فرود بیاورد. فرود در این مناطق در مقایسه با نواحی استوایی ماه دشوارتر است و مأموریت‌های قطبی با چالش‌های فنی بیشتری روبه‌رو هستند.

تأخیر چانگ‌ای ۷ اکنون این احتمال را افزایش داده است که ناسا زودتر به این منطقه دسترسی پیدا کند. یکی از مأموریت‌هایی که می‌تواند در این رقابت نقش داشته باشد، نخستین پرتاب ماه‌نشین Blue Moon Mark 1 شرکت بلو اوریجین است.

این ماه‌نشین بزرگ قرار است دو کاوشگر ناسا را به قطب جنوب ماه منتقل کند. طبق برنامه مطرح‌شده، این مأموریت ممکن است در بهار ۲۰۲۷ انجام شود.

همچنین آیزاکمن معتقد است که چین قصد دارد از منابع یخ آب در ماه استفاده کند و مهارت‌های مورد نیاز را برای مأموریت‌های آینده توسعه دهد. او مقصد بلندمدت این روند را مریخ می‌داند و گفته است که چین می‌تواند در آینده به دنبال خلق لحظه‌ای مشابه نخستین قدم نیل آرمسترانگ باشد، اما این بار چنین رویدادی روی مریخ اتفاق خواهد افتاد.

چین قصد دارد نخستین فضانوردان خود را تا سال ۲۰۳۰ یا پیش از آن روی ماه فرود آورد. این کشور برای رسیدن به این هدف، توسعه فضاپیمای سرنشین‌دار، موشک و ماه‌نشین مورد نیاز را دنبال می‌کند.

بیشتر بخوانید: چین نقطه‌ ضعف خطرناک ماه‌نشین ناسا را فاش کرد

آیزاکمن رقابت ماه را فراتر از یک مأموریت فضایی می‌داند

بحث درباره اهمیت بازگشت فضانوردان آمریکایی به ماه پیش از فرود فضانوردان چینی همچنان ادامه دارد. آمریکا نخستین بار در سال ۱۹۶۹ و در جریان برنامه آپولو، انسان را روی ماه فرود آورد. به همین دلیل، فرود فضانوردان چینی از نظر تاریخی نخستین حضور انسان روی ماه نخواهد بود.

با وجود این، آیزاکمن معتقد است که این رقابت پیامدهایی فراتر از برنامه‌های فضایی دارد. او گفت که موفقیت چین می‌تواند بر نگاه کشورهای دیگر به جایگاه فناوری آمریکا و چین تأثیر بگذارد.

به گفته مدیر ناسا، کشورها ممکن است در چنین شرایطی درباره انتخاب فناوری، تجهیزات نظامی، استانداردهای فنی و حتی رویکرد خود در حوزه هوش مصنوعی، تصمیم‌های متفاوتی بگیرند. او این موضوع را به اعتبار گسترده‌تر آمریکا در عرصه بین‌المللی مرتبط دانست.

آیزاکمن در عین حال تأکید کرد که رقابت کنونی اساسا نباید شکل می‌گرفت. او بخشی از وضعیت فعلی را نتیجه ناکامی‌های سیاست فضایی آمریکا از دوران دولت رونالد ریگان دانست.

مدیر ناسا برآورد کرده که این سازمان طی دوره چند دولت جمهوری‌خواه و دموکرات حدود ۱۰۰ میلیارد دلار برای برنامه‌هایی هزینه کرده است که به نتیجه مورد نظر منجر نشده‌اند.

در مقابل، چین نخستین پرواز فضایی سرنشین‌دار خود را در سال ۲۰۰۳ انجام داد و پس از آن به‌ سرعت توانمندی‌های فضایی خود را گسترش داد. این کشور اکنون برنامه‌های متعددی برای ماه دارد و توسعه زیرساخت‌های مورد نیاز را برای مأموریت‌های سرنشین‌دار ادامه می‌دهد.

آیزاکمن معتقد است که نتیجه رقابت برای حضور دوباره انسان روی ماه تنها به یک دستاورد نمادین محدود نخواهد شد. او گفت که اگر آمریکا در رقابت بر سر اینکه چه کسی نخستین نفر از نردبان ماه‌نشین پایین می‌آید عقب بماند، تأثیر این اتفاق در سراسر جهان احساس خواهد شد.