تب سرمایه‌گذاری در هوش مصنوعی ممکن است فروکش کند

شرکت Bank of America هشدار داد که تشدید رقابت، کاهش قیمت و افت هزینه‌کرد شرکت‌ها می‌تواند بازده سرمایه‌گذاری در هوش مصنوعی را تحت فشار قرار دهد.

به‌ گزارش سرویس هوش مصنوعی تک‌ناک، این بانک میان چرخه کنونی سرمایه‌گذاری در هوش مصنوعی و دوره‌های تاریخی سرمایه‌گذاری گسترده در زیرساخت‌ها و فناوری، شباهت‌هایی شناسایی کرده است. Bank of America افزایش انتظارات سرمایه‌گذاری، تشدید رقابت و کاهش قیمت خدمات هوش مصنوعی را از جمله عواملی می‌داند که می‌توانند بازدهی این سرمایه‌گذاری را تحت فشار قرار دهند.

سباستین ریدلر، استراتژیست سرمایه‌گذاری Bank of America، روز جمعه در یادداشتی برای مشتریان این بانک بررسی کرد که آیا هزینه‌کرد برای زیرساخت‌های هوش مصنوعی ممکن است همان مسیری را طی کند که چرخه‌های سرمایه‌گذاری بزرگ در گذشته پیموده‌اند؛ چرخه‌هایی که در آنها گسترش ظرفیت تولید و عرضه، در نهایت به کاهش سودآوری منجر شد. این بانک در تحلیل خود، ابعاد سرمایه‌گذاری برنامه‌ریزی‌شده شرکت‌های بزرگ فناوری در زیرساخت‌های پردازشی و ابری را در کنار تحولات اخیر قیمت‌گذاری خدمات هوش مصنوعی و روند هزینه‌کرد شرکت‌ها بررسی کرده است.

بیشتر بخوانید: بانک‌ها درهای خود را به روی عامل‌های هوش مصنوعی بستند

پیش‌بینی هزینه‌کرد سرمایه‌ای به یک تریلیون دلار رسید

بر اساس داده‌های مورد استناد Bank of America، پیش‌بینی اجماعی بازار از هزینه‌کرد سرمایه‌ای شرکت‌های بزرگ ارائه‌دهنده خدمات ابری در ۱۲ ماه آینده از ۳۳۰ میلیارد دلار در ابتدای سال ۲۰۲۵ به حدود یک تریلیون دلار رسیده است. این رقم معادل تقریبا ۳ درصد از تولید ناخالص داخلی آمریکا است؛ سهمی که از مقیاس نسبی سرمایه‌گذاری در دو دوره تاریخی توسعه زیرساخت‌ها و فناوری فراتر می‌رود.

برای مقایسه، Bank of America برآورد کرده است که سرمایه‌گذاری در دوره گسترش راه‌آهن آمریکا طی دهه ۱۸۷۰ معادل ۲.۲ درصد از تولید ناخالص داخلی این کشور بوده است. این نسبت در دوره رونق فناوری دهه ۱۹۹۰ به حدود ۱.۱ درصد می‌رسید. ریدلر تاکید کرد که چرخه‌های بزرگ سرمایه‌گذاری در گذشته، با وجود تداوم پیشرفت فناوری و گسترش استفاده از آن، اغلب با افزایش رقابت و افت بازده مالی مواجه شده‌اند. به بیان دیگر، موفقیت و گسترش یک فناوری به معنای تداوم سودآوری بالای شرکت‌های فعال در آن حوزه نیست.

کاهش قیمت و بازده سرمایه‌گذاری در هوش مصنوعی

Bank of America افزایش رقابت در بازار مدل‌های هوش مصنوعی را یکی از تهدیدهای بالقوه برای بازده مالی سرمایه‌گذاری کلان در زیرساخت‌های هوش مصنوعی می‌داند. بر اساس تحلیل این بانک، چرخه‌های سرمایه‌گذاری گذشته معمولا با حاشیه سود بالا آغاز می‌شدند. سودآوری اولیه، سرمایه‌گذاران بیشتری را به بازار جذب می‌کرد و باعث افزایش ظرفیت می‌شد، اما در ادامه، شکل‌گیری ظرفیت مازاد و تشدید رقابت، قدرت شرکت‌ها را برای تعیین قیمت کاهش می‌داد.

ریدلر این الگو را با بازار رایانش ابری در دهه ۲۰۱۰ مقایسه می‌کند. در آن دوره، موانع ورود به بازار به محدود شدن رقابت کمک می‌کردند و شرایط مناسب‌تری برای حفظ سودآوری شرکت‌ها فراهم می‌شد.

حتما بخوانید: خدمات رایگان لوله‌کشی و برق‌کاری در ازای آموزش ربات‌های هوش مصنوعی

بازار مدل‌های هوش منصوعی اکنون شرایط متفاوتی دارد. رقابت در این بخش افزایش یافته است و توسعه‌دهندگان چینی نیز با عرضه مدل‌های دارای وزن‌های باز، فشار رقابتی بیشتری بر فعالان بازار وارد کرده‌اند.

طبق داده‌های Bank of America، میانگین قیمت توکن‌های هوش منصوعی از تابستان تاکنون حدود ۵۰ درصد کاهش یافته است. این افت قیمت در شرایطی رخ داده که حجم توکن‌های پردازش‌شده توسط سیستم‌های هوش مصنوعی همچنان رو به افزایش است. این روند نشان می‌دهد که رشد تقاضا و افزایش حجم پردازش مانع کاهش قیمت خدمات هوش منصوعی نمی‌شوند؛ موضوعی که می‌تواند بر میزان درآمد و بازده سرمایه‌گذاری شرکت‌هایی تاثیر بگذارد که هزینه‌های سنگینی برای توسعه در زیرساخت‌های هوش مصنوعی متحمل شده‌اند.

روند بازده سرمایه‌گذاری در هوش مصنوعی

Bank of America در بخش دیگری از تحلیل خود بررسی کرده است که آیا کاهش قیمت خدمات هوش مصنوعی می‌تواند با تحریک تقاضای بیشتر، افت درآمد به‌ازای هر واحد مصرف را جبران کند یا خیر. این بانک برای توضیح این احتمال به پارادوکس جونز اشاره کرده است؛ مفهومی اقتصادی که بر اساس آن، افزایش بهره‌وری و کاهش هزینه استفاده از یک منبع می‌تواند مصرف آن را افزایش دهد. طرفداران تداوم رشد سرمایه‌گذاری در هوش منصوعی معتقد هستند کاهش قیمت توکن‌ها می‌تواند تقاضا را به‌اندازه‌ای تحریک کند که افزایش حجم مصرف، افت قیمت‌ها را جبران نماید و رشد مجموع هزینه‌کرد در این صنعت را تداوم ببخشد.

با وجود این‌، داده‌های Ramp AI که در گزارش Bank of America مورد استناد قرار گرفته‌اند، تصویر متفاوتی از بازار ارائه می‌دهند. بر اساس این داده‌ها، هزینه‌کرد شرکت‌های آمریکایی برای هوش مصنوعی از ماه اوت اندکی کاهش یافته است؛ این در حالی است که میزان استفاده از توکن‌ها رشد قابل توجهی داشته است. ریدلر این واگرایی میان افزایش مصرف و کاهش هزینه‌کرد را نشانه‌ای احتمالی از تحت فشار قرار گرفتن مدل درآمدزایی کسب‌وکارهای فعال در بازار هوش منصوعی می‌داند.

Bank of America این روند را با چرخه‌های سرمایه‌گذاری سرمایه‌ای در گذشته مقایسه می‌کند؛ دوره‌هایی که در آنها افزایش ظرفیت عرضه و تشدید رقابت، بازده مالی شرکت‌های حاضر در بازار را کاهش داد. این مقایسه بر یک ریسک اساسی تاکید دارد: افزایش استفاده از خدمات هوش مصنوعی به رشد متناسب درآمد یا سودآوری منجر نمی‌شود.

این بانک در ادامه به کاهش اخیر شاخص‌های سهامی اشاره کرده است که در معرض تغییرات بازار فناوری و نیمه‌رساناها قرار دارند. بر اساس یادداشت Bank of America، شاخص Kospi کره جنوبی از ابتدای اکتبر تاکنون ۲۰ درصد افت کرده است. هم‌زمان، شاخص نیمه‌رساناهای فیلادلفیا نیز نسبت به اوج اخیر خود ۱۳ درصد کاهش یافته است. Bank of America این تحولات را بخشی از ارزیابی گسترده‌تر خود درباره موقعیت‌گیری سرمایه‌گذاران و شرایط حاکم بر چرخه سرمایه‌گذاری در هوش مصنوعی در نظر گرفته است.

چشم‌انداز منفی Bank of America برای سهام اروپا

Bank of America در کنار نگرانی‌های خود درباره سرمایه‌گذاری در هوش مصنوعی، پیش‌بینی منفی‌ خود را درباره بازار سهام اروپا نیز حفظ کرده است. این بانک انتظار دارد شاخص استاکس ۶۰۰ تا سه‌ماهه دوم به سطح ۵۸۰ واحد کاهش یابد؛ پیش‌بینی‌ که معادل افت ۱۰ درصدی این شاخص است. راهبرد سرمایه‌گذاری این بانک همچنان بر صنایع تدافعی متمرکز است؛ صنایعی که معمولا در برابر نوسانات چرخه اقتصادی مقاومت بیشتری دارند. در مقابل، شرکت‌هایی که عملکرد آنها وابستگی بیشتری به وضعیت اقتصاد دارد، در اولویت پایین‌تری قرار گرفته‌اند.

برای مطالعه بیشتر: عقب‌نشینی متا از بند جنجالی آموزش هوش مصنوعی

Bank of America همچنان در سهام شرکت‌های کالاهای مصرفی اساسی و داروسازی وزن بالاتری نسبت به شاخص مرجع دارد. در مقابل، این بانک در بخش‌های بانکی، تولید کالاهای سرمایه‌ای و نیمه‌رساناها رویکرد کم‌وزن را دنبال می‌کند. در مجموع، چشم‌انداز این بانک از ارزیابی ریسک‌های چرخه کنونی هزینه‌کرد سرمایه‌ای در هوش منصوعی ناشی می‌شود؛ ریسک‌هایی که افزایش رقابت، کاهش قیمت خدمات و ناهماهنگی میان رشد مصرف و درآمدزایی را در بر می‌گیرند. از نگاه این بانک، افزایش استفاده از فناوری هوش مصنوعی به‌تنهایی تضمین‌کننده بازدهی سرمایه‌گذاری گسترده در زیرساخت‌های آن نیست.