فهرست مطالب
چین با آزمایش شبکه ماهواره‌ای Guowang موفق شد تماس تصویری میان قطب شمال و جنوب را با تأخیر کمتر از یک ثانیه برقرار کند و گام مهمی برای رقابت با استارلینک بردارد.
به گزارش سرویس اینترنت و شبکه تکناک، پژوهشگران مستقر در سه کشتی اکتشافی قطبی چین توانستند از طریق این شبکه با کارکنان ایستگاه تحقیقاتی چینلینگ در جنوبگان تماس تصویری برقرار کنند.
شبکه تلویزیونی دولتی CCTV در اواخر سپتامبر از موفقیت این آزمایش خبر داد. پژوهشگران علاوه بر تماس تصویری، انتقال فایل‌های اطلاعاتی و گزارش‌های سفرهای دریایی را میان کشتی‌های تحقیقاتی و مرکز ملی داده‌ها و اطلاعات دریایی چین آزمایش کردند.
این دستاورد بخشی از برنامه بلندمدت پکن برای توسعه زیرساخت ارتباطات ماهواره‌ای مستقل است. چین قصد دارد وابستگی خود را به ارائه‌دهندگان خارجی کاهش دهد و خدمات ارتباطی را در مناطقی گسترش دهد که دسترسی به شبکه‌های زمینی دشوار است.
بیشتر بخوانید: اسپیس‌ایکس استارلینک موبایل را به اپراتور بزرگ تلفن همراه تبدیل می‌کند
توسعه شبکه ماهواره‌ای Guowang
گروه شبکه ماهواره‌ای چین، یک شرکت دولتی، مسئولیت توسعه و مدیریت منظومه Guowang را برعهده دارد. پرتاب ماهواره‌های این پروژه از دسامبر ۲۰۲۴ آغاز شد و تاکنون بیش از ۱۸۰ ماهواره در مدار زمین قرار گرفته‌اند.
برنامه نهایی این شرکت، استقرار ۱۲ هزار و ۹۹۲ ماهواره تا سال ۲۰۳۵ است. تحقق این هدف می‌تواند Guowang را به یکی از بزرگ‌ترین منظومه‌های ارتباطات ماهواره‌ای جهان تبدیل کند.
چین برای دستیابی به این هدف، برنامه توسعه شبکه را در چند مرحله دنبال می‌کند. بر اساس برنامه اعلام‌شده، تعداد ماهواره‌های Guowang باید تا پایان سال ۲۰۲۷ به ۴۰۰ عدد برسد. این مرحله با هدف ایجاد پوشش ارتباطی در سراسر چین طراحی شده است.
هدف بعدی افزایش تعداد ماهواره‌ها به حدود ۱۳۰۰ عدد تا اواخر سال ۲۰۲۹ است. با وجود این برنامه‌ها، شبکه فعلی هنوز محدودیت‌های قابل توجهی در پوشش جغرافیایی و ظرفیت انتقال داده دارد.
آزمایش ارتباطی اخیر اهمیت ویژه‌ای برای مأموریت‌های تحقیقاتی در مناطق قطبی دارد. کشتی‌های اکتشافی معمولا در مناطقی فعالیت می‌کنند که زیرساخت‌های ارتباطی متداول به آنها دسترسی ندارند. ارتباط ماهواره‌ای مستقل می‌تواند هماهنگی عملیات و انتقال اطلاعات پژوهشی را در چنین مناطقی تسهیل کند.
شبکه CCTV این آزمایش را پیشرفتی در مسیر توسعه ارتباطات قطبی تحت کنترل چین توصیف کرده است. انتقال اطلاعات از طریق زیرساخت داخلی نیز با سیاست‌های پکن برای افزایش امنیت داده‌ها همخوانی دارد.
بیشتر بخوانید: عرضه اینترنت موبایل در ژاپن با دکل مخابراتی پرنده + تصویر
مقایسه سرعت و توانایی شبکه ماهواره‌ای چین با استارلینک
پژوهشگران در آزمایش شبکه ماهواره‌ای Guowang حداکثر سرعت دانلود و آپلود را حدود ۳۰ مگابیت‌برثانیه ثبت کردند. این میزان پهنای باند برای تماس تصویری و بسیاری از فعالیت‌های معمول انتقال داده مناسب است، اما عملکرد واقعی شبکه به شرایط ارتباطی بستگی دارد.
در مقابل، شبکه استارلینک شرکت اسپیس ایکس معمولا سرعت دانلودی بین ۲۵ تا ۲۲۰ مگابیت‌برثانیه ارائه می‌دهد. سرعت این سرویس با توجه به موقعیت جغرافیایی کاربران و شرایط شبکه تغییر می‌کند.
تفاوت اصلی دو شبکه در تعداد ماهواره‌های مستقر در مدار است. استارلینک حدود ۱۱ هزار ماهواره دارد، در حالی که تعداد ماهواره‌های Guowang بیش از ۱۸۰ عدد است.
این اختلاف چشمگیر، برتری قابل توجهی در پوشش جغرافیایی و ظرفیت ارتباطی برای استارلینک ایجاد می‌کند. شبکه‌های بزرگ‌تر معمولا هنگام جابه‌جایی ماهواره‌ها در مدار، فرصت بیشتری برای حفظ ارتباط پایدار دارند. البته کیفیت خدمات به معماری شبکه و زیرساخت‌های زمینی نیز وابسته است.
برخی ناظران نظامی چینی معتقد هستند که اتصال ماهواره‌ای با سرعت ۳۰ مگابیت‌برثانیه می‌تواند برای ارتباطات تاکتیکی کاربرد داشته باشد. همچنین چنین ارتباطی ممکن است امکان کنترل بلادرنگ تجهیزات بدون سرنشین را فراهم کند.
با وجود این، پهنای باند به‌تنهایی معیار مناسبی برای ارزیابی توانایی نظامی شبکه ماهواره‌ای نیست. مقاومت در برابر اختلالات الکترونیکی، پایداری ارتباط و تاب‌آوری زیرساخت نیز اهمیت زیادی دارند.
نقش استارلینک در حفظ ارتباطات اوکراین طی تهاجم گسترده روسیه، اهمیت راهبردی منظومه‌های ماهواره‌ای مدار پایین زمین را نشان داده است. چین نیز با استناد به نگرانی‌های امنیتی، استفاده از خدمات ارتباطات ماهواره‌ای خارجی را در قلمرو خود محدود کرده است.
بیشتر بخوانید: استارلینک سرعت اینترنت را به یک گیگابیت بر ثانیه می‌رساند
افزایش رقابت ماهواره‌ای چین با اسپیس ایکس
پکن علاوه بر شبکه Guowang، پروژه بزرگ دیگری برای توسعه اینترنت ماهواره‌ای دنبال می‌کند. شرکت شانگهای اسپیس‌سیل تکنولوژیز مدیریت منظومه ماهواره‌ای Qianfan را برعهده دارد که هدف نهایی آن استقرار ۱۵ هزار ماهواره است.
پرتاب ماهواره‌های Qianfan از اوت ۲۰۲۴ آغاز شد. بر اساس اطلاعات منتشرشده، این منظومه تا سپتامبر ۲۰۲۶ تعداد ۲۵۶ ماهواره در مدار زمین داشت.
شرکت بهره‌بردار قصد دارد تعداد ماهواره‌های Qianfan را تا پایان سال ۲۰۲۶ به ۳۲۴ عدد افزایش دهد. توسعه هم‌زمان دو منظومه بزرگ نشان می‌دهد که چین سرمایه‌گذاری گسترده‌ای برای ایجاد زیرساخت‌های ارتباطات فضایی در دستور کار دارد.
این پروژه‌ها علاوه بر ارائه خدمات ارتباطی، می‌توانند در کاربردهای راهبردی نیز نقش داشته باشند. ایجاد شبکه‌های مستقل ماهواره‌ای به چین امکان می‌دهد کنترل بیشتری بر مسیر انتقال اطلاعات و زیرساخت‌های ارتباطی خود داشته باشد.
با وجود پیشرفت‌های اخیر، فاصله Guowang و Qianfan با استارلینک همچنان قابل توجه است. تعداد ماهواره‌ها، گستردگی پوشش، ظرفیت شبکه و مقاومت در برابر اختلالات از مهم‌ترین چالش‌های پیش روی این پروژه‌ها هستند.
آزمایش موفق تماس تصویری میان قطب شمال و جنوب نشان داد که شبکه Guowang به قابلیت‌های عملیاتی اولیه دست یافته است. با وجود این، تبدیل این دستاورد به یک سرویس ارتباطی گسترده و قابل اعتماد به توسعه بیشتر زیرساخت‌ها و افزایش تعداد ماهواره‌های عملیاتی نیاز دارد.
