فهرست مطالب
سازمان فضایی آمریکا، ناسا احتمالا هواپیمای تاریخی SR-71 بلک‌برد را پس از نزدیک به ۲۷ سال دوباره به آسمان بازگرداند.
به گزارش سرویس هوافضای تکناک، انتقال SR-71A با شماره دم 844 از محل نمایش در مرکز تحقیقات پرواز آرمسترانگ و تماس با مهندسان سابق این هواپیما، گمانه‌زنی‌ها را درباره بررسی جدی احیای آن افزایش داده است.
ناسا اوایل سال جاری میلادی، هواپیمای شناسایی مافوق‌صوت SR-71 بلک‌برد با شماره دم 844 را از محل نمایش روباز آن در مرکز تحقیقات پرواز آرمسترانگ در پایگاه نیروی هوایی ادواردز کالیفرنیا خارج کرد و به یک آشیانه انتقال داد.
Aviation Week گزارش داده است که ناسا پس از انتقال این هواپیما با چند مهندس سابق SR-71 تماس گرفته و درباره همکاری آنها برای بازگرداندن احتمالی بلک‌برد به شرایط پروازی گفت‌وگو کرده است.
ناسا تاکنون وجود برنامه‌ای رسمی برای بازگرداندن SR-71 به پرواز را تأیید نکرده است. با وجود این، انتقال هواپیما به آشیانه، انجام بازرسی‌ها و تماس با کارکنان سابق برنامه بلک‌برد نشان می‌دهد که این سازمان دست‌کم امکان پرواز دوباره این هواپیمای نزدیک به ۶۰ ساله را بررسی می‌کند.
بیشتر بخوانید: پنتاگون ساخت جنگنده نسل ششم F/A-XX را به بوئینگ سپرد
آخرین بلک‌بردی که به آسمان رفت
هواپیمای SR-71A با شماره دم 844 جایگاه منحصربه‌فردی در تاریخ خانواده بلک‌برد دارد. این هواپیما در ۹ اکتبر ۱۹۹۹ در پایگاه نیروی هوایی ادواردز آخرین پرواز ثبت‌شده در تاریخ خانواده بلک‌برد را انجام داد.
ناسا پس از آن، هواپیماهای SR-71 خود را مدتی در شرایط قابل بازگشت به پرواز نگهداری کرد. این سازمان در نهایت آنها را از عملیات پروازی کنار گذاشت.
ناسا در دهه ۱۹۹۰ از هواپیمای 844 به عنوان یک پلتفرم تحقیقاتی پرسرعت استفاده می‌کرد. پژوهشگران با کمک این هواپیما موضوعاتی مانند آیرودینامیک، پیشرانش، سازه‌ها، حفاظت حرارتی و ابزارهای اندازه‌گیری را بررسی می‌کردند. این تحقیقات برای توسعه فناوری‌های مرتبط با پرواز در سرعت‌های بالا اهمیت داشتند.
یکی از پروژه‌های شاخص انجام‌شده با این هواپیما، آزمایش Linear Aerospike SR-71 Experiment یا LASRE بود. پژوهشگران در این پروژه از SR-71 به عنوان پلتفرمی برای آزمایش یک سیستم تحقیقاتی مرتبط با موتور موشکی استفاده کردند.
بلک‌برد برای پرواز کروز با سرعت حدود ۳.۲ ماخ طراحی شده بود و می‌توانست در ارتفاع حدود ۸۵ هزار پا فعالیت کند. سازندگان بخش بزرگی از بدنه آن را از تیتانیوم و آلیاژهای تیتانیوم ساختند. استفاده از این مواد به هواپیما اجازه می‌داد دمای بسیار بالای ایجادشده هنگام پرواز طولانی با سرعت زیاد را تحمل کند.
چالش‌های احیای هواپیمای SR-71 بلک‌برد
بازگرداندن هواپیمای 844 به آسمان بسیار پیچیده‌تر از مرمت یک هواپیمای موزه‌ای خواهد بود. Aviation Week گزارش داده است که ناسا با مایک رلیا، مهندس سابق آزمایش SR-71، درباره همکاری احتمالی در این پروژه تماس گرفته است. این سازمان با کارکنان سابق دیگری نیز ارتباط برقرار کرده است.
رلیا هشدار داده است که ناسا پس از چند دهه توقف فعالیت منظم SR-71 با چالش‌های بزرگی مواجه خواهد شد. Army Recognition نیز گزارشی درباره تلاش احتمالی ناسا برای بازگرداندن این بلک‌برد به شرایط پروازی منتشر کرده است.
موتورهای Pratt & Whitney J58 یکی از مهم‌ترین چالش‌های این پروژه محسوب می‌شوند. سیستم پیشرانش SR-71 از دو موتور توربوجت J58 استفاده می‌کند. ورودی‌های هوای با هندسه متغیر و سیستم پس‌سوز نیز بخشی از مجموعه پیچیده پیشرانش این هواپیما هستند. این فناوری‌ها امکان پرواز پایدار در محدوده سرعت ۳ ماخ را فراهم می‌کردند.
ناسا برای پرواز دوباره هواپیمای 844 باید موتورها و دیگر سیستم‌هایی را که چند دهه غیرفعال بوده‌اند، به‌طور گسترده بازرسی و آزمایش کند.
سازه تیتانیومی، سیستم سوخت‌رسانی، سیستم هیدرولیک و تجهیزات اویونیک نیز به بررسی دقیق نیاز دارند. تجهیزات تخصصی پشتیبانی زمینی بلک‌برد نیز باید آماده شوند. یکی دیگر از مشکلات، از بین رفتن زنجیره تأمین اصلی این هواپیما است. بخش زیادی از تخصص نیروی انسانی مورد نیاز برای نگهداری بلک‌برد نیز طی دهه‌های گذشته از دسترس خارج شده است.
این شرایط نشان می‌دهد که حتی سالم بودن ظاهری هواپیما برای بازگشت آن به آسمان کافی نیست. ناسا باید مجموعه‌ای از سامانه‌های قدیمی و بسیار تخصصی را برای فعالیت ایمن در شرایطی آماده کند که SR-71 اساسا برای آن ساخته شده است.
بیشتر بخوانید: شناسایی جنگنده F-35 از فاصله ۶۱ کیلومتری با حسگر لیدار تک‌فوتونی چین
چرا ناسا به بازگشت بلک‌برد فکر می‌کند؟
بررسی احتمالی احیای SR-71 در شرایطی انجام می‌شود که جرد آیزاکمن، مدیر ناسا بر توسعه دوباره تحقیقات پرسرعت تأکید کرده و درباره بازسازی ناوگان هواپیماهای X ناسا سخن گفته است.
یک SR-71 عملیاتی می‌تواند پلتفرمی تحقیقاتی در اختیار ناسا قرار دهد که توانایی پرواز در سرعت و ارتفاعی بسیار بیشتر از اغلب هواپیماهای آزمایشی مدرن را دارد.
ناسا پیش‌تر نیز دقیقا به دلیل همین قابلیت از هواپیمای 844 استفاده می‌کرد. توانایی پرواز با سرعت حدود ۳ ماخ به پژوهشگران اجازه می‌داد فناوری‌ها را در شرایطی بررسی کنند که ایجاد آنها با هواپیماهای متعارف آسان نبود.
با وجو این، ناسا هنوز هیچ تاریخی را برای نخستین پرواز احتمالی SR-71A اعلام نکرده است. این سازمان حتی وجود یک برنامه رسمی را برای بازگرداندن هواپیمای 844 به عملیات پروازی تأیید نکرده است.
اگر تلاش‌های گزارش‌شده ادامه پیدا کنند، ناسا احتمالا ابتدا بازرسی دقیق سازه و ارزیابی موتورها را انجام خواهد داد. احیای سیستم‌های تخصصی و انجام آزمایش‌های گسترده زمینی نیز از مراحل ضروری خواهند بود. تنها پس از تکمیل این مراحل می‌توان ورود هواپیما به فرایند دریافت مجوز پرواز را بررسی کرد.
بازگرداندن SR-71A با شماره دم 844 پس از نزدیک به سه دهه توقف، یک پروژه مهندسی بسیار دشوار خواهد بود. این هواپیما آخرین عضو خانواده بلک‌برد بود که به آسمان رفت و اکنون ممکن است بار دیگر برای تحقیقات پرسرعت ناسا مورد استفاده قرار گیرد. انتقال آن از محل نمایش و تماس با متخصصان سابق نشان می‌دهد که ناسا دست‌کم امکان بازگرداندن این هواپیمای تاریخی به آسمان را جدی‌تر از گذشته بررسی می‌کند.
