هوش مصنوعی، بدون شک کلیدواژه سال است. ما این علامت اختصاری (AI) را همواره میشنویم، اما هوش مصنوعی در گوشی های هوشمند به طور دقیق چه محتوایی را برمیگیرد.
به گزارش تکناک، علامت اختصاری AI گاهی اوقات با دستگاهها و برنامههای مضحک مانند: موسهای هوش مصنوعی، مسواکهای هوش مصنوعی، الگوریتمهای عطر هوش مصنوعی و حتی کفشهای هوش مصنوعی گره میخورد.
امروز قصد داریم کمی عمیقتر کاوش کنیم و همه چیز را در مورد این مخفف جدید مرسوم و به طور خاص، جایگاه آن در گوشیهای هوشمند مدرن را بدانیم.
اپل که اپل است، این دو حرف بزرگ (AI) را به دلیل Apple Intelligence خود استفاده کرده، بیایید ببینیم هوش مصنوعی در واقع مخفف چه چیزی است.
فهرست مطالب
هوش مصنوعی چیست؟
هوش مصنوعی (AI) رشتهای از علوم کامپیوتر است که بر ایجاد سیستمهایی تمرکز دارد که قادر به انجام وظایفی هستند و اغلب به انسان نیاز دارند. این وظایف شامل استدلال، یادگیری، حل مسئله، ادراک، درک زبان و غیره است. سیستمهای هوش مصنوعی از الگوریتمها و دادهها برای شبیهسازی رفتار هوشمند استفاده میکنند.
کلمه کلیدی در اینجا «شبیه سازی» است، چرا که سیستمهای هوش مصنوعی نمیتوانند دادهها را «درک» کنند و منطق و استدلال آنها از الگوریتمها سرچشمه میگیرد.
تصور کنید در یک اتاق هستید. روی یکی از دیوارها دو شکاف و روی دیوار مقابل یک شکاف با نورهای قرمز و سبز بالای آن وجود دارد. هر دقیقه دو ورق کاغذ با حروف چینی از دو شکاف اول بیرون میآید. شما چینی نمیدانید و هیچ ایدهای ندارید که اینها به چه معنا هستند. یکی از آنها را بردارید و آن را در یک شکاف با چراغها قرار دهید و آنگاه یک چراغ سبز روشن میشود. شما یه کار را درست انجام دادید. اگر چراغ قرمز شد، شکل حرف را به خاطر میآورید و دفعه بعد که میبینید از دو شکاف اول کاغذ بیرون میآید، آن را در شکاف دوم قرار نمیدهید.
این یک مثال بسیار ساده از شیوه عملکرد الگوریتمهای هوش مصنوعی است. آنها دانش یا درک درستی از اطلاعاتی که پردازش میکنند ندارند، اما در تشخیص الگوها و تکرار یا شبیهسازی آنها بسیار خوب هستند.
سیستمهای هوش مصنوعی نیز خارج از الگوریتمهای از پیش تعریفشده خود، «امیال» یا «انگیزه» ندارند. آنها به میل خود نمیتوانند کاری انجام دهند، چرا که این موضوع مستلزم آگاهی است. بحث زیادی در مورد اینکه آیا ما میتوانیم سیستمهای آگاهانه (بیولوژیکی یا ماشینی) بسازیم یا خیر وجود دارد، اما اجازه دهید در حال حاضر روی مواردی تمرکز کنیم که هوش مصنوعی در آنها خوب است.
نمونههایی از سیستمهای هوش مصنوعی
همانگونه که از قبل به آن اشاره کردیم، هوش مصنوعی در تشخیص الگوها عملکرد خوبی دارد. میتواند مجموعه دادههای عظیمی مانند اطلاعات پزشکی را در قالب اسکن و نتایج آزمایش را پردازش و بیماریهای احتمالی را پیدا کند. هوش مصنوعی میتواند الگوهای دنیای مالی را حس و به شما در تجارت، کشف تقلب و ارزیابی ریسکها کمک نماید.
اما شاید جالبترین و محبوبترین ویژگی هوش مصنوعی، امروزه توانایی آن در تشخیص و درک زبان طبیعی انسان باشد. به همین دلیل مدلهای زبان بزرگ (LLM)، رباتهای گفتوگو و سایر دستیاران مبتنی بر هوش مصنوعی ایجاد شدند.
برخی ممکن است استدلال کنند که ترجمه و رونویسی در زمان واقعی، مدتها قبل از هوش مصنوعی در دسترس بوده است، اما اکنون که این سیستمها قادر به درک محتوا هستند، پس نتیجه نهایی بسیار بهتر است. همچنین میتوانید از هوش مصنوعی برای خلاصه کردن متن، نوشتن یا نقاشی کردن استفاده کنید، که قسمت مولد هوش مصنوعی میباشد.
تشخیص چهره اکنون به لطف هوش مصنوعی، چه خوب و چه بد، بسیار دقیقتر است و هوش مصنوعی میتواند به راحتی الگوهای جستوجو را پیدا کند و اطلاعات محتوایی متناسب با نیازهای خاص یک فرد را ارائه دهد.
سیستمهای ناوبری نیز اکنون از هوش مصنوعی استفاده میکنند و بهتر از همیشه هستند. اینها شامل سیستمهای خودران نیز میشود که از دید کامپیوتری برای تشخیص اشیا استفاده میکنند. منظور از دید کامپیوتری، مکانیزمی است که در پس Circle to Search و دیگر سیستمهای جستوجوی تصویر قرار دارد. هوش مصنوعی قادر است تصاویر را معنا و تفسیر کند.
بنابراین، هوش مصنوعی در اطراف ما وجود دارد و به این زودیها از بین نمیرود. بیایید ببینیم چه گزینههایی از آن را در تلفنهای هوشمند خود داریم.
هوش مصنوعی در گوشیهای هوشمند
هر برند بزرگ (و نه چندان بزرگ) گوشی هوشمند، به دنبال ورود به دنیای هوش مصنوعی است. به عنوان مثال، گوگل قابلیتهای مبتنی بر هوش مصنوعی مانند Magic Editor را برای پر کردن پسزمینه و تنظیم سوژهها و بهترین عکسبرداری که چندین عکس را با هم ادغام میکند تا بهینهترین عکس گروهی را تولید کند، ارائه داد. سامسونگ نیز Object Eraser خود را دارد که برای حذف اشیا از عکسها و برخی از ویژگیهای هوشمندانه Galaxy AI مانند ترجمه بلادرنگ در تماسها، پیشنهادات ویرایش عکس و ایجاد خلاصهها در Notes و در هنگام جستوجو طراحی شده است.
همچنین OnePlus یک خلاصهکننده هوش مصنوعی برای جمعبندی مختصر تماسهای تلفنی معرفی کرد و Honor نیز سیستم خاص خود را به نام Magic Portal دارد که میتواند متن و تصاویر را استخراج و به برنامهها و سرویسها ارسال کند.
موضوع داغ دیگری که شرکتهای گوشیهای هوشمند همیشه در مورد آن صحبت میکنند، «هوش مصنوعی روی دستگاه» است. همچنین به نظر میرسد که آنها نسبت به نوع دیگری که «هوش مصنوعی مبتنی بر cloud» نامیده میشود، سکوت میکنند و دلیل خوبی برای این وجود دارد. اجازه دهید در ادامه آن را توضیح دهیم.
هوش مصنوعی روی دستگاه
هوش مصنوعی(On-device AI) روی دستگاه به این معنی است که سیستم روی گوشی هوشمند اجرا میشود. ممکن است از سیلیکون اختصاصی یا بخشی از پردازنده اصلی استفاده کند، اما نکته مهم این است که چنین سیستمی از نظر تئوری، برای کار کردن نیازی به اتصال به اینترنت ندارد، چرا که تمام محاسبات روی خود گوشی هوشمند انجام میشود.
به عنوان مثال، تراشه Tensor گوگل دارای بخش edgeTPU (واحد پردازش تانسور) اختصاصی برای تسریع وظایف هوش مصنوعی است، در حالی که کوالکام یک موتور هوش مصنوعی جدید برای پشتیبانی از 10 میلیارد پارامتر از مدلهای هوش مصنوعی مولد را در چیپست اسنپدراگون 8 نسل 3 در نظر گرفته است.
مزایای زیادی برای مدل هوش مصنوعی روی دستگاه وجود دارد و این یکی از دلایلی است که بسیاری از شرکتها در مورد آن صحبت میکنند (حتی اگر بیشتر اوقات سیستمهای آنها هیبریدی باشد).
در اینجا لیستی از مزایا و معایب هوش مصنوعی روی دستگاه آورده شده است:
مزایا هوش مصنوعی روی دستگاه
- سرعت: پردازش فوری نیازی به ارسال داده به سرور و از سرور ندارد و در نتیجه زمان پاسخگویی سریعتر میشود.
- حریم خصوصی: دادهها روی دستگاه باقی میمانند که خطر نقض دادهها را کاهش میدهد و حفظ حریم خصوصی بهتر کاربر را تضمین میکند.
- عملکرد آفلاین: میتواند بدون اتصال به اینترنت کار کند و در محیطهای شبکه از راه دور یا ناپایدار مفید باشد.
- پهنای باند: نیاز به انتقال دائم دادهها را کاهش میدهد، در مصرف داده صرفهجویی می کند و باعث کاهش ازدحام شبکه میشود.
معایب هوش مصنوعی روی دستگاه
- محدودیتهای منابع: با قابلیتهای سختافزاری دستگاه مانند قدرت پردازش، حافظه و ذخیرهسازی محدود میشود.
- مدیریت بهروزرسانی: استقرار بهروزرسانی برای مدلها و الگوریتمها در بسیاری از دستگاهها میتواند چالشبرانگیز باشد.
- مقیاسپذیری: مقیاسپذیری دشوارتر است، چرا که هر دستگاه باید به طور جداگانه محاسبات را انجام دهد.
هوش مصنوعی روی دستگاه باعث ایجاد امنیت و تجربه هوش مصنوعی خودکفا است، چرا که هیچ اطلاعاتی (از نظر نظری) به cloud ارسال نمیشود. نکته مهم اینجا است که گوشیهای هوشمند ما هر چه هم قدرتمند باشند، نمیتوانند با یک مرکز داده اختصاصی با صدها پردازنده که وظایف هوش مصنوعی را انجام میدهند، رقابت کنند.
هوش مصنوعی مبتنی بر Cloud
سیستمهای هوش مصنوعی مبتنی بر cloud، مدلهای هوش مصنوعی را اجرا میکنند و دادهها را روی سرورهای راه دور که در مراکز داده میزبانی میشوند، مورد پردازش قرار میدهند. گوشی هوشمند شما برای ارسال و دریافت درخواستها به آن مراکز دادهها باید به اینترنت متصل باشد و در بیشتر مواقع، نه تنها درخواستها، بلکه برخی از دادههای کاربر از طریق اینترنت برای انجام وظیفه ارسال میشود.
هوش مصنوعی مبتنی بر cloud بسیار قدرتمند است، چرا که از قدرت پردازش عظیم مراکز دادهای که به طور خاص برای مدیریت هوش مصنوعی توسعه یافتهاند، استفاده میکند. با وجود این، اشکالات و نگرانیهای امنیتی در مورد چنین سیستمهایی وجود دارد.
در اینجا لیستی از مزایا و معایب هوش مصنوعی مبتنی بر cloud آورده شده است:
مزایا هوش مصنوعی مبتنی بر cloud
- در دسترس بودن منابع: دسترسی به منابع محاسباتی اغلب نامحدود، امکان استفاده از مدلهای پیچیدهتر و بزرگتر را فراهم میکند.
- مقیاسپذیری: مقیاسپذیری قدرت پردازش و ذخیرهسازی در صورت نیاز آسانتر است، بدون اینکه نگران قابلیتهای دستگاههای فردی باشید.
- مدیریت: مدیریت، بهروزرسانی و نگهداری مدلها و الگوریتمها از یک مکان مرکزی آسانتر است.
- جمع آوری دادهها: جمعآوری و پردازش مجموعه دادههای بزرگ از منابع متعدد را تسهیل میکند.
معایب هوش مصنوعی مبتنی بر cloud
- تأخیر: تأخیرهای احتمالی به دلیل انتقال داده به cloud و بالعکس.
- نگرانیهای مربوط به حریم خصوصی: دادهها باید به سرورهای خارجی منتقل شوند، که نگرانیهایی را در مورد امنیت و حریم خصوصی دادهها افزایش میدهد.
- وابستگی به اینترنت: این نیاز به یک اتصال اینترنتی پایدار دارد، که میتواند در محیطهای خاصی یک محدودیت باشد.
- هزینه: میتواند هزینههای عملیاتی بالاتری را به دلیل هزینههای انتقال داده و خدمات cloud متحمل شود.
میتوانید ببینید که چرا شرکتها در آن حدی که باید درباره هوش مصنوعی مبتنی بر cloud صحبت نمیکنند، به خصوص در عصر حاضر که مردم در مورد دادههای خصوصی خود بسیار حساس هستند. مورد دیگر این است که این سیستمها به طور قطع پس از چند سال اول جذب و تبلیغات، به مدلهای اشتراکی تبدیل خواهند شد.
هوش مصنوعی ترکیبی (Hybrid)
واقعیت این است که اکثر شرکتهای گوشیهای هوشمند از یک مدل هوش مصنوعی ترکیبی استفاده میکنند، به این معنی که برخی از ویژگیها در گوشی هوشمند شما هستند و برخی از یک مرکز داده دورتر بهره میگیرند. برخی از ویژگیهای هوش مصنوعی مانند Circle to Search نیز به اتصال اینترنت بستگی دارد. بدون اینترنت، در وهله اول نمیتوانید محتوایی را جستوجو کنید.
بخش اصلی این است که این مدلهای هیبریدی یا ترکیبی تمایل دارند حتی با استفاده از سیلیکون روی دستگاه به cloud متصل شوند و وقتی اتصال اینترنت خود را خاموش میکنید، برخی از ویژگیها روی دستگاه کار نمیکنند.
به عنوان مثال، Galaxy AI از هوش مصنوعی روی دستگاه برای پیشنهادات گالری عکس بهره میگیرد، اما برای ویرایش عکس به cloud متصل میشود. از هر دو روش برای رونویسی گفتار به متن و ترجمه زنده استفاده میکند. (شما میتوانید بررسی کنید که کدام ویژگی های Galaxy AI در دستگاه و در فضای cloud اجرا میشوند.)
برخی از شرکتها نیز درباره اینکه کدام ویژگیها، روی دستگاه هستند و کدام یک به دسترسی به اینترنت نیاز دارند، به طور مبهم سخن میگویند و ممکن است برای محافظت از کاربران به قوانین جدیدی نیاز داشته باشیم.
نتیجه
هوش مصنوعی پایدار است و این مسئله بدیهی به نظر میرسد، زیرا در بسیاری از موارد زندگی را برای ما آسانتر میکند. برخی افراد این انقلاب هوش مصنوعی را به انقلاب صنعتی یا اینترنت تشبیه میکنند و ممکن است که چنین مقایسهای، آنها را بر مسیر درستی قرار دهد.
مسئلهای که کمتر به چشم میخورد، در نحوهی استفادهی ما از چنین سیستمهایی نهفته و به موضوعات حریم خصوصی یا امنیت ارتباطی مربوط نمیشود. وابستگی ما به هوش مصنوعی ممکن است برخی از مهارتهایمان را کهنه و با گذر زمان منسوخ کند. ممکن است دیگر نیازی به یادگیری زبانهای خارجی، کار با نقشه، خلاصهنویسی متون یا ویرایش تصاویر نباشد. اینکه هوش مصنوعی چه تأثیرات دیگری خواهد داشت، هنوز مشخص نیست.