در پی وقوع زلزله بسیار شدیدی به بزرگی ۸/۸ ریشتر در نزدیکی شبهجزیره کامچاتکا در روسیه، بخشهایی از حاشیه اقیانوس آرام از جمله ژاپن، آلاسکا، هاوایی و غرب آمریکا در وضعیت هشدار سونامی قرار گرفتند.
به گزارش تکناک، این زلزله، که عصر چهارشنبه به وقت محلی رخ داد، قدرتمندترین زمینلرزه چند دهه اخیر در منطقه اعلام شده است. براساس اعلام سازمان زمینشناسی آمریکا (USGS)، این زمینلرزه در عمق ۱۹/۳ کیلومتری زمین و در فاصله ۱۲۶ کیلومتری جنوب شرقی پتروپاولوفسک-کامچاتسکی رخ داده است. مقامهای محلی در کامچاتکا اعلام کردند که در برخی مناطق، امواجی به ارتفاع ۴ متر به سواحل برخورد کردهاند.
سرگئی لبدف، وزیر وضعیت اضطراری منطقه، با تأیید وقوع امواج بلند در سواحل کامچاتکا، از مجروح شدن چند تن در جریان این حادثه خبر داد. به گفته اولگ ملنیکوف، وزیر بهداشت منطقه، شماری از افراد در هنگام فرار از ساختمانها دچار آسیبدیدگی شدند و یک نفر نیز از پنجره به بیرون پرید. همچنین یک زن در داخل ترمینال جدید فرودگاه مجروح شد.
در شبهجزیره کامچاتکا در نزدیکی کانون زلزله ۸/۸ ریشتری روسیه، بنادر دچار آبگرفتگی شدند و ساکنان به مناطق مرتفع پناه بردند. در شمال ژاپن نیز موجهای سفید و کفآلود به سواحل برخورد کردند. در هاوایی، خیابانها مملو از خودروهایی بود که تلاش میکردند از مناطق ساحلی دور شوند.
در ژاپن، ساکنان مناطق ساحلی با یادآوری فاجعه زلزله و سونامی سال ۲۰۱۱، به مراکز تخلیه مراجعه کردند. با وجود این، هیچگونه ناهنجاری در عملکرد نیروگاههای هستهای ژاپن گزارش نشده است. گزارشهایی در ژاپن از ثبت موجهایی تا ۶۰ سانتیمتر در بنادر هوکایدو و ایواته اعلام شد. حتی در خلیج توکیو، پنج ساعت پس از زلزله، موجهایی با ارتفاع ۲۰ سانتیمتر گزارش شدند. در شهر ماتسوشیما ژاپن، دهها نفر به مراکز تخلیه پناه بردند. یک شهروند به NHK گفت که بدون تردید و با یادگیری از فاجعه ۲۰۱۱، بلافاصله محل را ترک کرده است. سخنگوی دولت ژاپن اعلام کرد که ممکن است بازگشت ساکنان به منازل آنها تا پایان روز امکانپذیر نباشد.
مقامهای روسیه اعلام کردند که چند نفر در اثر زلزله مجروح شدهاند، اما جزئیاتی ارائه نکردند. در ژاپن نیز دستکم یک نفر آسیب دیده است. ملنیکوف تأکید کرد که حال عمومی همه مجروحان رضایتبخش است و تاکنون گزارشی از جراحات جدی دریافت نشده است.
امواج سونامی ناشی از زمینلرزه قدرتمند در منطقه کامچاتکا در نقاط مختلفی از اقیانوس آرام ثبت شدهاند. در سواحل شبهجزیره کامچاتکا، ارتفاع این امواج بین ۳ تا ۴ متر گزارش شده است. در جزیره هوکایدو ژاپن، موجی به ارتفاع حدود ۶۰ سانتیمتر به ساحل رسید و در جزایر آلیوشن آلاسکا نیز امواجی با ارتفاعی تا ۳۰ سانتیمتر مشاهده شدهاند.
ولادیمیر سولودوف، فرماندار کامچاتکا، این زلزله را قویترین رویداد لرزهای در دهههای اخیر این منطقه توصیف و اعلام کرد که یکی از مهدکودکهای محلی نیز دچار خسارت شده است.
سامانه هشدار سونامی آمریکا، ساعاتی پس از زلزله، هشدارهایی درباره احتمال وقوع «امواج سونامی خطرناک» برای سواحل روسیه، ژاپن، آلاسکا، هاوایی، گوآم، میکرونزی و حتی اکوادور صادر کرد. در برخی از مناطق هاوایی، آژیرهای هشدار سونامی به صدا درآمدند و ساکنان به ترک مناطق ساحلی فراخوانده شدند.
مرکز هشدار سونامی اقیانوس آرام اعلام کرد که در بندر کاهولویی، سطح آب دریا تا ۱/۲ متر افزایش یافته است. در آمریکا، مناطق غربی شامل کالیفرنیا، اورگن، واشنگتن و بخشهایی از آلاسکا نیز در حالت آمادهباش قرار گرفتند.
دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، در واکنش به این حادثه از مردم خواست تا هوشیار باشند و با رعایت توصیههای ایمنی، از خود محافظت کنند. او در پیامی نوشت: «بهدلیل زلزلهای بزرگ در اقیانوس آرام، هشدار سونامی برای ساکنان هاوایی و وضعیت مراقبت برای سواحل غربی آمریکا و آلاسکا صادر شده است.»
دولت ژاپن که با سابقه تلخ سونامیهای مرگبار مانند فاجعه ۲۰۱۱ آشنا است، بلافاصله اقدامات گستردهای را برای مقابله با خطر احتمالی انجام داد. به گفته یوشیماسا هایاشی، دبیر ارشد کابینه ژاپن، بیش از ۹۰۰ هزار نفر در ۱۳۳ منطقه از شهرهای ساحلی از هوکایدو تا واکایاما تحت دستور تخلیه قرار گرفتند.
وی از ساکنان مناطق در معرض خطر خواست تا هرچه سریعتر به مناطق مرتفع یا ساختمانهای امن پناه ببرند و هشدار داد که امواج دوم و سوم میتوانند بلندتر از موج اولیه باشند. آژانس هواشناسی ژاپن نیز ابتدا هشدار امواج تا ارتفاع ۳ متر را صادر کرد. هرچند تاکنون تنها امواجی به ارتفاع ۴۰ سانتیمتر در ۱۶ نقطه ساحلی ثبت شدهاند، اما مقامات تأکید کردند که احتمال وقوع امواج بزرگتر همچنان وجود دارد.
در هوکایدو، که زلزله بهطور خفیف احساس شد، تصاویر نشان میدهد که مردم و کارکنان کارخانهها به سرعت به سمت مناطق مرتفع تخلیه شدهاند. شبکه ملی NHK نیز با قطع برنامههای عادی، از مردم خواست که از مناطق ساحلی فاصله بگیرند.
با توجه به حساسیت موضوع، کارکنان نیروگاه هستهای فوکوشیما نیز به طور پیشگیرانه تخلیه شدند. با وجود این، مقامهای مسئول تأکید کردهاند که هیچگونه ناهنجاری یا تهدیدی برای ایمنی این سایت گزارش نشده است.
شینیچی ساکای، زلزلهشناس دانشگاه توکیو، در گفتوگو با NHK توضیح داد که زمینلرزههای کمعمق حتی اگر در فواصل دور رخ دهند، میتوانند امواج سونامی قابل توجهی ایجاد کنند.
شبهجزیره کامچاتکا، که در کمربند آتش اقیانوس آرام قرار دارد، یکی از فعالترین مناطق زمینلرزهای و آتشفشانی جهان به حساب میآید. اوایل ژوئیه نیز پنج زلزله قدرتمند در نزدیکی کامچاتکا روسیه ثبت شده بود. بزرگترین آنها، با بزرگی ۷.۴ ریشتر، در ۱۴۴ کیلومتری شرق شهر پتروپاولوفسک-کامچاتسکی رخ داده بود.
در یکی از بزرگترین رویدادهای لرزهای این منطقه، زلزلهای به بزرگی ۹ ریشتر در تاریخ ۴ نوامبر ۱۹۵۲ کامچاتکا را لرزاند. این زمینلرزه اگرچه تلفات جانی نداشت، اما امواجی به ارتفاع ۹/۱ متر ایجاد کرد، که تا هاوایی نیز رسیدند.
