از کیلوبیت تا مگابیت؛ جهش تاریخی ۴۰ ساله در فناوری حافظه

شرکت IBM در ۴۰ سال پیش در چنین روزی با معرفی نخستین تراشه‌های حافظه ۱ مگابیتی به تیتر اول اخبار فناوری تبدیل شد و جهش بزرگی در فناوری حافظه رقم زد.

به گزارش سرویس سخت‌افزار تک‌ناک، این رویداد آغازگر عصر مگابیت در صنعت حافظه به حساب می‌آید. این تحول با تکیه بر توان تولیدی کارخانه ورمونت IBM و در بستر رقابت فشرده با صنعت نیمه‌هادی ژاپن رقم خورد؛ صنعتی که در آن زمان به‌ سرعت در حال تثبیت سلطه خود بر بازار جهانی حافظه بود.

سیستم‌های مین‌فریم IBM سری 3090 (Sierra) نخستین پلتفرم‌هایی بودند که از این نسل جدید حافظه با چگالی بالا بهره گرفتند. با وجود این، نیویورک تایمز در تحلیل خود این رویداد را «لحظه‌ای شکوهمند و نادر، اگرچه گذرا» توصیف کرد و نسبت به پایداری برتری آمریکا تردید داشت؛ در شرایطی که صنعت نیمه‌هادی ژاپن با سهمی نزدیک به ۷۵ درصد، همچنان روند صعودی خود را ادامه می‌داد.

بیشتر بخوانید: شوک تراشه‌ها به اپل؛ عرضه مک‌بوک پرو M6 تا ۲۰۲۷ عقب افتاد

این نگاه محتاطانه در تضاد با موضع IBM قرار داشت. جک دی. کوهلر، معاون ارشد شرکت، این دستاورد را «نشانه‌ای از رهبری فناوری نیمه‌هادی IBM» توصیف کرد و بر تولید داخلی این DRAMها در ایالات متحده تاکید داشت. با وجود این، بخشی از بدبینی رسانه‌ها ریشه در واقعیت رقابتی بازار داشت؛ جایی که شرکت‌هایی نظیر Fujitsu، Hitachi، Mitsubishi، NEC و Toshiba در حال توسعه و نمونه‌سازی تراشه‌های ۱ مگابیتی خود بودند و انتظار می‌رفت با ورود به تولید انبوه، بار دیگر موازنه قدرت را در بازار جهانی حافظه به نفع آسیا تغییر دهند.

حتما بخوانید: انقلاب بعدی اپل؛ تراشه‌های زیر ۱ نانومتر در راه هستند

با بازگشت به سال ۱۹۸۶، اکوسیستم محاسباتی آن دوره بر پایه تراشه‌های حافظه ۶۴ کیلوبیتی شکل گرفته بود. در همین زمان، پیشرفته‌ترین فناوری‌های حافظه ژاپن به تولید تراشه‌های ۲۵۶ کیلوبیتی دست یافته بودند. در چنین چشم‌اندازی، معرفی تراشه‌های ۱ مگابیتی IBM که با فرایند ساخت ۱.۲ میکرونی تولید می‌شدند، یک جهش فناوری قابل توجه در حوزه چگالی حافظه و بهره‌وری محسوب می‌شد.

مرتبط: رقابت ژئوپلیتیک تراشه‌ها؛ آیا چین قواعد بازی را تغییر می‌ دهد؟

این نسل جدید حافظه زمینه‌ساز ظهور ماژول‌های 30-pin SIMM با ظرفیت ۱ مگابایت رم شد؛ ماژول‌هایی که معمولا با ترکیب ۸ تا ۹ تراشه در یک سمت PCB پیاده‌سازی می‌شدند. این معماری به استانداردی فراگیر در رایانه‌های شخصی و خانگی از اواسط دهه ۱۹۸۰ تا اواسط دهه ۱۹۹۰ تبدیل شد. علاوه بر این، همین ماژول‌ها کاربرد گسترده‌ای در تجهیزات جانبی مانند چاپگرها، کارت‌های صوتی و کارت‌های گرافیکی نسل اولیه نظیر Tseng ET3000 / ET4000، Trident TVGA 8800 / 8900 و خانواده Cirrus Logic GD542x پیدا کردند.