دستاورد محققان ایرانی برای درمان بیماری های کلیوی

محققان ایرانی با همکاری پژوهشکده بیماری‌های کلیوی و مجاری ادراری و مجموعه‌های دارویی و دانش‌بنیان موفق به تولید دارویی موثر برای درمان بیماری های کلیوی شدند.

به گزارش سرویس اخبار داخلی تکناک، فرآورده «سیترولیز-K» دارویی است که با تنظیم pH و افزایش سیترات ادرار، می‌تواند در پیشگیری از تشکیل برخی سنگ‌های کلیوی به‌ویژه سنگ‌های کلسیمی و اسید اوریکی مؤثر باشد. شکل پودری و ساشه‌ای این محصول نیز با هدف تسهیل مصرف، به‌خصوص برای کودکان، طراحی شده است.

داروی «سیترولیز-K» (Citrolyse-K) طی مراسمی در بیمارستان لبافی‌نژاد رونمایی شد. این فرآورده حاصل همکاری میان بخش علمی و صنعت است و با مشارکت پژوهشکده بیماری‌های کلیوی و مجاری ادراری، یک شرکت دارویی و یک شرکت دانش‌بنیان به مرحله تولید رسیده است.

بیشتر بخوانید:جدیدترین رتبه جهانی ایران در هوش مصنوعی

این محصول با هدف تنظیم محیط فیزیولوژیک سیستم ادراری طراحی شده و در قالب ساشه‌های ۱۰ میلی‌اکی‌والان عرضه می‌شود. ترکیبات فعال آن شامل پتاسیم سیترات و اسید سیتریک است؛ به‌طوری که هر ساشه حاوی ۱۰۸۰ میلی‌گرم پتاسیم سیترات و ۳۳۴ میلی‌گرم اسید سیتریک است.

تنظیم pH ادرار برای مقابله با تشکیل سنگ کلیه

مکانیسم عملکرد «سیترولیز-K» بر افزایش سیترات ادراری و تنظیم pH استوار است. سیترات پس از متابولیزه شدن به بی‌کربنات، شرایط شیمیایی ادرار را تغییر می‌دهد. این فرآیند می‌تواند میزان اشباع نمک‌های کلسیم را کاهش داده و حلالیت اسید اوریک را افزایش دهد؛ شرایطی که در نهایت به کاهش احتمال تشکیل و رسوب برخی سنگ‌های کلیوی کمک می‌کند.

این فرآورده برای مدیریت هایپوسیتراتوری یا کاهش سیترات ادرار، پیشگیری از تشکیل سنگ‌های کلسیم اگزالات و اسید اوریک و همچنین تنظیم و حفظ pH ادرار کاربرد دارد.

دکتر عباس بصیری، رئیس پژوهشکده بیماری‌های کلیوی و مجاری ادرار، درباره این محصول گفت که ترکیب اسید سیتریک و سیترات پتاسیم پیش از این نیز به‌صورت دست‌ساز در برخی داروخانه‌ها تهیه می‌شد، اما نبود استاندارد مشخص در فرآیند ساخت و تأثیر نیروی انسانی بر کیفیت محصول از چالش‌های این شیوه بود.

بیشتر بخوانید:فناوری پنهان سلاح ویژه آمریکا برای ایران

به گفته وی، فرآورده‌های دست‌ساز همچنین از نظر طعم، شرایط نگهداری و حمل‌ونقل مشکلاتی داشتند؛ موضوعی که مصرف دارو را به‌ویژه برای کودکان دشوار می‌کرد.

تولید داروی پودری با تمرکز بر مصرف کودکان

یکی از مهم‌ترین ویژگی‌های «سیترولیز-K» طراحی آن برای مصرف کودکان است. این محصول به‌صورت پودر در بسته‌های ساشه‌ای تولید شده و با استفاده از مواد افزودنی مناسب، طعم و مزه آن نسبت به فرآورده‌های دست‌ساز بهبود یافته است. براساس مطالعات انجام‌شده، این شکل دارویی برای بیماران قابل تحمل‌تر و خوشایندتر است.

بصیری توضیح داد که تنظیم محیط ادرار می‌تواند از به‌هم چسبیدن کریستال‌هایی که قابلیت رشد و تبدیل شدن به سنگ کلیه دارند، جلوگیری کند. وی در عین حال تأکید کرد که کاربرد این دارو مربوط به سنگ کلیه است و برای درمان سنگ کیسه صفرا استفاده نمی‌شود.

به گفته رئیس پژوهشکده بیماری‌های کلیوی و مجاری ادرار، نمونه‌های مشابه این فرآورده در جهان نیز چندان متعدد نیست و با توجه به اینکه ورود نمونه‌های خارجی به ایران تقریباً متوقف شده، تولید داخلی «سیترولیز-K» می‌تواند بخشی از نیاز بیماران را تأمین کند.

تولید این دارو را می‌توان گامی در مسیر تبدیل دستاوردهای پژوهشی حوزه بیماری‌های کلیوی به محصولات استاندارد دارویی دانست؛ مسیری که علاوه بر کاهش وابستگی به نمونه‌های خارجی، می‌تواند دسترسی بیماران، به‌ویژه کودکان مستعد تشکیل سنگ کلیه، به فرآورده‌ای با مصرف آسان‌تر و کیفیت کنترل‌شده را افزایش دهد.