فهرست مطالب
آژانس اطلاعات دفاعی آمریکا با انتشار تصویری ماهوارهای از فضاپیمای شنلونگ، جزئیات تازهای از طراحی و قابلیتهای احتمالی این وسیله فضایی محرمانه چین را فاش کرد.
به گزارش سرویس هوافضا تکناک،چین نخستینبار در سپتامبر ۲۰۲۰ فضاپیمای قابل استفاده مجدد خود را به مدار زمین فرستاد. این فضاپیما که گمان میرود «شنلونگ» (Shenlong) به معنای «اژدهای الهی» نام داشته باشد، تاکنون چهار مأموریت مداری انجام داده است. بااینحال، دولت چین اطلاعات مربوط به این پروژه را بهشدت محرمانه نگه داشته و حتی ابعاد، ساختار و طراحی کلی فضاپیما نیز برای مدت طولانی مشخص نبوده است.
کارشناسان و ناظران خارجی از زمان نخستین پرتاب، احتمال دادهاند که شنلونگ از نظر طراحی و قابلیتهای عملیاتی شباهتهایی به فضاپیمای بدون سرنشین X-37B ساخت شرکت بوئینگ داشته باشد که در اختیار نیروی فضایی آمریکا قرار دارد. این موضوع یادآور تلاشهای دوران اتحاد جماهیر شوروی برای توسعه هواپیماهای نظامی و فضاپیماهایی مشابه نمونههای آمریکایی است.
با وجود گمانهزنیهای فراوان، اطلاعات تأییدشده درباره شنلونگ همچنان بسیار محدود است. ارتش چین و شرکت علوم و فناوری هوافضای چین (CASC)، سازنده این فضاپیما، جزئیات فنی و عملیاتی آن را منتشر نکردهاند. به همین دلیل، اطلاعات موجود عمدتاً به برآوردهایی درباره شکل بدنه، مشخصات ظاهری و مسیر حرکت فضاپیما در مدار زمین محدود میشود..
تصویر ماهوارهای چه جزئیاتی را آشکار کرد؟

در ۲۸ مه ۲۰۲۴، یکی از ماهوارههای شرکت Vantor، که پیشتر با نام Maxar Technologies شناخته میشد، هنگام عبور از نزدیکی فضاپیمای شنلونگ، تصویری با وضوح بالا از آن ثبت کرد. این تصویر، نمایی کمسابقه از ساختار فضاپیمای محرمانه چین را در شرایط عملیاتی و هنگام حضور در مدار زمین نشان میدهد.
بررسی تصویر ثبتشده نشان میدهد که شنلونگ از نظر طراحی شباهت زیادی به فضاپیمای آمریکایی X-37B دارد. این فضاپیما نیز از بدنهای با قابلیت تولید نیروی بالابرنده و بالهای مثلثیشکل بهره میبرد و ساختار آیرودینامیکی آن برای حرکت با سرعتهای بسیار بالا طراحی شده است. براساس برآوردهای موجود، طول شنلونگ حدود ۹ متر و فاصله دو سر بالهای آن نزدیک به ۴.۵ متر است.
چین برای انتقال شنلونگ به مدار زمین از موشک حامل Long March 2F/T با شناسه CZ-2F/T استفاده میکند. این فضاپیما پس از پایان مأموریت و بازگشت به جو زمین، مانند هواپیما روی باند فرود میآید و قابلیت استفاده مجدد دارد.
تصویر ماهوارهای جدید علاوه بر ارائه اطلاعات دقیقتر درباره شکل و ابعاد شنلونگ، جزئیات مهمی از تجهیزات آن را نیز آشکار کرده است. یکی از مهمترین یافتهها، وجود ماژول خدماتی جداشدنی مجهز به پنلهای خورشیدی بازشونده است که انرژی الکتریکی موردنیاز فضاپیما را تأمین میکند.
شناسایی این ماژول، فرضیههای پیشین درباره نصب پنلهای خورشیدی در بخش داخلی درهای محفظه محموله را به چالش میکشد. استفاده از ماژول خدماتی مستقل میتواند ظرفیت تأمین انرژی شنلونگ را افزایش دهد و امکان انجام مأموریتهای مداری طولانیمدت را فراهم کند. این ویژگی همچنین نشان میدهد که طراحی فضاپیما تنها بر بازگشت و استفاده مجدد متمرکز نیست و توانایی فعالیت طولانیمدت در مدار نیز از اولویتهای توسعه آن به شمار میرود.
بیشتر بخوانید: فناوری جدید چین برای تبدیل چند پهپاد به یک شبکه راداری قدرتمند
قابلیتهای نظامی و کاربردهای احتمالی شنلونگ
اهمیت انتشار این تصویر فراتر از آشکار شدن جزئیات یک فضاپیمای محرمانه چینی است. این اتفاق نشاندهنده پیشرفت چشمگیر فناوریهای تصویربرداری ماهوارهای در سالهای اخیر است. امروزه ماهوارههای تجاری میتوانند از دیگر تجهیزات فضایی در مدار زمین تصویربرداری کنند و حتی فعالیت فضاپیماهای نظامی محرمانه را زیر نظر بگیرند. قابلیتی که تا چند سال پیش عمدتاً در اختیار پیشرفتهترین سازمانهای اطلاعاتی و نظامی جهان قرار داشت.
آژانس اطلاعات دفاعی آمریکا (DIA) نیز تأیید کرده است که شنلونگ توانایی استقرار محمولههای کوچک در مدار، انجام مانور در نزدیکی آنها و اجرای عملیات نزدیکشدن و بازرسی را دارد. این قابلیتها از اهمیت ویژهای برخوردارند، زیرا نشان میدهند فضاپیماهای قابل استفاده مجدد میتوانند علاوه بر مأموریتهای علمی و تحقیقاتی، کاربردهای نظامی نیز داشته باشند.
از نظر کاربردهای غیرنظامی، چنین فضاپیماهایی میتوانند برای آزمایش فناوریها و مواد جدید در محیط فضا، تصویربرداری و پایش زمین و انجام مأموریتهای واکنش سریع مورد استفاده قرار گیرند. در مقابل، قابلیتهای نظامی احتمالی آنها شامل نزدیکشدن به مدار سایر فضاپیماها، جمعآوری اطلاعات، رهگیری سیگنالهای حساس و ایجاد اختلال در عملکرد تجهیزات فضایی است.
همچنین، فضاپیماهای مجهز به سیستمهای مانور دقیق و تجهیزات مخصوص میتوانند به ماهوارههای دیگر نزدیک شوند و حتی با استفاده از بازوهای رباتیک یا ابزارهای مهارکننده، آنها را جابهجا یا از کار بیندازند. البته برخورداری شنلونگ از چنین تجهیزات و تواناییهایی هنوز بهطور مستقل تأیید نشده است.
این قابلیتهای بالقوه نشان میدهند که فضاپیماهای قابل استفاده مجدد ممکن است در آینده، علاوه بر مأموریتهای تحقیقاتی، نقش مهمی در عملیات نظامی مداری و رقابت قدرتهای فضایی ایفا کنند.
بیشتر بخوانید: انتشار اسناد محرمانه پنتاگون از مشاهده شیء پرنده با سرعت ۲۹۰۰ کیلومتر














