سهم بازار ChatGPT برای اولین‌بار به زیر ۵۰ درصد سقوط کرد + تصویر

با وجود تثبیت جایگاه ChatGPT به‌ عنوان پیشتاز جهانی، سهم بازار این محصول برای نخستین‌بار به زیر مرز روانی ۵۰ درصد سقوط کرده است.

به‌ گزارش سرویس هوش مصنوعی تک‌ناک، بیش از سه‌ونیم سال پس از عرضه عمومی ChatGPT، اکوسیستم دستیارهای هوش مصنوعی به یک بازار بالغ و به‌ شدت رقابتی تبدیل شده است؛ بازاری که در آن الگوهای مصرف کاربران به‌ سرعت در حال بازتعریف است.

داده‌های شرکت Sensor Tower نشان می‌دهد که سقوط سهم بازار ChatGPT ناشی از جابه‌جایی کاربران میان اکوسیستم‌های رقیب از جمله جمنای، Claude و گروک است. با وجود این، مسیر رشد ChatGPT همچنان تاریخی بوده است. این محصول به‌ سرعت به نخستین اپلیکیشن هوش مصنوعی تبدیل شد که به یک میلیارد کاربر ماهانه دست یافت. با وجود افت سهم بازار، ChatGPT همچنان با بیش از ۱.۱ میلیارد کاربر ماهانه در صدر بازار قرار دارد؛ در حالی که جمنای با ۶۶۲ میلیون و Claude با ۲۴۵ میلیون کاربر در جایگاه‌های بعدی قرار گرفته‌اند.

حتما بخوانید: چگونه رتبه‌بندی جمهوری آذربایجان در استفاده از ChatGPT تغییر کرد؟ + تصویر

تا ژانویه، ChatGPT بیش از نیمی از سهم بازار را در اختیار داشت، اما این رقم تا پایان ماه می به ۴۶.۴ درصد کاهش یافت. در همین بازه، جمنای با سهم ۲۷.۷ درصدی و Claude با ۱۰.۳ درصد رشد قابل‌ توجهی ثبت کردند. سایر بازیگران از جمله گروک، Perplexity، دیپ‌سیک و Meta AI همچنان در مجموع کمتر از ۵ درصد بازار را تشکیل می‌دهند. همچنین این گزارش از افزایش تمایل کاربران به جابه‌جایی میان پلتفرم‌ها حکایت دارد. داده‌ها نشان می‌دهد که رویدادهای کلان می‌توانند رفتار کاربران را به‌ سرعت تغییر دهند؛ از جمله توافق OpenAI با وزارت دفاع ایالات متحده در فوریه که با موجی از افزایش حذف نصب‌ها همراه شد. این روند نشان می‌دهد که عواملی فراتر از قابلیت‌های فنی (از جمله اعتماد به برند و هم‌راستایی ارزشی) در تصمیم‌گیری کاربران نقش تعیین‌کننده دارند. در مقابل، رشد جمنای به‌ شدت تحت تاثیر یکپارچگی عمیق آن با اکوسیستم محصولات گوگل بوده و Claude نیز با تمرکز بر کاربردهای بهره‌وری، در حال نزدیک شدن به سطح بالاتری از وفاداری کاربران است.

01

از 02

الگوی هوش مصنوعی در آمریکا و جهان

برآوردهای Sensor Tower نشان می‌دهد که در نیمه نخست ۲۰۲۶، در مقایسه با ۱.۸۳ میلیارد دلار در نیمه نخست ۲۰۲۵، تعداد دانلود اپلیکیشن‌های هوش مصنوعی به حدود ۲.۳ میلیارد و حجم هزینه‌کرد به بیش از ۴.۲ میلیارد دلار خواهد رسید. این روند نشان‌دهنده حرکت تدریجی صنعت از فاز رشد انفجاری به سمت مدل‌های پایدارتر درآمدزایی است، هرچند نرخ رشد دانلود و هزینه‌ها نشانه‌هایی از کند شدن را نشان می‌دهد. در سطح جغرافیایی، آسیا در سه‌ماهه نخست ۲۰۲۶ برای نخستین‌بار با کاهش ۳.۳ درصدی در دانلودها مواجه شد؛ افتی که از بازارهای چین و هند ناشی می‌شود. با وجود تداوم رهبری آسیا در حجم دانلود جهانی، این منطقه در شاخص هزینه‌کرد درون‌برنامه‌ای از آمریکای شمالی و اروپا عقب‌تر قرار دارد؛ شکافی که برای شرکت‌های فعال در این حوزه، در تعیین استراتژی‌های توسعه محصول و مدل‌های درآمدی اهمیت استراتژیک دارد.

برای مطالعه بیشتر: ۱۰ رقیب قدرتمند ChatGPT که باید در سال ۲۰۲۶ بشناسید

در بازار ایالات متحده، الگوی مصرف نشان می‌دهد کاربران به‌ طور فزاینده‌ای از دستیارهای هوش مصنوعی برای وظایف مرتبط با بهره‌وری استفاده می‌کنند و هم‌زمان تمایل بیشتری به پرداخت برای قابلیت‌های پریمیوم دارند. در سطح صنعت، شاخص درآمد متوسط به ازای هر کاربر (ARPU) روندی صعودی را تجربه کرده است، اما آنتروپیک با محصول Claude در این میان متمایز ظاهر شده است؛ به‌ طوری‌ که حدود ۱۳ درصد از کاربران این شرکت مشترک سرویس‌های پولی هستند؛ نرخ تبدیلی که در میان رقبا پیشتاز محسوب می‌شود و به‌ عنوان شاخصی کلیدی برای ارزیابی پایداری مدل‌های درآمدی شرکت‌های هوش مصنوعی مورد توجه سرمایه‌گذاران قرار گرفته است. برآوردهای Sensor Tower نشان می‌دهد که مجموع زمان صرف‌شده در اپلیکیشن‌های هوش مصنوعی از ۱۷.۲ میلیارد ساعت در نیمه نخست ۲۰۲۵ به حدود ۳۶ میلیارد ساعت در نیمه نخست ۲۰۲۶ افزایش خواهد یافت. در این میان، سه دستیار برتر بازار ۸۹ درصد از کل زمان مصرف کاربران را به خود اختصاص می‌دهند. در مقابل، دسته‌های مکمل مانند AI companions و ابزارهای تولید محتوا همچنان ساختاری پراکنده دارند و رقابت در آنها باز و غیرمتمرکز باقی مانده است؛ وضعیتی که هم ریسک ورود پایین و هم فرصت تسلط سریع برای بازیگران جدید ایجاد می‌کند.

02

از 02

سهم ChatGPT از بازار تبلیغات

در حوزه درآمدزایی تبلیغاتی، شرکت OpenAI از فوریه آزمایش نمایش تبلیغات در ChatGPT را آغاز کرده است. داده‌ها نشان می‌دهد که این روند به‌ صورت تدریجی مقیاس‌پذیر شده است و تا ماه مه حدود ۱۷ درصد از کاربران روزانه با تبلیغات مواجه شده‌اند؛ شاخصی که می‌تواند مسیر تجاری‌سازی این پلتفرم را از مدل اشتراکی به مدل ترکیبی تغییر دهد. در حال حاضر، بیشترین سهم تبلیغ‌دهندگان بازار در ChatGPT مربوط به حوزه‌های نرم‌افزار و تجارت الکترونیک است و پس از آن رسانه، سرگرمی و صنعت غذا و نوشیدنی قرار دارند. هم‌زمان با گسترش قابلیت‌های خرید در ChatGPT، این پلتفرم در حال ارسال ترافیک ارجاعی به خرده‌فروشانی مانند تارگت، والمارت و کاسکو است. در نقطه مقابل، آمازون با محدودسازی دسترسی خزنده‌های وب ChatGPT، جریان ترافیک ارجاعی از این پلتفرم را متوقف کرده است.

خبر پیشنهادی: ابزار امنیتی جدید OpenAI برای محافظت از اطلاعات کاربران در ChatGPT فعال شد

این تغییرات فضای رقابتی جدیدی ایجاد کرده است. شرکت‌هایی مانند والمارت با توسعه دستیارهای هوش مصنوعی داخلی برای بهینه‌سازی تجربه خرید وارد رقابت مستقیم شده‌اند. در حالی که دستیار Rufus آمازون رشد قابل‌ توجهی نداشته، اما ابزار Spark در والمارت در حال افزایش سهم و نفوذ است. با وجود این، داده‌ها نشان می‌دهد کاربرانی که از Rufus استفاده کرده‌اند، زمان بیشتری در اپلیکیشن بوده‌اند و نرخ تبدیل بالاتری ثبت کرده‌اند؛ موضوعی که تایید می‌کند ادغام موثر هوش مصنوعی در مسیر خرید می‌تواند به‌ طور مستقیم بر رفتار و تصمیم‌گیری مصرف‌کننده اثرگذار باشد.