پهپاد جاسوسی پنهانکار CH-7 چین، نخستین پرواز آزمایشی خود را با موفقیت انجام داد و ورود رسمی یکی از پیشرفتهترین برنامههای پهپادی ارتفاعبالای چین را به مرحله آزمایشهای پروازی رقم زد.
به گزارش سرویس فناوری تکناک، رسانههای دولتی چین اعلام کردند که این پرواز نخست، به تازگی در یک فرودگاه واقع در شمالغرب این کشور انجام شد و آغاز فاز جدیدی از توسعه عملیاتی این پهپاد راهبردی را نشان میدهد.
پهپاد جاسوسی بدون سرنشین CH-7، که برای مأموریتهای شناسایی و جمعآوری اطلاعات در ارتفاع بالا طراحی شده است، از سوی آکادمی یازدهم شرکت China Aerospace Science and Technology Corporation یا CASC توسعه یافته است. این پروژه از زمان نخستین رونمایی عمومی در نمایشگاه هوایی Airshow China، به یکی از برنامههای پرحاشیه و مورد توجه صنایع دفاعی چین تبدیل شده بود. انجام پرواز نخست به طور رسمی نشان داد که این سامانه از مرحله آزمایشهای زمینی عبور کرده و وارد فاز ارزیابیهای پروازی شده است.
بر اساس گزارش منتشرشده از سوی رسانههای دولتی، هدف اصلی این پرواز اولیه، ارزیابی توانمندیهای پایهای پرواز بوده است. مهندسان در این مرحله، تمرکز خود را بر اعتبارسنجی طراحی آیرودینامیکی، عملکرد سامانههای کنترلی اصلی و هماهنگی کلی زیرسامانهها قرار دادند و ارزیابی مأموریتهای پیچیدهتر را به مراحل بعدی موکول کردند. این رویکرد در برنامههای توسعه هواگردهای پیشرفته، یک رویه رایج برای کاهش ریسکهای فنی در مراحل ابتدایی به حساب میآید.
روزنامه Global Times گزارش داد که پهپاد جاسوسی CH-7 در جریان این پرواز آزمایشی، توانست مجموعهای از مانورهای کلیدی را با موفقیت انجام دهد. این پهپاد، حرکت خودکار روی باند، برخاست، پرواز پایدار، کنترل وضعیت و فرود را بدون بروز اختلال جدی پشت سر گذاشت. توسعهدهندگان اعلام کردند که دادههای جمعآوریشده از این پرواز، همخوانی بالایی با نتایج شبیهسازیهای رایانهای و پیشبینیهای مهندسی داشته است. این تطابق، نشانهای از بلوغ طراحی اولیه و صحت مدلهای تحلیلی مورد استفاده در این پروژه تلقی میشود.
شکل و طراحی بدنه پهپاد CH-7 باعث میشود آزمایش پرواز آن سختتر از پهپادهای معمولی باشد. این پهپاد، دم جداگانه ندارد و کل بدنه آن شبیه یک بال بزرگ طراحی شده است. چنین طراحی باعث میشود که پهپاد بتواند مدت زمان طولانیتری پرواز کند و دیرتر توسط رادارها شناسایی شود، اما در مقابل کنترل جهت پرواز، حفظ تعادل و هماهنگی سامانههای پروازی در آن دشوارتر از پهپادهای رایج است.
شرکت CASC اعلام کرد که پرواز نخست، تنها ویژگیهای پایهای پرواز را بررسی کرده است و این برنامه اکنون وارد مراحل بعدی آزمایش میشود. این مراحل، شامل ارزیابی جامع عملکرد پروازی، بررسی رفتار پهپاد در شرایط مختلف جوی و تأیید عملکرد محمولههای مأموریتی نصبشده روی آن خواهد بود. انتظار میرود که این فرایند، طی چندین مرحله و در بازه زمانی طولانیتری انجام شود.
پهپاد جاسوسی CH-7 به عنوان یک پرنده شناسایی ارتفاعبالا با ماندگاری طولانی طراحی شده است. این پهپاد برای انجام مأموریتهای شناسایی پنهانکارانه، پایش مناطق گسترده و پشتیبانی اطلاعاتی در محیطهای عملیاتی پیچیده بهینهسازی شده است. آرایش بالپرنده، به این سامانه اجازه میدهد تا بدون افزایش قابل توجه ردپای راداری، مجموعهای از حسگرهای پیشرفته را حمل کند. این حسگرها شامل دوربینهای نور مرئی، حسگرهای مادونقرمز و سامانههای شناسایی الکترونیکی هستند.
در نمایشگاه Airshow China 2024، بدنهای در ابعاد واقعی از CH-7 برای نخستین بار در معرض دید عموم قرار گرفت. بررسیهای انجامشده در این نمایشگاه نشان داد که ورودی هوای موتور روی سطح بالایی بدنه نصب شده است و خروجی اگزوز به صورت نیمهپنهان طراحی شده است. این انتخابهای مهندسی با هدف کاهش امضای راداری و حرارتی پهپاد انجام شدهاند. شکل کلی بدنه نیز صاف و یکپارچه طراحی شده است تا بازتاب امواج راداری به حداقل برسد.
طراحان پهپاد CH-7 بدنه آن را طوری ساختهاند که رادارها بهسختی بتوانند آن را شناسایی کنند. آنها در بخشهایی که معمولاً امواج راداری را زیاد بازتاب میدهند، مثل لبههای جلویی بال، از مواد ویژهای استفاده کردهاند که امواج رادار را جذب میکند. همچنین کل سطح بدنه با رنگها و پوششهایی پوشانده شده است، که دیده شدن پهپاد را برای رادارها دشوارتر میکند.
حتی بخشهایی که معمولاً در هواپیماها توجهی به آنها نمیشود، مثل درِ دسترسی به قطعات، محل جمع شدن چرخها و حتی پیچها و اتصالات کوچک، به شکلی طراحی شدهاند که بازتاب راداری کمی داشته باشند.
به دلیل همین مجموعه طراحیها، پهپاد جاسوسی CH-7 میتواند هم در مناطق کمخطر و هم در فضاهایی که سامانههای پدافند هوایی پیشرفته حضور دارند، پرواز کند بدون اینکه بهراحتی شناسایی شود. کارشناسان میگویند که این میزان پنهانکاری باعث میشود این پهپاد برای مأموریتهای مهم شناسایی و جمعآوری اطلاعات، ارزش و نقش بسیار بالاتری داشته باشد.
در بخش عملیاتی، انیمیشنهای نمایشی ارائهشده در Airshow China، مأموریتهای گشت دریایی طولانیمدت این پهپاد را به تصویر کشیدند. بر اساس این سناریوها، CH-7 میتواند برای مدت طولانی بر فراز مناطق دریایی یا خشکی پرواز کند و پس از شناسایی هدف، دادههای جمعآوریشده را از طریق لینکهای ارتباطی به مراکز فرماندهی منتقل کند. این اطلاعات میتواند برای هدایت میانی یا نهایی تسلیحات دوربرد مورد استفاده قرار گیرد.
کارشناسان نظامی اعلام کردند که CH-7 برای مأموریتهایی مانند شناسایی اطلاعاتی، پایش میدان نبرد و نظارت هوایی و دریایی دوربرد مناسب است. این پهپاد، با استفاده از رادار داخلی خود، توانایی شناسایی شناورهای بزرگ سطحی را دارد و میتواند نقش مهمی در جمعآوری اطلاعات پیش از عملیات ایفا کند. ماندگاری پروازی بالا و سطح پایین قابلمشاهده بودن، امکان انجام مأموریتهای طولانی و مخفیانه را در مناطق حساس فراهم میکند.
تحلیلگران چینی با اشاره به طراحی آیرودینامیکی این پهپاد تأکید کردند که سرعت CH-7 در مقایسه با جنگندههای مدرن، پایینتر است و همین موضوع، استفاده از آن را بهعنوان پهپاد همراه در نبرد نزدیک محدود میکند. در عوض، این پهپاد برای استقرار در جلوتر از نیروهای ضربتی سرنشیندار یا زمینی طراحی شده است تا بدون جلب توجه، اطلاعات هدفگیری را جمعآوری و منتقل کند.
در مقایسه بینالمللی، نزدیکترین نمونه شناختهشده به CH-7، پهپاد RQ-180 شرکت Northrop Grumman ایالات متحده محسوب میشود. این سامانه، که از میانه دهه ۲۰۱۰ بهطور غیررسمی عملیاتی تلقی میشود، از آرایش بالپرنده پنهانکار مشابهی بهره میبرد و در همان خانواده طراحی سامانههایی مانند RQ-170 Sentinel و X-47B قرار میگیرد. با وجود این، برخلاف مفهوم پهپادهای «همراه وفادار» که برای همکاری نزدیک با جنگندههای سرنشیندار طراحی شدهاند، CH-7 بیشتر بر بقاپذیری، ماندگاری و پشتیبانی اطلاعاتی دوربرد تمرکز دارد و نقش آن، پشتیبانی مستقیم از نبرد هوایی نیست.
انجام نخستین پرواز CH-7، نشانهای از پیشرفت چین در توسعه سامانههای بدون سرنشین پنهانکار به حساب میآید و انتظار میرود که نتایج مراحل بعدی آزمایش، تصویر دقیقتری از جایگاه عملیاتی این پهپاد در آینده نیروهای مسلح چین ارائه دهد.
