سیستم هشدار زمینلرزه اندروید که توسط شرکت گوگل طراحی و راهاندازی شده، اکنون با پشتوانه دادههای علمی، بهعنوان یکی از موفقترین نمونههای هشدار زودهنگام زلزله در جهان شناخته میشود.
به گزارش تکناک و بر اساس گزارش منتشرشده در Science.org، این سیستم طی چهار سال گذشته بیش از ۱۸ هزار زمینلرزه را شناسایی کرده و هشدارهایی را به میلیونها نفر در نزدیک به ۱۰۰ کشور جهان ارسال کرده است.
گوگل از سال ۲۰۲۰ با معرفی قابلیت Android Earthquake Alerts در گوشیهای هوشمند خود، رویکردی نوین در تشخیص زلزله را آغاز کرد. این سیستم با بهرهگیری از شتابسنج تعبیهشده در تلفنهای اندرویدی، لرزشهای زمین را شناسایی کرده و با ارسال اطلاعات مکان تقریبی کاربران به سرورهای مرکزی گوگل، وقوع زمینلرزه را تحلیل و تأیید میکند.
به نقل از اندرویدآتوریتی، شتابسنج که معمولاً برای ویژگیهایی مانند چرخش خودکار صفحهنمایش استفاده میشود، توانایی ثبت تغییرات لرزهای را نیز دارد. گوگل با جمعآوری همزمان دادهها از هزاران گوشی در یک منطقه، میتواند مکان و بزرگی زلزله را تخمین زده و در صورت تأیید، هشدارهایی را برای کاربران صادر کند.
هشدارهای زمینلرزه اندروید بهصورت دوگانه ارسال میشوند. نوع نخست با عنوان BeAware برای لرزشهای سبک صادر شده و هشدار دوم با نام TakeAction در شرایط لرزشهای شدیدتر فعال میشود که تمام صفحه گوشی را در بر گرفته و همراه با صدای بلند منتشر میشود تا توجه کاربر را جلب کند.
این هشدارها چند ثانیه پیش از رسیدن موج مخرب زلزله صادر میشوند و به کاربران امکان میدهند تا اقدامات محافظتی مانند دور شدن از اشیای خطرناک، پناه گرفتن یا خروج از محیطهای پرریسک را انجام دهند.
در زمینلرزه ۶.۷ ریشتری فیلیپین در نوامبر ۲۰۲۳، نخستین هشدار تنها ۱۸.۳ ثانیه پس از شروع لرزش صادر شد. افرادی که در نزدیکی کانون زلزله قرار داشتند، تا ۱۵ ثانیه قبل از رسیدن امواج اصلی هشدار دریافت کردند، در حالی که ساکنان مناطق دورتر تا یک دقیقه زودتر از وقوع حادثه مطلع شدند. در این حادثه، بیش از ۲.۵ میلیون هشدار به کاربران ارسال شد.
همچنین در زلزله ۵.۷ ریشتری نپال در همان ماه، هشدار اولیه تنها ۱۵.۶ ثانیه پس از آغاز زمینلرزه منتشر شد و کاربران تا ۶۰ ثانیه پیش از احساس لرزش، هشدار دریافت کردند. بیش از ۱۰ میلیون نفر در این رویداد هشدار دریافت کردند.
در موردی دیگر، طی زمینلرزه ۶.۲ ریشتری ترکیه در آوریل ۲۰۲۵، اولین هشدار در عرض ۸ ثانیه پس از وقوع زمینلرزه صادر شد و بیش از ۱۶ میلیون نفر پیش از رسیدن لرزش اصلی از وقوع حادثه آگاه شدند.
بر اساس اعلام گوگل، سیستم هشدار زمینلرزه اندروید تا سال ۲۰۲۵ موفق به ارسال بیش از ۷۹۰ میلیون هشدار شده و تعداد افرادی که به سیستم هشدار زلزله دسترسی دارند از ۲۵۰ میلیون نفر در سال ۲۰۱۹ به بیش از ۲.۵ میلیارد نفر رسیده است.
همچنین، دقت برآورد شدت زلزلهها نیز افزایش یافته و میانگین خطای تخمین اولیه شدت، از ۰.۵ ریشتر به ۰.۲۵ کاهش یافته است؛ رقمی که با دقت شبکههای سنتی لرزهنگاری برابری میکند یا حتی بهتر است.
در یک نظرسنجی با مشارکت بیش از ۱.۵ میلیون کاربر، حدود ۸۵ درصد از پاسخدهندگان هشدارهای گوگل را «بسیار مفید» توصیف کردهاند. حتی در مواقعی که زلزله احساس نمیشود، بسیاری از کاربران از دریافت هشدار برای آمادهباش نسبت به خطرات احتمالی استقبال کردهاند. افرادی که هشدار TakeAction دریافت کردهاند، اغلب اقدامات ایمنی مانند «زمینگیر شدن، پناه گرفتن و محافظت از سر» را بهدرستی انجام دادهاند.
با بهرهگیری هوشمندانه از سختافزار موجود در گوشیهای اندرویدی و تحلیل دادههای عظیم در لحظه، گوگل توانسته است گستردهترین و سریعترین سامانه هشدار زمینلرزه در جهان را توسعه دهد. این سیستم نه تنها دقت بالایی در شناسایی زلزلهها دارد، بلکه با هشدارهای چندثانیهای خود، توانسته است جان میلیونها نفر را نجات داده و ایمنی عمومی را ارتقا دهد.
