سازمان جهانی بهداشت پس از مرگ سه مسافر مبتلا به هانتاویروس در یک کشتی تفریحی تأکید کرده است که شرایط فعلی نشانه آغاز یک همهگیری مشابه کووید-۱۹ نیست.
به گزارش سرویس سلامت و پزشکی تکناک و به نقل از اسوشیتد پرس، شیوع هانتاویروس در کشتی تفریحی “MV Hondius” اکنون به یک بحران بینالمللی بهداشتی تبدیل شده است و مقامهای کشورهای مختلف جهان در حال آمادهسازی برای مدیریت وضعیت بیش از ۱۴۰ مسافر و خدمه این کشتی هستند؛ کشتی که قرار است بامداد یکشنبه ۱۰ مه به جزیره تنریف در مجمعالجزایر قناری اسپانیا برسد. همزمان با نزدیک شدن کشتی به سواحل اسپانیا، عملیات گسترده ردیابی، قرنطینه، انتقال پزشکی و بازگرداندن مسافران آغاز شده است و نگرانیها درباره احتمال گسترش موارد ابتلا همچنان ادامه دارد.
این بحران پس از آن شدت گرفت که مقامهای بهداشتی مرگ سه نفر از مسافران را تأیید کردند. همچنین چندین مورد ابتلا به هانتاویروس در میان مسافران و خدمه شناسایی شده است. سازمان جهانی بهداشت اعلام کرده که از میان هشت مورد مشکوک، ابتلای پنج نفر به این ویروس به صورت قطعی تأیید شده است. قربانیان شامل یک زن ۶۹ ساله هلندی، همسر هلندی او و یک زن آلمانی هستند. مقامهای بهداشتی همچنان در حال بررسی دو مورد دیگر هستند تا مشخص شود که آیا ارتباط مستقیمی با این شیوع داشتهاند یا خیر.
«ماریا ون کرخوف»، اپیدمیولوژیست بیماریهای عفونی این سازمان در نشست خبری ژنو اعلام کرد که هانتاویروس برخلاف کرونا یا آنفلوانزا به آسانی منتقل نمیشود و شیوه انتقال آن تفاوت اساسی با بیماریهای تنفسی همهگیر دارد. او توضیح داد که انتقال انسان به انسان در این ویروس تنها در تماسهای بسیار نزدیک و صمیمی رخ میدهد و در شرایط عادی احتمال انتقال گسترده بسیار پایین است.
این ویروس معمولاً از طریق استنشاق ذرات آلوده به فضولات، ادرار یا بزاق جوندگان به انسان منتقل میشود. با وجود این، سویه «Andes» که عامل اصلی این شیوع شناخته شده، یکی از معدود گونههایی است که در موارد نادر، توانایی انتقال میان انسانها را دارد. سازمان جهانی بهداشت اعلام کرده که این نخستین مورد ثبتشده انتقال احتمالی هانتاویروس در یک کشتی تفریحی است.
کشتی MV Hondius متعلق به شرکت هلندی Oceanwide Expeditions است و سفر خود را اول آوریل از شهر اوشوآیا در جنوبیترین نقطه آرژانتین آغاز کرده بود. این کشتی در قالب یک سفر ماجراجویانه به مناطق قطبی و جزایر دورافتاده اقیانوس اطلس جنوبی حرکت میکرد و قرار بود در نهایت به جزایر قناری اسپانیا برسد.
«تدروس آدهانوم گبریسوس»، مدیرکل سازمان جهانی بهداشت اعلام کرد که بررسیهای اولیه نشان میدهد دو بیمار نخست پیش از سوار شدن به کشتی در سفر پرندهنگری به مناطقی در آرژانتین، شیلی و اروگوئه رفته بودند؛ مناطقی که زیستگاه جوندگان ناقل سویه Andes محسوب میشوند. به گفته او، هنوز منشأ قطعی شیوع مشخص نشده، اما فرضیه انتقال اولیه در جریان این سفر طبیعتگردی یکی از سناریوهای اصلی تحقیقات است.
وزارت بهداشت آرژانتین اکنون تحقیقات خود را بر شهر اوشوآیا متمرکز کرده و قرار است تیمی از مقامهای بهداشتی در روزهای آینده به این منطقه سفر کنند. پژوهشگران در تلاش هستند تا مشخص کنند که آیا آلودگی پیش از سوار شدن مسافران به کشتی رخ داده یا انتقال ویروس در طول سفر دریایی اتفاق افتاده است.
همزمان مقامهای اسپانیایی در حال آمادهسازی گسترده برای ورود کشتی به تنریف هستند. بر اساس برنامه اعلامشده، هیچیک از مسافران اجازه نخواهند داشت آزادانه وارد شهر شوند. عملیات تخلیه به صورت مرحلهای انجام میشود و مسافران تنها زمانی از کشتی خارج خواهند شد که پرواز بازگشت آنها آماده باشد. سپس آنها با قایقهای کوچک به ساحل منتقل میشوند و اتوبوسها به صورت مستقیم آنها را به فرودگاه خواهند برد تا تماس با جمعیت عمومی به حداقل برسد.
همچنین اسپانیا درخواست اعزام هواپیماهای مجهز پزشکی را برای انتقال بیماران دارای علائم شدید مطرح کرده است. «ویرجینیا بارکونس»، رئیس خدمات اضطراری اسپانیا تأیید کرده دولت این کشور در حال هماهنگی با چند کشور برای انتقال ایمن بیماران احتمالی است.
دولت آمریکا اعلام کرده است که یک هواپیمای ویژه برای بازگرداندن شهروندان آمریکایی اعزام خواهد کرد. مقامهای آمریکایی گفتهاند که این مسافران پس از ورود به خاک آمریکا به یک مرکز تخصصی ایزوله زیستی در ایالت نبراسکا منتقل میشوند تا تحت قرنطینه و بررسی پزشکی قرار گیرند. دولت بریتانیا نیز برنامه مشابهی را برای بازگرداندن شهروندان خود دنبال میکند.
طبق اعلام آژانس امنیت سلامت بریتانیا، هفت شهروند بریتانیایی پیشتر در جزیره سنت هلنا از کشتی پیاده شدهاند. دو نفر از آنها اکنون در بریتانیا در قرنطینه خانگی هستند، چهار نفر همچنان در سنت هلنا حضور دارند و مقامهای بریتانیایی در حال ردیابی نفر هفتم هستند. همچنین ۱۹ مسافر و چهار خدمه بریتانیایی هنوز در کشتی حضور دارند.
یکی از چالشهای اصلی مقامهای بهداشتی، تأخیر در تشخیص و اعلام رسمی بیماری بود. شرکت Oceanwide Expeditions و مقامهای هلندی اعلام کردهاند که ۲۹ مسافر از دستکم ۱۲ کشور مختلف روز ۲۴ آوریل در جزیره سنت هلنا از کشتی پیاده شدند. در میان آنها، زنی هلندی حضور داشت که همراه با جسد همسر خود کشتی را ترک کرده بود. با وجود این، مقامهای بهداشتی تا دوم مه، وجود هانتاویروس را در یکی از بیماران تأیید نکردند و همین مسئله باعث شد بسیاری از مسافران پیش از آغاز عملیات ردیابی به کشورهای مختلف سفر کنند.
یکی از نگرانکنندهترین موارد مربوط به زن هلندی است که پس از ترک کشتی ابتدا به ژوهانسبورگ رفت و سپس سوار هواپیمایی به مقصد آمستردام شد. اما به دلیل وخامت حال از هواپیما خارج شد و مدتی بعد جان خود را از دست داد. اکنون مقامهای آفریقای جنوبی و هلند در تلاش هستند تمام افرادی را که در طول این سفر با او تماس داشتهاند، شناسایی کنند. یکی از مهمانداران پروازی که با این زن در تماس بود، پس از بروز علائم آزمایش داد اما نتیجه تست او منفی اعلام شد.
همچنین یکی از ساکنان جزیره دورافتاده «تریستان دا کونا» که از کشتی پیاده شده بود، اکنون با علائم هانتاویروس در بیمارستان بستری است و همسر او نیز در قرنطینه قرار دارد. مقامهای بریتانیایی اعلام کردهاند که وضعیت این زوج به دقت زیر نظر گرفته میشود.
در آمریکا نیز مقامهای چند ایالت تأیید کردهاند که تعدادی از مسافران پیشتر به خانه بازگشتهاند و اکنون تحت نظر قرار دارند، هرچند تاکنون هیچ علامتی در آنها مشاهده نشده است.
سازمان جهانی بهداشت هشدار داده با توجه به اینکه دوره نهفتگی بیماری ممکن است بین یک تا هشت هفته طول بکشد، احتمال دارد موارد بیشتری در هفتههای آینده شناسایی شود. به همین دلیل از تمام افراد حاضر در کشتی خواسته شده است از ماسک استفاده کنند و افرادی که با بیماران در تماس هستند نیز باید از تجهیزات حفاظت فردی پیشرفته بهره ببرند.
با وجود ابعاد گسترده عملیات ردیابی و نگرانیهای جهانی، کارشناسان تأکید دارند که شواهد فعلی نشان نمیدهد جهان با بحرانی مشابه همهگیری کرونا روبهرو شده باشد. هرچند، این رویداد به یکی از مهمترین آزمونهای همکاری بینالمللی در حوزه بهداشت عمومی پس از دوران کرونا تبدیل شده است.
