ناسا به طور رسمی اعلام کرد که مأموریت هلیکوپتر هستهای Dragonfly، که هدف آن پرواز بر فراز بزرگترین قمر زحل یعنی تیتان است، در ژوئیه ۲۰۲۸ با هزینهای بالغ بر ۳.۳۵ میلیارد دلار انجام خواهد شد.
به گزارش تکناک، تیتان تنها جرم آسمانی در منظومه شمسی – غیر از زمین – است، که دارای آبوهوا و مایع در سطح خود است. این قمر با برخورداری از جوی متراکم، باران، دریاچهها، اقیانوسها، خطوط ساحلی، درهها، رشتهکوهها، فلاتها و تپههای شنی، ساختار بینظیری دارد و حتی گمان میرود که بلوکهای سازنده حیات را در خود جای داده باشد. تیتان همزمان به عنوان یک آرمانشهر و دنیایی عجیب به دلیل شیمی خاص خود توصیف شده است.
ناسا اعلام کرد که Dragonfly، یک بالگرد هستهای به اندازه خودرو که برای بررسی قابلیت تیتان در میزبانی از حیات طراحی شده است، موفق شد از بازبینی طراحی حیاتی خود عبور کند.
بیانیهای از ناسا میگوید که عبور از این مرحله مهم مأموریت، به این معنا است که طراحی، ساخت، یکپارچهسازی و برنامههای آزمایش Dragonfly همگی تأیید شدهاند و اکنون این مأموریت میتواند روی ساخت خود فضاپیما تمرکز کند.
مأموریت ۳.۳۵ میلیارد دلاری Dragonfly نخستین بار در سال ۲۰۱۹ توسط ناسا انتخاب شد و اکنون تحت هدایت آزمایشگاه فیزیک کاربردی جانز هاپکینز (APL) در مریلند، با الیزابت ترتل از APL به عنوان محقق اصلی، طراحی و ساخته میشود.
اگرچه این مأموریت با تأخیرها و افزایش هزینهها مواجه شده است، اما دانشمندان به دلیل پتانسیل تیتان برای میزبانی حیات بیگانه، مطالعه آن را از اولویتهای بالا میدانند.
بر اساس برنامهریزی ناسا، هلیکوپتر هستهای Dragonfly در سال ۲۰۳۴ به تیتان خواهد رسید و پس از فرود بر سطح این قمر، به مدت دو سال مأموریت علمی خود را ادامه خواهد داد. این روتورکرافت در هر روز تیتانی (برابر با ۱۶ روز زمینی) به مکان جدیدی پرواز خواهد کرد تا نمونههای شیمیایی پیشزیستی از سطح تیتان جمعآوری کند. مأموریت Dragonfly شامل اهدافی مانند: جستوجوی علائم زیستی شیمیایی، بررسی چرخه فعال متان و کاوش در شیمی پیشزیستی جو و سطح تیتان خواهد بود.
نیکی فاکس، معاون مدیر اداره مأموریتهای علمی ناسا، با اشاره به اهمیت این پروژه گفت: «Dragonfly یک مأموریت علمی تماشایی است که مورد توجه گسترده جامعه علمی قرار دارد و ما هیجانزده هستیم که گامهای بعدی را در این مسیر برداریم. کاوش تیتان، مرزهای توانایی ما را در استفاده از روتورکرافتها فراتر از زمین گسترش خواهد داد.»
مأموریت هلیکوپتر هستهای Dragonfly در ادامه موفقیت مأموریت Ingenuity روی مریخ برنامهریزی شده است؛ بالگردی که با وجود پیشبینی اولیه برای تنها پنج پرواز آزمایشی، در بازه زمانی آوریل ۲۰۲۱ تا ژانویه ۲۰۲۴، ۷۲ پرواز موفق انجام داد.
با وجود این، شرایط تیتان به طور قابل توجهی با مریخ متفاوت است. جو متراکم این قمر، شناوری Dragonfly را آسانتر میکند و گرانش آن تنها ۱۴ درصد گرانش زمین است. همچنین تیتان تنها یک درصد از نور خورشید دریافتی زمین را دریافت میکند. جو تیتان از نیتروژن (۹۸ درصد) و متان (۲ درصد) تشکیل شده است و دریاچهها و دریاهای آن از مایعاتی مانند: متان و اتان ساخته شدهاند.
این پروژه نیز همانند بسیاری دیگر از مأموریتهای فضایی، تحت تأثیر همهگیری کووید-۱۹ قرار گرفت. هلیکوپتر هستهای Dragonfly که در سال ۲۰۱۹ با هزینهای حدود یک میلیارد دلار انتخاب شد، قرار بود در سال ۲۰۲۶ پرتاب شود و پس از هشت سال سفر، در سال ۲۰۳۴ به تیتان برسد. با وجود این، به دلیل تأخیرهای ناشی از بحران کرونا، ناسا تصمیم گرفت که با سرمایهگذاری در یک وسیله پرتاب سنگین، زمان سفر را کوتاه کند. در نتیجه، پرتاب Dragonfly به سال ۲۰۲۸ موکول شد، اما زمان رسیدن به تیتان همچنان سال ۲۰۳۴ باقی مانده است.
تیتان پیشتر نیز توسط کاوشگر Huygens، که بخشی از مأموریت تاریخی Cassini بود، مورد بررسی قرار گرفت. این کاوشگر در ژانویه ۲۰۰۵ وارد جو تیتان شد و طی فرودی به مدت ۲.۵ ساعت، نخستین و تنها تصاویر سطح این قمر را برای بشر ثبت کرد. Huygens در منطقهای از بلوکهای یخی فرود آمد و در مسیر خود به سطح، چشماندازهایی شبیه به خطوط ساحلی و رودخانههای خشکشده مشاهده کرد.
اعلام رسمی ناسا، ماه ژوئیه ۲۰۲۸ را به رویدادی جذاب برای علاقهمندان به نجوم تبدیل کرده است؛ چرا که در همان ماه، یک خورشیدگرفتگی کامل و طولانیمدت نیز در استرالیا و نیوزیلند رخ خواهد داد.
