شرکت نیکون قصد دارد برای بازپس‌گیری سهم خود از بازار تجهیزات لیتوگرافی، دستگاه‌های لیتوگرافی فلوراید آرگون (ArF) را با قیمتی پایین‌تر از رهبر بازار، یعنی ASML عرضه کند.
به گزارش سرویس سخت‌افزار تکناک، «یاسوهیرو اومورا»، رئیس و مدیرعامل جدید این شرکت در گفت‌وگو با Nikkei Asia اعلام کرد که مذاکرات با چندین تولیدکننده بزرگ نیمه‌هادی در آمریکا و آسیا برای ثبت سفارش‌های جدید ArF به مراحل پایانی نزدیک شده است. این اقدام در شرایطی صورت می‌گیرد که کسب‌وکار تجهیزات لیتوگرافی نیکون طی سال‌های اخیر تحت فشار شدید قرار داشته است.
حتما بخوانید: استارت‌آپ XCENA با جذب ۱۳۵ میلیون دلار به دنبال حل گلوگاه حافظه در هوش مصنوعی
بر اساس آمار منتشرشده، این شرکت در سال مالی منتهی به مارس ۲۰۲۴ تنها ۱۱ سیستم ArF تحویل داد و در سه فصل نخست سال مالی ۲۰۲۵ هیچ دستگاهی به بازار عرضه نکرد؛ وضعیتی که در تضاد کامل با سلطه ASML بر بیش از ۸۰ درصد بازار جهانی لیتوگرافی قرار دارد. استراتژی رقابت قیمتی نیکون بر بخش ArF Immersion متمرکز است؛ حوزه‌ای که برخلاف فناوری EUV هنوز به انحصار کامل ASML درنیامده است. اگرچه ASML در بازار سیستم‌های EUV مورد استفاده در پیشرفته‌ترین فرایندهای ساخت تراشه، جایگاهی تقریبا انحصاری دارد، اما فناوری ArF Immersion همچنان ستون فقرات بسیاری از مراحل الگودهی در فرایندهای DUV محسوب می‌شود و حتی در تولید تراشه‌های ۳ نانومتری نیز نقش کلیدی ایفا می‌کند. با توجه به اینکه میانگین قیمت تجهیزات پیشرفته ArF Immersion شرکت ASML حدود ۸۲.۵ میلیون دلار برآورد می‌شود، نیکون امیدوار است با ارائه تجهیزات لیتوگرافی مقرون‌به‌صرفه‌تر بخشی از بازار را تصاحب کند. این شرکت در سال ۲۰۰۸ توسعه فناوری EUV را متوقف کرده بود.
بیشتر بخوانید: تراشه N1X انویدیا پیش از معرفی رسمی دیده شد
شرکت نیکون پیش‌تر در فوریه اعلام کرده بود که در سال مالی ۲۰۲۸ نسل جدیدی از پلتفرم‌های ArF Immersion را با لنز و سیستم جابه‌جایی ویفر بازطراحی‌شده عرضه خواهد کرد. این تجهیزات به گونه‌ای طراحی شده‌اند که با زیرساخت‌های فعلی ASML نیز سازگاری داشته باشند. اومورا تاکید کرده است که تولید داخلی بخش قابل توجهی از قطعات، مزیت رقابتی مهمی در کنترل هزینه‌ها برای نیکون فراهم می‌کند. در حال حاضر تنها نیکون و ASML تولیدکنندگان تجهیزات لیتوگرافی ArF در جهان هستند. هم‌زمان، رشد سریع بازار هوش مصنوعی باعث افزایش تقاضا برای ابزارهای تولید تراشه شده است. شرکت ASML در سال ۲۰۲۵ موفق به تحویل ۴۸ سیستم EUV و ۱۳۱ سیستم DUV Immersion شد و با انباشت سفارش ۳۸.۸ میلیارد یورویی سال مالی خود را به پایان رساند. مدیرعامل نیکون معتقد است که تولیدکنندگان تراشه برای جلوگیری از افزایش هزینه تجهیزات، تمایل دارند زنجیره تامین خود را میان چند عرضه‌کننده تقسیم کنند.
مرتبط: دانشمندان راهی تازه برای ایجاد الگوهای نانومقیاس روی مواد سخت پیدا کردند
با وجود این، مشخص نیست که مزیت قیمتی به‌تنهایی برای بازگرداندن مشتریان کافی باشد. سهم نیکون در بازار ArF طی سال‌های گذشته به طور مداوم کاهش یافته؛ روندی که نتیجه سرمایه‌گذاری‌های بلندمدت ASML در تحقیق و توسعه و تسلط این شرکت بر فناوری‌های پیشرفته‌تر بوده است. علاوه بر این، اینتل که زمانی حدود ۸۰ درصد سفارش‌های ArF نیکون را به خود اختصاص می‌داد، در پی چالش‌های تولیدی و مالی اخیر، هزینه‌های سرمایه‌ای خود را کاهش داده است. نیکون در سال مالی منتهی به مارس زیان خالص ۸۶ میلیارد ینی، معادل حدود ۵۴۰ میلیون دلار را گزارش کرد، که بدترین نتیجه مالی تاریخ این شرکت به حساب می‌آید. افت تقاضا برای تجهیزات و عملکرد ضعیف بخش چاپ سه‌بعدی فلزات از مهم‌ترین عوامل این زیان بودند. اومورا اعلام کرده است که در مسیر بازسازی شرکت، تمرکز نیکون بر دو کسب‌وکار راهبردی یعنی دوربین‌ها و تجهیزات لیتوگرافی تولید نیمه‌هادی قرار خواهد گرفت.
