فهرست مطالب
دو ریاضیدان چینی برای نخستین بار موفق به دریافت مدال فیلدز، معتبرترین جایزه جهانی ریاضیات شدند.
به گزارش سرویس علمی تکناک، این موفقیت در چین به عنوان گامی تاریخی برای تثبیت جایگاه این کشور در میان قدرتهای برتر علمی و فناوری جهان مورد ستایش قرار گرفته است. وانگ هونگ و دنگ یو روز پنجشنبه به عنوان دو نفر از چهار برنده این جایزه معرفی شدند؛ جایزهای که هر چهار سال یکبار توسط اتحادیه بینالمللی ریاضیات به برجستهترین ریاضیدانان زیر ۴۰ سال جهان اهدا میشود. دو برنده دیگر این دوره از کانادا و ایالات متحده هستند. وانگ ۳۵ ساله، سومین زن در تاریخ ۹۰ ساله مدال فیلدز محسوب میشود که این افتخار را به دست آورده است.
بیشتر بخوانید: تلفنهای همراه باعث سرطان مغز نمی شوند
موفقیت این دو دانشمند موجی از شادی و افتخار را در شبکههای اجتماعی چین ایجاد کرد؛ به طوری که صبح جمعه دو موضوع نخست فهرست ترندهای ویبو، پلتفرم محبوب چینی مشابه ایکس، به این دستاورد اختصاص داشت. مدال فیلدز در بسیاری از مواقع با عنوان «نوبل ریاضیات» شناخته میشود. رسانههای دولتی چین و وبسایتهای خبری این کشور نیز گزارشهای گستردهای درباره وانگ و دنگ منتشر کردند و موفقیت آنها را نشانهای از پیشرفت علمی چین دانستند؛ هرچند هر دو دانشمند پس از تحصیل در دانشگاه پکن، یکی از معتبرترین مراکز تحقیقاتی چین، فعالیتهای دانشگاهی خود را خارج از کشور ادامه دادهاند. یکی از کاربران شبکههای اجتماعی در مطلبی که هزاران بازدید داشت، نوشت: «این یک دستاورد تاریخی برای ریاضیات چین است؛ تحقق رویایی که نسلهای مختلف ریاضیدانان چینی برای تبدیل کشور به یک قدرت ریاضی دنبال کردهاند.»
اهمیت مدال فیلدز برای کشور و مردم چین
بخش دیگری از واکنشها به موفقیت وانگ، بر اهمیت حضور زنان در رشتههای علمی، فناوری، مهندسی و ریاضیات (STEM) تمرکز داشت. یکی از کاربران این موفقیت را «ضربهای سنگین به کسانی دانست که مدتها ادعا کردهاند پسران توانایی بیشتری در ریاضیات نسبت به دختران دارند.» وانگ که دوران کودکی خود را در گویلین، شهری در جنوب چین گذرانده و اکنون استاد دانشگاه نیویورک و موسسه مطالعات عالی علمی فرانسه است، مدال فیلدز را برای حل یک مسئله قدیمی در زمینه تحلیل هارمونیک و نظریه اندازه هندسی دریافت کرد. دنگ یو، ۳۷ ساله و استاد دانشگاه شیکاگو که در مرکز فناوری شنژن رشد کرده است، این جایزه را به دلیل دستاوردهای خود در زمینه معادلات دیفرانسیل جزئی به دست آورد.
برای مطالعه بیشتر: چین از باتری هستهای کربن-۱۴ با عمر ۵۷۳۰ سال رونمایی کرد
واکنش گسترده مردم چین به این موفقیت نشاندهنده جایگاه ویژه دستاوردهای علمی در این کشور است؛ کشوری که دانشمندان برجسته آن میتوانند به چهرههایی شناختهشده تبدیل شوند و میلیونها دانشآموز هر سال برای یکی از سختترین و رقابتیترین آزمونهای ورودی دانشگاه جهان آماده میشوند. همچنین این موفقیت، بازتابی از جاهطلبی طولانیمدت چین برای حضور در بالاترین سطوح علم و فناوری مدرن است؛ هدفی که باعث سرمایهگذاری عظیم دولت پکن برای جذب استعدادهای برتر، تقویت دانشگاهها و حمایت مالی از تحقیقات پیشرفته شده است. رهبران چین دستیابی به جایگاه پیشرو در فناوریهای پیشرفته و علوم بنیادی و نظری را بخشی از برنامه «جوانسازی ملی» این کشور میدانند. یکی از تحلیلهای منتشرشده در رسانههای دولتی چین روز جمعه نوشت: «برای مدت طولانی، کلیشهای در آکادمی غربی وجود داشت مبنی بر اینکه چین در ریاضیات رقابتی و کاربردی قدرتمند است، اما در ارائه نوآوریهای بنیادی در نظریههای پیشرفته ضعف دارد.» این تحلیل در ادامه بیان کرد: «ظهور وانگ هونگ و دنگ یو این شکاف را پر کرده، معیار جدیدی برای ریاضیات چین ایجاد کرده و پیشداوریهای موجود را کنار زده است.»
امیدوار هستیم به چین بازگردند
رسانههای دولتی چین، وانگ هونگ و دنگ یو را نخستین شهروندان این کشور معرفی کردند که موفق به دریافت مدال فیلدز شدهاند. پیش از آن، شینگ-تونگ یائو، دانشمند متولد چین در سال ۱۹۸۲ این جایزه را دریافت کرده بود، اما در زمان دریافت مدال، تابعیت چین را نداشت. همچنین ترنس تائو، ریاضیدان استرالیایی با اصالت چینی در سال ۲۰۰۶ موفق به کسب این افتخار شد. یائو که اکنون استاد دانشگاه تسینگهوا در پکن است در گفتوگویی با یک رسانه نزدیک به دولت چین اعلام کرد که موفقیت وانگ و دنگ، تحقق آرزویی چند دههای برای جامعه ریاضیات چین محسوب میشود. او همچنین ابراز امیدواری کرد که این دو ریاضیدان به چین بازگردند و به تربیت نسلهای بعدی دانشمندان کمک کنند. یائو گفت: «ما بسیار امیدوار هستیم که آنها بازگردند، زیرا این موضوع برای چین اهمیت زیادی دارد.» او تصریح کرد که امیدوار است در آینده «دانشمندانی که آموزش خود را به طور کامل در چین دریافت کردهاند نیز بتوانند مدال فیلدز را به دست آورند.»
خبر پیشنهادی: چرا کوچکترین ابرتلسکوپ جهان ممکن است بهترین عملکرد را داشته باشد؟ + تصویر
چین سالها است با چالش مهاجرت نخبگان علمی خود به دانشگاهها و موسسات تحقیقاتی آمریکا و دیگر کشورهای پیشرفته مواجه است. پکن همزمان با ارتقای جایگاه دانشگاههای داخلی، تلاش کرده است روند موسوم به «فرار مغزها» را معکوس کند. با وجود این، وانگ و دنگ هر دو مسیر علمی خود را در خارج از چین ادامه دادهاند. دنگ در دوره کارشناسی از دانشگاه پکن به موسسه فناوری ماساچوست (MIT) منتقل شد و پس از آن در سال ۲۰۱۵ مدرک دکترای خود را از دانشگاه پرینستون دریافت کرد. وانگ، فارغالتحصیل دانشگاه پکن، دوره کارشناسی ارشد خود را در فرانسه گذراند و در سال ۲۰۱۹ دکترای خود را از MIT دریافت کرد. امانوئل مکرون، رئیسجمهور فرانسه نیز با وانگ تماس گرفت تا موفقیت او را تبریک بگوید. وانگ پس از اعلام دریافت مدال فیلدز در اظهاراتی که دانشگاه نیویورک منتشر کرد، موفقیت خود را حاصل حمایت «همکاران برجسته» در تمام مراحل مسیر علمی خود دانست. او گفت: «لحظاتی مانند این هرگز حاصل تلاش یک فرد بهتنهایی نیستند. آنها نتیجه سالها برخوردهای تصادفی، پرسشهای غیرمنتظره و اتفاقاتی هستند که شما را به مسیر درست هدایت میکنند.»
دنگ نیز در گفتوگویی با رسانه چینی National Business Daily درباره دلیل افزایش تعداد ریاضیدانان جوان چینی که به شهرت جهانی دست پیدا میکنند، این روند را ناشی از «انباشت دانش و تجربه» دانست. او گفت: «در نهایت، ریاضیدانان چینی طی سالهای اخیر کارهای بسیار برجستهای انجام دادهاند؛ بنابراین قابل انتظار است که برخی از آنها در مقطعی به چهرههایی شناختهشده در سطح جهان تبدیل شوند.»
