هوش مصنوعی جایگزین کدام پزشکان می شود؟

پژوهش جدید دانشگاه استنفورد نشان می‌دهد که متخصصان رادیولوژی و پاتولوژی بیش از سایر پزشکان در معرض جایگزینی با هوش مصنوعی قرار دارند.

به گزارش سرویس هوش مصنوعی تک‌ناک، این پژوهشگران با بررسی نزدیک به ۴۵ میلیارد دلار از پرداخت‌های بیمه درمانی در آمریکا، میزان آسیب‌پذیری تخصص‌های مختلف پزشکی در برابر هوش مصنوعی را بررسی کرده‌اند. نتایج این پژوهش نشان می‌دهد که ماهیت فعالیت پزشکان، به‌ویژه میزان نیاز به معاینه فیزیکی و انجام اقدامات درمانی، نقش مهمی در احتمال جایگزینی آنها با هوش مصنوعی دارد.

هوش مصنوعی هم‌اکنون می‌تواند تصاویر پزشکی را تحلیل کند، در تشخیص بیماری‌ها مشارکت داشته باشد و با بیماران گفت‌وگو کند. گسترش این قابلیت‌ها نگرانی‌هایی درباره آینده اشتغال پزشکان ایجاد کرده است. با وجود این‌، پژوهشگران معتقد هستند که تأثیر هوش مصنوعی بر تمام تخصص‌های پزشکی یکسان نخواهد بود.

ماریا پولیاکوا، دانشیار سیاست‌گذاری سلامت دانشگاه استنفورد به همراه پژوهشگرانی از دانشگاه کالیفرنیا، برکلی و اداره سرشماری آمریکا، اطلاعات پرداخت‌های مدیکر در سال ۲۰۲۳ را بررسی کرده‌اند. این داده‌ها شامل خدمات ارائه‌شده توسط ۵۹۰ هزار پزشک در ۵۶ تخصص پزشکی است.

پژوهشگران، خدمات پزشکی را بر اساس نیاز به تماس فیزیکی با بیمار دسته‌بندی کردند. همچنین آنها ویزیت‌های پزشکی را در گروه جداگانه‌ای قرار دادند تا بتوانند سهم فعالیت‌های قابل‌ انجام توسط هوش مصنوعی را دقیق‌تر مشخص کنند.

نتایج این بررسی در مقاله‌ای تحلیلی در نشریه علمی NEJM AI منتشر شده است. یافته‌های آن نشان می‌دهد که تفاوت قابل‌ توجهی میان تخصص‌های پزشکی از نظر امکان جایگزینی با هوش مصنوعی وجود دارد.

بیشتر بخوانید: هوش مصنوعی Med-Gemini گوگل یک ابزار کارآمد برای پزشکان

رادیولوژی و پاتولوژی بیشترین آسیب‌پذیری را دارند

پژوهشگران دریافتند که رادیولوژی تشخیصی و پاتولوژی بیش از سایر تخصص‌های پزشکی در معرض جایگزینی با هوش مصنوعی قرار دارند. دلیل اصلی این موضوع، وابستگی فعالیت‌های این دو حوزه به تحلیل اطلاعات و تفسیر تصاویر پزشکی است.

در رادیولوژی تشخیصی، بخش بزرگی از وظایف پزشکان شامل بررسی تصاویر حاصل از روش‌های تصویربرداری پزشکی و شناسایی نشانه‌های بیماری است. هوش مصنوعی می‌تواند بسیاری از این اطلاعات را پردازش و تحلیل کند. بنابراین، مانع فیزیکی چندانی برای انجام این فعالیت‌ها توسط نرم‌افزارهای هوشمند وجود ندارد.

پاتولوژی نیز وضعیت مشابهی دارد. متخصصان این حوزه با بررسی نمونه‌های بافتی و سلولی، اطلاعات لازم را برای تشخیص بیماری‌ها فراهم می‌کنند. بخش مهمی از فعالیت آنها به تفسیر تصاویر نمونه‌ها وابسته است و همین ویژگی امکان استفاده گسترده از هوش مصنوعی را فراهم می‌کند.

نتایج پژوهش نشان می‌دهد که ۹۶ درصد از فعالیت‌های رادیولوژی تشخیصی و ۹۹ درصد از فعالیت‌های پاتولوژی از نظر ماهیت کار، در معرض قابلیت جایگزینی با هوش مصنوعی قرار دارند.

نمودار پژوهش دانشگاه استنفورد درباره میزان جایگزینی‌پذیری ۱۵ تخصص پزشکی با هوش مصنوعی و سهم خدمات فیزیکی و غیرفیزیکی آنها
نمودار پژوهش دانشگاه استنفورد نشان می‌دهد که متخصصان رادیولوژی و پاتولوژی بیشترین میزان مواجهه با جایگزینی توسط هوش مصنوعی را دارند، درحالی‌که متخصصان پوست و جراحان ارتوپدی به‌دلیل انجام اقدامات درمانی فیزیکی، کمتر در معرض این خطر قرار دارند.

این ارقام به معنای حذف قطعی ۹۶ یا ۹۹ درصد از مشاغل پزشکی این دو حوزه نیست. پژوهشگران صرفا میزان فعالیت‌هایی را اندازه‌گیری کرده‌اند که انجام آنها با مانع فیزیکی مشخصی روبه‌رو نیست.

ماریا پولیاکوا، اقتصاددان حوزه سلامت و نویسنده ارشد پژوهش معتقد است که جایگزینی کامل پزشکان با هوش مصنوعی عمدتا در همین دو تخصص قابل تصور است، چرا که بخش عمده فعالیت‌های آنها به تفسیر اطلاعات وابسته است و تماس مستقیم با بدن بیمار نقش محدودی دارد.

در مقابل، جراحان و پزشکانی که اقدامات درمانی عملی انجام می‌دهند، با خطر بسیار کمتری روبه‌رو هستند. نرم‌افزارهای هوش مصنوعی هنوز نمی‌توانند به‌تنهایی جراحی کنند، از بافت بدن نمونه‌برداری انجام دهند یا بسیاری از اقدامات درمانی فیزیکی را بر عهده بگیرند.

همچنین پژوهشگران دریافتند که تخصص‌های پزشکی با دوره‌های آموزشی طولانی‌تر، معمولا در برابر جایگزینی با هوش مصنوعی محافظت بیشتری دارند. این ارتباط تا حد زیادی با ماهیت فعالیت‌های تخصصی و نیاز به انجام اقدامات درمانی فیزیکی مرتبط است.

بیشتر بخوانید: نظر بیماران درباره استفاده از هوش مصنوعی در پزشکی چیست؟

جایگزینی این پزشکان با هوش مصنوعی سخت‌تر است

پژوهشگران برای مقایسه دقیق‌تر، ۱۵ تخصص بزرگ پزشکی را بر اساس سهم اقدامات فیزیکی از پرداخت‌های ثبت‌شده مدیکر دسته‌بندی کردند. نتایج نشان داد که متخصصان پوست، جراحان ارتوپدی و چشم‌پزشکان از محافظت بیشتری در برابر جایگزینی با هوش مصنوعی برخوردار هستند.

در تخصص پوست، ۶۸ درصد از درآمد ثبت‌شده پزشکان به اقدامات درمانی فیزیکی اختصاص دارد. این فعالیت‌ها به استفاده مستقیم از دست یا ابزارهای پزشکی نیاز دارند و نرم‌افزارهای هوش مصنوعی نمی‌توانند به صورت مستقل آنها را انجام دهند.

جراحی ارتوپدی نیز با اختصاص ۵۳ درصد از پرداخت‌ها به اقدامات فیزیکی، در میان تخصص‌های کمتر آسیب‌پذیر قرار دارد. چشم‌پزشکی با سهم ۴۵ درصدی خدمات فیزیکی، وضعیت مشابهی دارد.

پژوهشگران محاسبه کردند که تنها ۷ تا ۱۳ درصد از فعالیت‌های این سه تخصص در دسته خدماتی قرار می‌گیرد که هوش مصنوعی به‌طور بالقوه می‌تواند مستقل از پزشک انجام دهد.

این تفاوت نشان می‌دهد که توانایی هوش مصنوعی در تحلیل اطلاعات پزشکی لزوما به معنای توانایی آن در ارائه تمام خدمات درمانی نیست. بسیاری از خدمات پزشکی همچنان به حضور فیزیکی پزشک و استفاده از ابزارهای تخصصی وابسته هستند.

با وجود این‌، پژوهشگران تأکید کردند که این محدودیت‌ها دائمی نخواهند بود. پیشرفت رباتیک و توسعه سیستم‌های مجهز به سخت‌افزارهای هوشمند ممکن است در آینده امکان انجام برخی اقدامات فیزیکی را نیز برای هوش مصنوعی فراهم کند.

البته سرعت پیشرفت سخت‌افزار معمولا از توسعه نرم‌افزار کمتر است. به همین دلیل، تفاوت کنونی میان تخصص‌های پزشکی احتمالا دست‌کم برای چند سال آینده ادامه خواهد داشت.

یکی دیگر از یافته‌های مهم پژوهش به پزشکان مراقبت‌های اولیه مربوط می‌شود. پزشکان خانواده و متخصصان داخلی، بخش بزرگی از نیروی کار پزشکی را تشکیل می‌دهند، اما اقدامات فیزیکی سهم نسبتا کوچکی از فعالیت‌های آنها دارد.

این موضوع باعث می‌شود که آینده شغلی این گروه با عدم قطعیت بیشتری روبه‌رو باشد. هوش مصنوعی ممکن است بخشی از وظایف آنها را بر عهده بگیرد یا به ابزاری برای افزایش بهره‌وری و بهبود خدمات پزشکی تبدیل شود.

بیشتر بخوانید: تقابل هوش مصنوعی و پزشکان در حوزه سلامت

آینده ۵۵ درصد از خدمات پزشکی

مهم‌ترین نتیجه این پژوهش از تحلیل مجموع پرداخت‌های مدیکر در تمام ۵۶ تخصص پزشکی به دست آمده است. پژوهشگران دریافتند که خدمات ارائه‌شده توسط پزشکان از نظر امکان جایگزینی با هوش مصنوعی به سه گروه اصلی تقسیم می‌شوند.

در گروه نخست، ۲۴ درصد از پرداخت‌های مدیکر به اقدامات درمانی فیزیکی اختصاص دارد. هوش مصنوعی در وضعیت کنونی نمی‌تواند این خدمات را بدون حضور پزشک انجام دهد.

گروه دوم شامل ۲۱ درصد از پرداخت‌ها می‌شود. این خدمات به تماس فیزیکی نیاز ندارند و هوش مصنوعی می‌تواند به‌طور بالقوه انجام آنها را بر عهده بگیرد.

گروه سوم با سهم ۵۵ درصدی، بزرگ‌ترین بخش خدمات پزشکی را تشکیل می‌دهد. این گروه شامل ویزیت‌های پزشکی است که آینده آنها به نحوه طراحی، استفاده و تأمین هزینه خدمات مبتنی بر هوش مصنوعی بستگی دارد.

بنابراین، بخش عمده خدمات پزشکی الزاما در معرض جایگزینی مستقیم قرار ندارد. تصمیم‌های مربوط به توسعه و استقرار هوش مصنوعی می‌توانند تعیین کنند که این فناوری نقش جایگزین پزشک را داشته باشد یا به ابزار کمکی او تبدیل شود.

پولیاکوا تأکید کرد که تخصص‌های دارای مسیر ورود آسان‌تر، همان حوزه‌هایی هستند که نظام سلامت برای کاهش کمبود پزشک بیشترین نیاز را به آنها دارد. با وجود این‌، همین تخصص‌ها با بیشترین عدم قطعیت درباره آینده هوش مصنوعی روبه‌رو هستند.

به گفته او، تأثیر نهایی هوش مصنوعی به همان اندازه که به توانایی‌های فناوری وابسته است، تحت تأثیر نحوه طراحی، استقرار و پرداخت هزینه خدمات آن قرار دارد.

همچنین پژوهشگران احتمال می‌دهند که هوش مصنوعی در نهایت به‌جای حذف پزشکان، توانایی آنها را در تمام تخصص‌ها افزایش دهد. با وجود این‌، توسعه ربات‌های پیشرفته می‌تواند در بلندمدت محدودیت‌های موجود در حوزه‌های جراحی و درمانی را کاهش دهد.

نویسندگان پژوهش تأکید کردند که سرعت کمتر پیشرفت فناوری‌های سخت‌افزاری در مقایسه با نرم‌افزار، احتمالا تفاوت فعلی میان تخصص‌های پزشکی را برای چند سال آینده حفظ خواهد کرد. ازاین‌رو، تأثیر هوش مصنوعی بر اشتغال پزشکان نه‌تنها به پیشرفت فناوری، بلکه به تصمیم‌های نظام سلامت درباره نحوه استفاده از آن وابسته خواهد بود.

نرگس چالوک

نرگس چالوک

به‌عنوان مترجم وب‌سایت خبری در حوزه فناوری فعالیت می‌کنم و تجربه‌ی خوبی در زمینه‌ی سئو، تولید و انتشار محتوا، نگارش و ویرایش مقالات و گزارش‌های خبری دارم.علاوه بر این، مدرس زبان انگلیسی هستم و سال‌هاست به کودکان و بزرگسالان در محیط‌های حضوری و آنلاین آموزش می‌دهم. همیشه تلاش کرده‌ام شیوه‌های آموزشی متنوع و مؤثر را به‌کار بگیرم و با صبر و انگیزه، یادگیری زبان را برای زبان‌آموزان آسان‌تر کنم.

خبر بعدی

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *