شرکت بلو اوریجین متعلق به جف بزوس با یک ناکامی بزرگ در مأموریت اصلی سومین پرتاب موشک نیو گلن روبه‌رو شد و نتوانست ماهواره مخابراتی شرکت AST SpaceMobile را در مدار تعیین‌شده قرار دهد.
به گزارش سرویس هوافضای تکناک، اگرچه این شرکت توانست برای نخستین بار یکی از بوسترهای موشک سنگین نیو گلن را با موفقیت بازیابی و دوباره استفاده کند، اما بر اساس اعلام رسمی، مرحله بالایی این موشک، ماهواره مخابراتی را در مداری پایین‌تر از حد انتظار رها کرد.
این پرتاب روز یکشنبه از پایگاه فضایی کیپ کاناورال در ایالت فلوریدا انجام شد و در نگاه نخست، مأموریتی موفق به نظر می‌رسید. موشک نیو گلن در ساعت ۷:۳۵ صبح به وقت محلی از سکوی پرتاب برخاست و مراحل ابتدایی مأموریت را بدون مشکل پشت سر گذاشت. همچنین بوستر مرحله نخست موشک، که پیش‌تر در دومین پرواز نیو گلن استفاده شده بود، حدود ۱۰ دقیقه پس از پرتاب به زمین بازگشت و روی کشتی پهپادی مستقر در اقیانوس فرود آمد. این موفقیت، نخستین استفاده مجدد از بوستر نیو گلن است و دستاورد مهمی برای برنامه موشکی بلو اوریجین به حساب می‌آید.
مرتبط: گوشی های آیفون به ویژگی ارسال پیام ماهواره ای مجهز می‌شوند
با وجود این، چند ساعت بعد مشخص شد که مأموریت اصلی با مشکل جدی مواجه شده است. شرکت AST SpaceMobile در بیانیه‌ای اعلام کرد که ماهواره BlueBird 7 در مداری «پایین‌تر از برنامه‌ریزی انجام‌شده» قرار گرفته است. این شرکت تأکید کرد که ماهواره پس از جدایی از موشک به درستی فعال شده است و سامانه‌های اولیه آن روشن شده‌اند، اما ارتفاع مدار برای ادامه مأموریت عملیاتی کافی نیست.
بر اساس این بیانیه، شرایط موجود به گونه‌ای است که ماهواره نمی‌تواند خدمات مورد نظر را ارائه کند و در نهایت باید از مدار خارج شود تا در جو زمین بسوزد. این مسئله به معنای از دست رفتن کامل محموله‌ای است که برای توسعه شبکه ارتباطات فضایی این شرکت طراحی شده بود.
مرتبط: رویای اینترنت ماهواره‌ای موبایل استارلینک رنگ واقعیت می‌گیرد
شرکت AST SpaceMobile اعلام کرد که خسارت مالی ناشی از نابودی این ماهواره تحت پوشش بیمه قرار دارد. همچنین مدیران شرکت گفته‌اند که ساخت ماهواره‌های بعدی خانواده BlueBird ادامه دارد و چند نمونه جدید ظرف حدود یک ماه آینده آماده خواهند شد. همچنین این شرکت اعلام کرده است که برای ادامه برنامه توسعه منظومه ماهواره‌ای خود تنها به بلو اوریجین وابسته نیست و با دیگر ارائه‌دهندگان خدمات پرتاب نیز قرارداد دارد. به گفته این شرکت، هدف‌گذاری فعلی، پرتاب ۴۵ ماهواره دیگر تا پایان سال ۲۰۲۶ است.
این حادثه، نخستین ناکامی بزرگ برنامه نیو گلن شرکت بلو اوریجین از زمان آغاز پروازهای عملیاتی آن به حساب می‌آید. موشک نیو گلن پس از یک دهه طراحی، توسعه و تأخیرهای متعدد، سرانجام نخستین پرواز خود را در ژانویه ۲۰۲۵ انجام داد. مأموریت اخیر، دومین باری بود که این موشک، محموله مشتری تجاری را حمل می‌کرد. پیش از این، نیو گلن در نوامبر گذشته دو فضاپیمای ناسا را در مأموریتی مرتبط با مریخ به فضا ارسال کرده بود.
مرتبط: بهترین گوشی ها با امکان ارتباط ماهواره ای که درباره آنها نمی‌دانید!
کارشناسان معتقد هستند که این شکست تنها یک ناکامی تجاری ساده نیست و ممکن است پیامدهایی راهبردی برای آینده بلو اوریجین داشته باشد. این شرکت در تلاش است به یکی از بازیگران اصلی برنامه آرتمیس ناسا برای بازگشت انسان به ماه تبدیل شود. ناسا و دولت آمریکا از شرکت‌های خصوصی مانند بلو اوریجین و اسپیس‌ایکس خواسته‌اند توان خود را برای ارسال فرودگرها و تجهیزات به ماه افزایش دهند.
دیو لیمپ، مدیرعامل بلو اوریجین پیش‌تر اعلام کرده بود که شرکت آنها برای کمک به بازگشت سریع‌تر ناسا به ماه «هر کاری لازم باشد انجام خواهد داد». همچنین این شرکت به تازگی آزمایش نخستین نسخه فرودگر قمری خود را به پایان رسانده است و انتظار می‌رود نسخه بدون سرنشین خود را در سال جاری پرتاب کند.
بر اساس گزارش‌ها، بلو اوریجین در مقطعی بررسی کرده بود که فرودگر قمری خود را در سومین مأموریت نیو گلن به فضا بفرستد، اما در نهایت تصمیم گرفت ماهواره AST SpaceMobile را جایگزین آن کند. اکنون شکست این مأموریت ممکن است بر جدول زمانی پروژه‌های آینده نیز اثر بگذارد.
مرتبط: رصد زنده زمین با ماهواره مجهز به هوش مصنوعی
در مقابل، برخی تحلیلگران یادآور می‌شوند که شکست در برنامه‌های فضایی، موضوع بی‌سابقه‌ای نیست. شرکت اسپیس‌ایکس نیز در سال‌های نخست توسعه موشک‌های فالکون ۹ با چند حادثه مهم روبه‌رو شد. در سال ۲۰۱۵ یکی از موشک‌های فالکون ۹ در میانه پرواز منفجر شد و محموله باری ایستگاه فضایی بین‌المللی را از بین برد. یک سال بعد نیز انفجار موشک روی سکوی پرتاب باعث نابودی ماهواره متعلق به شرکت متا شد.
با وجود این سابقه، شکست اخیر برای بلو اوریجین در مقطعی حساس رخ داده است؛ زمانی که رقابت در بازار پرتاب‌های سنگین، مأموریت‌های ماه و قراردادهای دولتی به اوج رسیده است. اکنون نگاه‌ها به تحقیقات فنی این شرکت دوخته شده است تا مشخص شود علت دقیق عملکرد ناموفق مرحله دوم نیو گلن چه بوده است و آیا این برنامه می‌تواند بدون تأخیر جدی به مسیر خود بازگردد یا خیر.
