دانشمندان موفق شدهاند روغن سوخته پختوپز را به طیفی از پلاستیکهای قابل بازیافت با استحکام خارقالعاده تبدیل کنند.
به گزارش سرویس علمی تکناک، این استحکام به آنها اجازه میدهد که یک خودرو را یدک بکشند. پژوهشگران این مطالعه اعلام کردند که تبدیل پسماندهای غیرخوراکی به پلیمرهای کاربردی میتواند مسیر پایدارتری برای توسعه مواد جدید باشد.
آنها در گزارش خود که در ۲۸ نوامبر در مجله انجمن شیمی آمریکا منتشر شد، تاکید کردند که بازیافت مواد ضایعاتی، از جمله روغن مصرفشده پختوپز که سالانه نزدیک به ۳.۷ میلیارد گالن از آن تولید میشود، ظرفیت بالایی برای تولید پلاستیک دارند. تاکنون این روغن در روانکنندهها، پوششهای نچسب و سوختها مورد استفاده قرار میگرفت، اما حجم قابل توجهی از آن همچنان راهی زبالهدان میشود.
برای مطالعه بیشتر: ابداع روشی جدید برای بازیافت کارآمد ضایعات بطریها و منسوجات + ویدیو
محققان در این پژوهش توانستهاند این روغن سوخته پختوپز را به پلاستیکهایی تبدیل کنند که هم چسبندگی بالایی دارند و هم قابل بازیافت هستند. آنها ابتدا زنجیرههای بلند اسیدهای چرب و مولکولهای گلیسرول موجود در روغن را بهطور شیمیایی تجزیه کردند، سپس محصولات حاصل را در چند مرحله واکنش، به مولکولهای سادهتر تبدیل کردند. ترکیب الکلها و استرهای نهایی در الگوهای مختلف، طیفی از پلیاسترهای نو را پدید آورد. آزمون ویژگیهای فیزیکی، از جمله نقطه ذوب و میزان بلورینگی نشان داد که این پلیمرهای تازهسنتزشده در عملکرد و ساختار شباهت قابل توجهی به پلیاتیلن با چگالی کم (LDPE) (پلاستیک رایج در بستهبندی و کیسههای خرید) دارند.
بیشتر بخوانید: ساخت موتورسیکلت با سوخت روغن خوراکی توسط دانشجوی کانادایی
حتما بخوانید: استخراج آنتی اکسیدان از ضایعات روغن زیتون
پلیاسترهای تازهسنتزشده چسبندگی خیرهکنندهای از خود نشان دادند؛ ویژگی که از حضور اتمهای اکسیژن در زنجیره پلیمری ناشی میشود و امکان ایجاد پیوندهای قوی با طیف گستردهای از مواد را فراهم میکند. این رفتار در تضاد با پلیاتیلن با چگالی کم (LDPE) است، که یک هیدروکربن ساده متشکل از کربن و هیدروژن است و چنین قابلیت چسبندگی فعالی ندارد. پژوهشگران برای سنجش استحکام چسبندگی، دو صفحه استیل ضدزنگ را بهم چسباندند. اتصال ایجادشده حتی با آویختهشدن وزنی تا ۲۷۰ پوند (۱۲۳ کیلوگرم) پاره نشد؛ علاوه بر این همین قطعات بههمچسبیده توان کشیدن یک سدان چهاردر را روی شیبی ملایم نیز داشتند. این عملکرد، پلیمرهای جدید را همتراز یا حتی قدرتمندتر از چسبهای تجاری معرفی میکند که در همین آزمایشها ارزیابی شدند.
به گفته پژوهشگران، مجموعه این ویژگیها این مواد را برای کاربرد در لمینتها، چسبهای بستهبندی، قطعات خودرو، تجهیزات پزشکی و صنایع الکترونیک به گزینهای ایدئال تبدیل میکند. همچنین این پلیاسترها به آسانی به اجزای اصلی خود بازیافت و بدون افت محسوس کیفیت، بار دیگر به پلاستیک تبدیل میشوند و برخی از آنها نیز قابلیت بازیافت مشترک با پلاستیکهای رایجتری مانند: پلیاتیلن سنگین و پلیپروپیلن را دارند. پژوهشگران تاکید کردند که این دستاورد بار دیگر نشان میدهد پسماندهای غیرخوراکی میتوانند بهعنوان خوراک اولیه تجدیدپذیر برای توسعه جایگزینهای سازگار با محیطزیست پلاستیکهای نفتپایه ایفای نقش کنند.
