فهرست مطالب
ناسا فضاپیمای کوچک جدید DiskSat را پرتاب کرده است که پتانسیل تغییر نحوه پرواز و عملکرد بالا در ماموریت‌های کم‌هزینه را در مدار زمین دارد.
به گزارش سرویس هوافضای تکناک، این فضاپیما در ساعت ۱۲:۰۳ بامداد پنج‌شنبه، ۱۸ دسامبر به وقت شرق آمریکا برای ماموریت آزمایشی ناسا با موشک Electron شرکت Rocket Lab از مجتمع پرتاب شماره ۲ راکت‌لب در جزیره والاپس، ویرجینیا به فضا پرتاب شد. این ماموریت نخستین آزمایش یک ماهواره تخت و دیسکی‌شکل است که به عنوان جایگزینی برای CubeSatها طراحی شده است. چهار فضاپیمای DiskSat در مدار پایین زمین قرار گرفتند و هر کدام به‌زودی مجموعه‌ای از مانورها را آغاز خواهند کرد تا عملکرد پلتفرم دیسکی در شرایط واقعی فضا مورد ارزیابی قرار گیرد.
حتما بخوانید: سندرم کسلر و خطر برخورد فاجعه‌بار ماهواره‌ها در مدار زمین
قابلیت‌های فضاپیمای DiskSat ناسا
فضاپیمای DiskSat از شکل سنتی CubeSat فاصله قابل توجهی گرفته و به جای ساختار جعبه‌ای، به شکل یک دیسک دایره‌ای تخت طراحی شده است. هر واحد دارای قطر حدود ۴۰ اینچ و ضخامت تنها یک اینچ است، که تقریبا اندازه یک میز کوچک قهوه است. طراحی و توسعه پلتفرم فضاپیمای DiskSat توسط شرکت Aerospace Corporation انجام شد و تامین مالی آن از طریق برنامه Small Spacecraft and Distributed Systems ناسا و دفتر ماموریت فناوری فضایی این آژانس صورت گرفته است.
بیشتر بخوانید: استقرار ماهواره‌های V3 استارلینک به ۲۰۲۶ موکول شد
برای مطالعه بیشتر: شلیک ماهواره به مدار با یک توپ فضایی ۱۰ کیلومتری + تصویر
با وجود شکل غیرمتعارف، فضاپیمای DiskSat بسیاری از مزایای CubeSatها را حفظ کرده است؛ این فضاپیماها همچنان از کانتینرهای پرتاب استاندارد استفاده می‌کنند و به زیرسیستم‌های رایج CubeSat برای ارتباطات، ناوبری و سامانه‌های پروازی متکی هستند. این استراتژی علاوه بر کاهش هزینه‌ها، انعطاف طراحی را نیز افزایش می‌دهد. طراحی تخت فضاپیمای DiskSat سطح بسیار وسیع‌تری را نسبت به CubeSat فراهم می‌کند، که امکان نصب آنتن‌های بزرگ‌تر، حسگرهای پیشرفته‌تر و تولید توان بیشتر را مهیا می‌سازد. همچنین مهندسان از دسترسی داخلی آسان‌تر برای مونتاژ و آزمایش بهره‌مند می‌شوند، که فرایند توسعه را تسهیل می‌کند.
طراحی برای مدارهای کم‌ارتفاع زمین
هر واحد فضاپیمای DiskSat مجهز به سیستم پیشرانش الکتریکی است، که امکان تنظیم ارتفاع، حفظ مدار و انجام مانورهای کنترل‌شده پس از استقرار را فراهم می‌کند. در این آزمایش، چهار فضاپیما از یک ارتفاع آغاز به کار کردند، سپس یک یا چند واحد به مدارهای پایین‌تر منتقل خواهند شد تا ناسا عملکرد فضاپیمای DiskSat را در مدار بسیار پایین زمین (زیر ۱۸۶ مایل) ارزیابی کند. عملیات در ارتفاع پایین مزایای قابل توجهی نظیر تصویربرداری از زمین با وضوح بالاتر و کاهش تاخیر در ارتباطات را دارد. شکل تخت فضاپیمای DiskSat باعث کاهش نیروی مقاومت هوا هنگام قرارگیری یک سطح به سمت زمین می‌شود و امکان انجام عملیات پایدار در مدار پایین را میسر می‌کند.
ناسا فضاپیمای DiskSat را ابزاری کلیدی برای گسترش ماموریت‌های فضاپیماهای کوچک در حوزه‌های علمی، دفاعی و تجاری می‌داند. این پلتفرم توانایی انجام ماموریت‌هایی را دارد که CubeSatها معمولا قادر به انجام آن نیستند. کاربردهای احتمالی شامل شبکه‌های ارتباطی، حسگرهای راداری و پایش زمین است. همچنین پیشرانش الکتریکی مسیرهایی برای انتقال مدار، ورود کنترل‌شده به جو و ماموریت‌های احتمالی به ماه فراهم می‌کند.
خبر پیشنهادی: آزمایش موفق سیستم خودمختار فضایی روی ماهواره InnoCube
نیروی فضایی آمریکا از طریق برنامه Rocket Systems Launch، پرتاب را تامین مالی کرده است و برنامه Space Test وزارت دفاع عملیات در مدار را پشتیبانی می‌کند. Rocket Lab خدمات پرتاب را ارائه داد و مرکز پرواز Wallops ناسا ایمنی و ردیابی را بر عهده داشت. ناسا انتظار دارد که آزمایش فضاپیمای DiskSat درس‌های مهمی برای ماموریت‌های آینده ارائه دهد و این تجربیات در برنامه‌های علم زمین، اکتشاف ماه و ماموریت‌های مریخ به کار گرفته شود. در صورت موفقیت، DiskSat می‌تواند گزینه‌ای قدرتمند و کم‌هزینه برای طراحان ماموریت باشد و به فضاپیماهای کوچک امکان ایفای نقش‌های بزرگ‌تر در اکتشافات فضایی را بدهد.
