طبق گزارش IDC، کاهش عرضه کامپیوترهای شخصی در ۲۰۲۶ باعث افزایش میانگین قیمت فروش و کاهش واحدهای عرضهشده در مقایسه با سال قبل خواهد شد.
به گزارش سرویس سختافزار تکناک، مؤسسه تحقیقاتی بینالمللی IDC در تازهترین گزارش خود از چشمانداز بازار دستگاههای دیجیتال، تصویری نگرانکننده ارائه کرده و پیام آن کاملاً صریح است: شرایط درحال بدترشدن است. طبق سناریوهای جدید و بدبینانه گزارششده فعلی، میزان عرضه کامپیوترهای شخصی در ۲۰۲۶ ممکن است تا ۹ درصد کاهش پیدا کند. حتی در سناریو میانه نیز کوچکشدن ۵ درصدی بازار پیشبینی شده است. این برآوردها در مقایسه با کاهش ۲/۵ درصدی که IDC در پیشبینی نوامبر خود منتشر کرده بود، بسیار بدتر شدهاند.
از آن زمان تاکنون، کمبود جهانی حافظه که از اواسط ماه اکتبر روندی شتابگیرنده پیدا کرده بود، بسیار فراتر از آن چیزی تشدید شده است که IDC در مدلهای قبلی خود در نظر گرفته بود. هرچند این مؤسسه هنوز پیشبینی رسمی خود را بهطور کامل بازنویسی نکرده است، اکنون سناریوهایی را مطرح میکند که بهمراتب بدبینانهتر از برآوردهای چند هفته پیش هستند.
عامل اصلی این وضعیت همان نیرویی است که اواخر سال ۲۰۲۵ بخش بزرگی از صنعت فناوری را دچار اختلال کرده است: زیرساختهای هوش مصنوعی. تقاضای هایپراسکیلرها برای حافظه بهشدت افزایش یافته و بهاندازهای تهاجمی بوده است که مسیر تولید DRAM و NAND را بهصورت ساختاری از دستگاههای مصرفی بهسمت قطعات سازمانی پربازدهتر مانند حافظههای با پهنای باند بالا و DDR5 متراکم منحرف کرده است.
از دید تولیدکنندگان حافظه، این تصمیم از نظر اقتصادی منطقی است؛ اما IDC تأکید میکند که این وضعیت چرخه معمولی رونق و رکود نیست؛ بلکه بازتخصیص راهبردی ظرفیت تولید سیلیکون است که میتواند سالها ادامه پیدا کند، نه چند فصل کوتاه.
در بازار گوشیهای هوشمند نیز اثر این بحران مشهود است؛ هرچند شدت آن یکسان نیست. حافظه سهم زیادی از هزینه قطعات گوشیها را تشکیل میدهد؛ بهویژه در بخش میانرده که حاشیه سود از ابتدا هم محدود است. IDC هشدار میدهد که تولیدکنندگان احتمالاً با افزایش قیمتها، کاهش مشخصات سختافزاری یا ترکیبی از هر دو واکنش نشان خواهند داد؛ روندی که میتواند یک دهه حرکت بهسمت دردسترسترکردن پیکربندیهای حافظه سطح پرچمدار را معکوس کند.
بااینحال، بازبینی چشمانداز IDC بیش از همه در بازار کامپیوترهای شخصی تکاندهنده به نظر میرسد. کمبود حافظه در اینجا با دو نیروی بزرگ صنعت همزمان تلاقی کرده است: چرخه نوسازی ناشی از پایان پشتیبانی ویندوز ۱۰ و موج تبلیغاتی گسترده مربوط به کامپیوترهای هوش مصنوعی. تولیدکنندگان از همینحالا نشانههایی از افزایش گسترده قیمتها ارائه دادهاند؛ چراکه هزینه DRAM و SSD رو به صعود است.
IDC برآورد میکند که در سناریو بدبینانه، میانگین قیمت فروش کامپیوترهای شخصی میتواند بین ۶ تا ۸ درصد افزایش پیدا کند. در همین حال، تعداد واحدهای عرضهشده ممکن است در مقایسه با سال قبل نزدیک به ۹ درصد کاهش یابد؛ رقمی که در مقایسه با پیشبینی منفی ۲/۴ درصدی ماه نوامبر، افت محسوسی محسوب میشود.
به نوشته تامزهاردور، کاهش ۹ درصدی شاید در نگاه اول فاجعهآمیز به نظر نرسد؛ اما درواقع بسیار شدید است. در جریان بحران مالی جهانی سال ۲۰۰۹، بازار کامپیوترهای شخصی ۱۱/۹ درصد کوچک شد که در آن زمان شدیدترین افت تاریخی به شمار میرفت. تنها رویداد بدتر، چند سال پیش و در دوره پس از همهگیری رخ داد؛ جایی که اشباع بازار باعث افتی نزدیک به ۱۵ درصد شد و صنعت هنوزهم دچار تبعات آن است.
نکته نگرانکننده این است که این کاهش در زمانی رخ میدهد که بازار باید درحال رشد باشد. سال ۲۰۲۶ میتوانست بهدلیل پایان پشتیبانی ویندوز ۱۰ و موج کامپیوترهای هوش مصنوعی سالی پررونق باشد. آنچه بهعنوان رونق زیرساختهای هوش مصنوعی آغاز شد، اکنون بهطور ناخواسته درحال بازشکلدهی بازار سختافزار مصرفی است. کمبود حافظه عرضه را محدود کرده و قیمتها را افزایش داده و تولیدکنندگان را وادار کرده است تا درست در بدترین زمان ممکن، نقشه راه محصولات خود را بازنگری کنند.
