محققان کره جنوبی و آمریکا بک ربات لباسپوش ساختهاند که با استفاده از فشار هوا، لباس را تنها در ۱۰ ثانیه و بدون استفاده از دست به تن کاربر میکند.
به گزارش سرویس رباتیک تکناک، این فناوری که حاصل همکاری پژوهشگران مؤسسه علوم و فناوری پیشرفته کره (KAIST) و دانشگاه استنفورد است، میتواند در آینده برای کارکنان اتاقهای تمیز صنعت نیمهرسانا، نیروهای امدادی، سالمندان و افراد دارای معلولیت، کاربردهای گستردهای داشته باشد.
این سامانه از ساختارهای نرم و انعطافپذیری موسوم به «تاکهای رباتیک» (Vine Robots) استفاده میکند که درون لباس تعبیه شدهاند. این ساختارها با استفاده از فشار هوا فعال میشوند و پارچه را بهآرامی در امتداد بدن فرد حرکت میدهند تا لباس بدون نیاز به دخالت دست، روی بدن قرار گیرد.
برخلاف بسیاری از سامانههای پوشیدنی رباتیکی که به کنترل پیچیده یا ثابت ماندن کاربر نیاز دارند، ربات لباسپوش جدید حتی زمانی که فرد در حال حرکت باشد نیز عملکرد خود را حفظ میکند. تاکهای بادی همانند پیچک گیاهان از نوک خود رشد میکنند و بهجای جابهجایی کل بدنه، به تدریج در امتداد سطح بدن پیش میروند. این ویژگی باعث میشود لباس به شکلی پایدار و بدون نیاز به الگوریتمهای کنترلی پیچیده روی بدن قرار گیرد.
ایده ساخت این ربات لباسپوش از یک تجربه روزمره شکل گرفت. «کیم نام گیون»، پژوهشگر پسادکتری مؤسسه KAIST و نویسنده اصلی این پژوهش بیان کرد که وقتی در حال دوچرخهسواری بود، باران ناگهان شروع به باریدن کرد و همین موضوع باعث شد به این فکر کند که اگر بارانی در هنگام حرکت به صورت خودکار پوشیده شود، بسیار کاربردی خواهد بود.
او توضیح داد که ربات تاکی هنگام حرکت، لباس را به صورت تدریجی از داخل به بیرون برمیگرداند و آن را در امتداد فرم بدن هدایت میکند. این فرایند باعث میشود لباس با پایداری بالا روی بدن قرار گیرد و پوشیدن یک دست لباس کامل تنها حدود ۱۰ ثانیه زمان ببرد.
الهام اصلی این ربات لباسپوش از نحوه رشد گیاه پیچک گرفته شده است. به گفته «ریو جی هوان»، استاد مهندسی عمران و محیطزیست KAIST، این ربات همانند پیچک از نوک خود رشد میکند و به همین دلیل میتواند بدون از دست دادن پایداری، مسیرهای خمیده و پیچیده را دنبال کند.
وی تصریح کرد که این ساختار قادر است از شکافهای باریک عبور کند، همزمان با رشد خود را با شکل محیط اطراف تطبیق دهد و روی سطوح مختلف، چه لغزنده، چه چسبنده و چه شیبدار، به حرکت ادامه دهد. این ویژگیها باعث شده است که فناوری جدید در مقایسه با سامانههای متداول، انعطافپذیری بسیار بیشتری داشته باشد.
پژوهشگران معتقد هستند که این فناوری تنها به کمکرسانی به سالمندان یا افراد دارای ناتوانی جسمی محدود نخواهد شد. آنها کاربردهای مهمی را برای محیطهایی پیشبینی میکنند که سرعت پوشیدن یا درآوردن لباس اهمیت بالایی دارد.
یکی از مهمترین کاربردها، اتاقهای تمیز کارخانههای تولید تراشههای نیمهرسانا است؛ محیطهایی که کارکنان باید در کوتاهترین زمان ممکن لباسهای محافظ ویژه را بدون آلوده کردن آنها بپوشند. همچنین نیروهای امدادی، آتشنشانان و تیمهای واکنش اضطراری میتوانند با استفاده از این فناوری، تجهیزات حفاظت فردی خود را بسیار سریعتر از روشهای معمول بر تن کنند.
همچنین پژوهشگران معتقد هستند که این ربات لباسپوش جدید میتواند در آینده در بیمارستانها، مراکز توانبخشی، مراکز مراقبت از سالمندان و حتی لباسهای هوشمند روزمره مورد استفاده قرار گیرد؛ جایی که پوشیدن لباس بدون نیاز به حرکت دست یا کمک دیگران، استقلال بیشتری برای کاربران فراهم میکند.
ریو جی هوان با اشاره به رشد سریع هوش مصنوعی گفت که توجه بسیاری از پژوهشها و سرمایهگذاریها امروز بر نرمافزارهای هوش مصنوعی متمرکز شده است، اما این پروژه نشان میدهد که نوآوری در مهندسی مکانیک نیز میتواند نقش مکمل و بسیار مهمی در توسعه نسل آینده سامانههای هوشمند ایفا کند.
به گفته او، ترکیب فناوریهای مکانیکی نرم با سامانههای هوش مصنوعی میتواند زمینهساز نسل جدیدی از تجهیزات پوشیدنی، رباتهای کمکی و سامانههای خودکار شود که تعامل طبیعیتر و آسانتری با انسان خواهند داشت.
نتایج این پژوهش در نشریه علمی IEEE Robotics and Automation Letters منتشر شده است؛ یکی از مجلات تخصصی داوریشده در حوزه رباتیک که تازهترین دستاوردهای علمی این حوزه را منتشر میکند. این فناوری هنوز در مرحله پژوهشی قرار دارد، اما محققان امیدوار هستند با توسعه بیشتر، راه را برای تولید لباسهای هوشمند خودلباسپوش در کاربردهای صنعتی، پزشکی و امدادی هموار کند.
