فهرست مطالب
شرکت آمریکایی Shield AI نخستین نمونه کامل پهپاد رزمی خودران X-BAT را با برد بیش از ۳۷۰۰ کیلومتر و قابلیت برخاست و فرود عمودی ساخته است.
به گزارش سرویس هوافضای تکناک، این هواپیمای بدون سرنشین برای انجام مأموریت‌های نظامی بدون نیاز به باند فرودگاه طراحی شده است. قابلیت برخاست و فرود عمودی به نیروهای آمریکایی اجازه می‌دهد تا این پهپاد را از شناورهای نظامی، جزایر دورافتاده و مناطق فاقد زیرساخت پروازی به کار بگیرند.
پهپاد رزمی X-BAT 001 به تازگی از مرکز توسعه شرکت Shield AI در شهر فریسکو ایالت تگزاس خارج شده است. شرکت سازنده اکنون آن را به مرکز آزمایش پروازی X-Forge 2 در شهر نیوتن ایالت کانزاس منتقل می‌کند. مهندسان ابتدا عملکرد موتور و سیستم پرواز عمودی را بررسی خواهند کرد. نخستین پرواز مستقل پس از موفقیت این آزمایش‌ها انجام خواهد شد.
پهپاد X-BAT به موتور توربوفن قدرتمند F110 ساخت شرکت GE Aerospace مجهز شده است. همچنین این هواپیما از نرم‌افزار هوش مصنوعی Hivemind برای مدیریت پرواز و اجرای مأموریت‌های رزمی استفاده خواهد کرد.
آزمایش موتور و سیستم برخاست و فرود عمودی
شرکت Shield AI برنامه آزمایش پهپاد X-BAT را در چند مرحله طراحی کرده است. مهندسان ابتدا موتور را در وضعیت افقی و هنگام استقرار هواپیما روی وسیله مخصوص پرتاب و بازیابی روشن خواهند کرد. آزمایش موتور در وضعیت عمودی پس از بررسی نتایج مرحله نخست انجام می‌شود.
در مرحله بعد، مهندسان پهپاد را با استفاده از جرثقیل نگه می‌دارند و عملکرد آن را هنگام پرواز عمودی بررسی می‌کنند. این روش خطر نابودی نمونه اولیه را در صورت خاموش شدن موتور یا بروز مشکلات فنی کاهش می‌دهد. موفقیت این مرحله، زمینه را برای نخستین پرواز مستقل و بدون اتصال به تجهیزات نگهدارنده فراهم خواهد کرد.
سیستم پیشران پهپاد رزمی X-BAT بر پایه موتور توربوفن F110-GE-129E توسعه یافته است. این موتور از نازل خروجی تغییر جهت رانش موسوم به AVEN استفاده می‌کند. نازل مذکور با هدایت نیروی رانش در جهت‌های مختلف، وضعیت هواپیما را هنگام برخاست و فرود عمودی کنترل می‌کند.
شرکت‌های Shield AI و GE Aerospace در ژوئیه ۲۰۲۶ آزمایش‌های روشن شدن موتور، حرکت نازل و یکپارچه‌سازی اجزای پیشران را تکمیل کردند. این آزمایش‌ها در تأسیسات شرکت GE واقع در شهر پیبلز ایالت اوهایو انجام شدند. نتایج به‌دست‌آمده عملکرد یکی از مهم‌ترین بخش‌های طراحی غیرمعمول X-BAT را تأیید کرد.
بیشتر بخوانید: پروژه محرمانه آمریکا برای ساخت بمب‌افکن عمودپرواز راکتی
قابلیت حمل تسلیحات سنگین پهپاد رزمی X-BAT
پهپاد X-BAT رویکرد متفاوتی نسبت به برنامه هواپیماهای رزمی مشارکتی ارتش آمریکا، موسوم به CCA دارد. شرکت Shield AI قصد دارد یک هواپیمای خودران بزرگ با توانایی حمل تسلیحات قابل توجه تولید کند. ابعاد این پهپاد ظاهرا نزدیک به دو برابر نمونه‌های نسل نخست برنامه CCA نیروی هوایی آمریکا است.
محفظه‌های داخلی X-BAT برای حمل مهماتی با وزن حداکثر ۲۰۰۰ پوند، معادل حدود ۹۰۷ کیلوگرم طراحی شده‌اند. جایگاه‌های خارجی نصب تسلیحات نیز امکان استفاده از تجهیزات جنگی متنوع را فراهم می‌کنند. شرکت سازنده حملات هوا به زمین، مقابله با تهدیدهای هوایی و جنگ الکترونیک را از مأموریت‌های اصلی این پهپاد معرفی کرده است.
یکی از ویژگی‌های مهم پهپاد رزمی X-BAT، استفاده از سیستم خودمختار Hivemind است. این نرم‌افزار می‌تواند مدیریت پرواز و اجرای مأموریت‌ها را بر عهده بگیرد. طراحی آن به‌گونه‌ای است که هواپیما بتواند در محیط‌های دارای اختلال GPS یا ارتباطات مخابراتی نامطمئن نیز فعالیت کند.
چنین قابلیتی برای عملیات در مناطق تحت تهدید دشمن اهمیت ویژه‌ای دارد. نیروهای نظامی می‌توانند از این فناوری برای کاهش وابستگی پهپاد به ارتباط مستمر با مرکز کنترل استفاده کنند.
شرکت Shield AI برد بیش از ۲۰۰۰ مایل دریایی، معادل حدود ۳۷۰۴ کیلومتر را با محموله کامل مأموریت برای X-BAT اعلام کرده است. شعاع رزمی این هواپیما نیز تقریبا ۱۰۰۰ مایل دریایی، معادل ۱۸۵۲ کیلومتر عنوان شده است.
البته این ارقام هنوز در آزمایش‌های پروازی مستقل تأیید نشده‌اند. آزمایش‌های آینده مشخص خواهند کرد که نمونه نهایی تا چه اندازه می‌تواند به اهداف عملکردی اعلام‌شده دست پیدا کند.
تغییرات طراحی X-BAT نسبت به نمونه‌های اولیه
تصاویر تازه نمونه پهپاد رزمی X-BAT 001 تغییرات مهمی را در طراحی بدنه و سیستم پیشران نشان می‌دهند. وب‌سایت تخصصی نظامی TWZ نیز به تفاوت‌های نمونه جدید با تصاویر مفهومی قبلی اشاره کرده است.
مهم‌ترین تغییر ظاهری، افزایش طول نازل خروجی موتور است. این نازل اکنون به‌وضوح از لبه‌های انتهایی بال‌ها بیرون می‌زند. در طراحی‌های اولیه، نازل بیشتر درون بخش انتهایی بدنه قرار داشت.
دو سازه برجسته نیز در طرفین بخش مرکزی و بالایی بدنه دیده می‌شوند. هرکدام از این سازه‌ها یک دهانه کوچک رو به جلو دارند. علاوه‌براین، دو دهانه دایره‌ای دیگر با پوشش مشبک در قسمت بالایی بدنه قرار گرفته‌اند.
کاربرد دقیق این اجزا هنوز مشخص نیست. با وجود این، احتمال دارد برخی از آنها با سیستم پیشران و کنترل وضعیت هواپیما ارتباط داشته باشند.
نازل تغییر جهت رانش، حرکت دماغه به بالا و پایین و چرخش آن به چپ و راست را کنترل می‌کند. شرکت Shield AI پیش‌تر اعلام کرده بود که برای کنترل چرخش هواپیما حول محور طولی از رانشگرهای هوای فشرده نصب‌شده روی بال‌ها استفاده خواهد کرد.
دهانه‌های جدید ممکن است بخشی از همین سیستم باشند، اما شرکت سازنده هنوز عملکرد آنها را توضیح نداده است.
طراحی پهپاد رزمی X-BAT از زمان رونمایی اولیه در اکتبر ۲۰۲۵ تغییرات قابل توجهی داشته است. یک نمونه نیم‌مقیاس از این هواپیما در نمایشگاه Sea-Air-Space 2026 به نمایش درآمد. آن نمونه دارای بال‌هایی با طراحی اصلاح‌شده و شکل کلی سرپیکان بود.
نمونه کامل جدید اکنون جزئیات بیشتری از ساختار نهایی این هواپیما را آشکار کرده است. با وجود این، موفقیت طرح به نتایج آزمایش‌های موتور، کنترل پرواز عمودی و نخستین پرواز مستقل وابسته خواهد بود.
بیشتر بخوانید: این پهپاد دست‌ساز رکورد غیررسمی سرعت جهان را شکست + ویدیو
