چین دستور حذف نسخه دولتی ویندوز ۱۰ را صادر کرد

وزارت امنیت چین دستور حذف نسخه ویژه ویندوز ۱۰ از دستگاه‌های دولتی را صادر کرد که این اقدام باعث جهش ناگهانی ارزش سهام شرکت‌های نرم افزاری چینی شده است.

به گزارش سرویس سیستم عامل کامپیوتر تکناک، وزارت امنیت دولتی چین به برخی نهادهای وابسته به دولت گفته است نسخه سفارشی‌سازی‌شده ویندوز ۱۰ را از روی دستگاه‌های خود حذف کنند؛ بلومبرگ این خبر را به نقل از افرادی آگاه از موضوع منتشر کرده است. این دستور ظاهرا روند کنار گذاشتن این نرم‌افزار را که توسعه‌دهنده آن برای فوریه ۲۰۲۷ برنامه‌ریزی کرده بود، جلو انداخته است. انتشار این خبر همچنین باعث جهش سهام شرکت‌های چینی فعال در حوزه سیستم‌عامل شد، به‌طوری که سهام Hunan Kylinsec و Archermind هر دو به سقف رشد روزانه ۲۰ درصدی در بورس شانگهای رسید و China National Software هم ۱۰ درصد افزایش یافت. منابع بلومبرگ دلیل این دستور را نگرانی‌های امنیت داده عنوان کرده‌اند، اما مشخص نکرده‌اند پکن دقیقا نگران چه آسیب‌پذیری‌هایی است.

نرم‌افزار مورد بحث، نسخه دولتی توسعه‌یافته توسط C&M Information Technologies، یا CMIT، است؛ یک سرمایه‌گذاری مشترک که در سال ۲۰۱۶ میان مایکروسافت و شرکت دولتی China Electronics Technology Group راه‌اندازی شد و طرف چینی در آن سهام اکثریت را در اختیار دارد. این نسخه بر پایه Windows 10 Enterprise ساخته شده، اما OneDrive و دیگر اجزای مصرف‌کننده‌محور از آن حذف شده‌اند، برخی قابلیت‌های بومی آن غیرفعال شده، فرایند به‌روزرسانی و فعال‌سازی در داخل چین نگه داشته شده و به کاربران دولتی اجازه داده می‌شود به‌جای رمزنگاری استاندارد مایکروسافت از الگوریتم‌های رمزنگاری چینی استفاده کنند. گمرک چین و کمیسیون اقتصاد و اطلاع‌رسانی شانگهای از نخستین مشتریان آزمایشی این نسخه بودند، زمانی که در سال ۲۰۱۷ عرضه شد.

دستور چین برای حذف ویندوز ۱۰

مایکروسافت پشتیبانی اصلی ویندوز ۱۰ را در سطح جهانی در اکتبر ۲۰۲۵ پایان داد؛ اقدامی که باعث شد نسخه CMIT تنها نسخه ویندوزی باشد که هنوز به‌طور رسمی برای استفاده دولتی در چین تایید شده است. سخنگوی مایکروسافت به بلومبرگ گفته است: «مایکروسافت از هیچ رخداد امنیتی که این محصول را تحت تاثیر قرار داده باشد، مطلع نیست.» او اضافه کرده که این نسخه همچنان به‌روزرسانی‌های امنیتی منظم دریافت می‌کند.

صفحه Windows Update روی مانیتور با آیکون فلش‌های چرخان آبی، علامت تعجب زرد و پیام وجود به‌روزرسانی برای نصب.

پکن در سال ۲۰۱۴ خرید ویندوز ۸ را برای نهادهای دولتی ممنوع کرد، از سال ۲۰۱۹ اجرای برنامه‌ای سه‌ساله برای جایگزینی رایانه‌های خارجی در دفاتر دولتی را در دستور کار قرار داد و در سال ۲۰۲۲ نیز به نهادهای مرکزی و شرکت‌های دولتی گفت رایانه‌های دارای برند خارجی را به‌طور کامل کنار بگذارند. زیرساخت داخلی‌ای که برای پاسخ‌گویی به این تقاضا شکل گرفته، اکنون شامل Kylin V10، سیستم‌عامل UOS متعلق به UnionTech و لپ‌تاپ‌های HarmonyOS 5 هواوی است و حتی تا لایه تراشه در سیستم‌هایی مانند رایانه‌های رومیزی Qingyun هواوی با تراشه بومی Kirin 9000X هم گسترش یافته است.

سهم بالای ویندوز در بازار چین

داده‌های ترافیکی StatCounter نشان می‌دهد که این کارزار تا چه اندازه تاثیر محدودی بر بازار مصرف‌کننده داشته است. ویندوز در ژوئیه ۲۰۲۶، ۸۷.۶۴ درصد از ترافیک وب دسکتاپ در چین را به خود اختصاص داده بود و خود ویندوز ۱۰ نیز، ۱۰ ماه پس از پایان پشتیبانی اصلی، همچنان ۴۳.۵۶ درصد از استفاده از ویندوز در چین را تشکیل می‌داد؛ در حالی که سهم ویندوز ۱۱ به ۵۰.۰۱ درصد رسیده بود. در حال حاضر حدود دو پنجم دسکتاپ‌های چین از یک سیستم‌عامل مایکروسافتی بدون پشتیبانی استفاده می‌کنند؛ همان شکافی که قرار بود نسخه CMIT برای کاربران دولتی آن را پر کند.

به نوشته تامز هاردور، هنوز مشخص نیست دامنه این دستور جدید دقیقا تا چه حد گسترده است، چون گزارش بلومبرگ فقط به «برخی» نهادهای وابسته به دولت اشاره می‌کند. CMIT نیز به درخواست این رسانه برای اظهارنظر پاسخی نداده است.