کاخ سفید به‌ دنبال تحریم ربات‌های انسان‌نمای چینی

ایالات متحده آمریکا با تحریم ربات‌های انسان‌نمای چینی، جبهه جدیدی در جنگ فناوری با پکن باز کرده است.

به‌ گزارش سرویس رباتیک تک‌ناک، ایالات متحده با تصویب یک لایحه دفاعی جدید، گام تازه‌ای در محدودسازی فناوری‌های چینی برداشت؛ اقدامی که ارتش این کشور را از خرید، اجاره یا بهره‌برداری از ربات‌های انسان‌نمای توسعه‌یافته توسط شرکت‌های وابسته به چین و دیگر کشورهای رقیب خارجی منع می‌کند. تحریم ربات‌های انسان‌نمای چینی در قالب قانون مجوز دفاع ملی (NDAA) مطرح شده و بازتاب‌دهنده نگرانی‌های رو به رشد واشنگتن درباره امنیت ملی، حفاظت از داده‌ها و تهدیدهای احتمالی ناشی از سامانه‌های خودمختار خارجی است. بر اساس بخش ۱۶۳ این قانون، ربات‌های انسان‌نمای مرتبط با کشورهایی مانند چین، روسیه و ایران در فهرست فناوری‌های محدودشده قرار می‌گیرند. این تصمیم نشان می‌دهد رقابت فناوری میان واشنگتن و پکن وارد مرحله جدیدی شده و آمریکا اکنون دامنه مقابله خود را از تراشه‌ها و تجهیزات ارتباطی به حوزه‌های پیشرفته‌تری مانند رباتیک انسان‌نما گسترش داده است.

خبر پیشنهادی: ربات‌های انسان‌نمای چینی در چالش پنالتی قدرت‌نمایی کردند + ویدیو

هدف تحریم ربات‌های انسان‌نمای چینی

مجلس نمایندگان آمریکا با تصویب NDAA، زمینه قانونی شدن مقرراتی را فراهم کرده است که پنتاگون را از استفاده از «سامانه‌های رباتیک انسان‌نمای مشمول قانون» مرتبط با کشورهای رقیب خارجی منع می‌کند. این اقدام بخشی از تلاش گسترده‌تر آمریکا برای کاهش وابستگی بخش‌های حساس به فناوری‌های چینی است؛ رویکردی که پیش‌تر شامل نیمه‌هادی‌ها، تجهیزات مخابراتی و پهپادها می‌شد و اکنون به رباتیک پیشرفته نیز رسیده است. قانون‌گذاران آمریکایی معتقد هستند ربات‌های خودمختار می‌توانند خطراتی مانند جمع‌آوری اطلاعات حساس، ایجاد نقاط ضعف امنیتی و تهدید عملیات نظامی را به همراه داشته باشند. به همین دلیل، تحریم ربات‌های انسان‌نمای چینی با هدف کنترل دسترسی ارتش به فناوری‌هایی وضع شده‌اند که می‌توانند در آینده نقش مهمی در میدان‌های نظامی ایفا کنند.

بیشتر بخوانید: این سگ رباتیک می‌تواند به کابوس میدان نبرد تبدیل شود

کارشناسان می‌گویند که نگرانی اصلی واشنگتن از سرعت پیشرفت چین در حوزه ترکیبی رباتیک و هوش مصنوعی ناشی می‌شود. شرکت‌های چینی در سال‌های اخیر با تکیه بر هوش مصنوعی پیشرفته، هزینه تولید پایین‌تر و زنجیره تامین گسترده داخلی، جایگاه قابل توجهی در بازار جهانی ربات‌های انسان‌نما به دست آورده‌اند. هم‌زمان با خروج ربات‌های انسان‌نما از محیط‌های آزمایشگاهی و ورود آنها به کارخانه‌ها، انبارها، مراکز درمانی و خدمات شهری، دولت آمریکا این فناوری را بیش از پیش به‌ عنوان یک حوزه راهبردی و رقابتی در سطح ملی ارزیابی می‌کند.

نبرد جهانی برای سلطه بر ربات‌های انسان‌نما شدت گرفت

تحریم ربات‌های انسان‌نمای چینی در قانون NDAA تا حد زیادی از طرح پیشنهادی GUARD Act الهام گرفته شده‌ است؛ قانونی که سال گذشته توسط جان مولنار، رئیس کمیته منتخب مجلس نمایندگان آمریکا در حوزه رقابت راهبردی با حزب کمونیست چین ارائه شد. با وجود این، نمایندگان کنگره در نهایت از اعمال محدودیت‌های گسترده‌تر علیه بازار تجاری این فناوری صرف‌نظر کردند. در نسخه اولیه GUARD Act، ربات‌های انسان‌نما و ربات‌های چهارپای ساخت چین، موسوم به ربات‌های سگ، می‌توانستند در فهرست «تجهیزات تحت پوشش» کمیسیون ارتباطات فدرال آمریکا قرار بگیرند. چنین اقدامی، مانع دریافت مجوزهای ارتباطات بی‌سیم لازم برای فعالیت این محصولات در خاک آمریکا می‌شد و مسیر فروش تجاری آنها را در سراسر کشور مسدود می‌کرد.

حتما بخوانید: ربات انسان‌نمای چینی مهارت آشپزی خود را به رخ کشید + ویدیو

اما نسخه نهایی تحریم ربات‌های انسان‌نمای چینی در NDAA دامنه محدودتری دارد و تنها استفاده و خرید نظامی را هدف قرار می‌دهد؛ در حالی که واردات تجاری و فروش محصولات چینی به بخش خصوصی فعلا بدون تغییر باقی می‌ماند. این تصمیم نشان‌دهنده رویکرد مرحله‌ای کنگره است؛ رویکردی که ابتدا بخش دفاعی را هدف قرار می‌دهد و احتمالا در آینده درباره محدودیت‌های گسترده‌تر در حوزه غیرنظامی تصمیم‌گیری خواهد کرد. پس از تصویب این مقررات، قانون‌گذاران آمریکایی هشدار دادند که این اقدام تنها آغاز مسیر است و واشنگتن نباید اجازه دهد ربات‌های انسان‌نمای چینی به بازیگر غالب بازار داخلی تبدیل شوند. نگرانی‌ها زمانی جدی‌تر می‌شود که جایگاه فعلی چین در صنعت جهانی رباتیک انسان‌نما بررسی شود.

بر اساس داده‌های Counterpoint Research، شرکت‌های چینی در سال ۲۰۲۵ حدود ۸۰ درصد از کل عرضه جهانی ربات‌های انسان‌نما را به خود اختصاص داده‌اند. این برتری نتیجه ترکیبی از حمایت دولتی گسترده، زنجیره تامین داخلی قدرتمند، تولید یکپارچه و تلاش سریع برای ورود محصولات به بازار است. آمارهای صنعت نیز شکاف قابل توجه میان چین و آمریکا را آشکار می‌کند. طبق داده‌ها، شرکت Unitree Robotics در سال ۲۰۲۵ بیش از ۵۵۰۰ ربات انسان‌نما روانه بازار کرد و AgiBot نیز ۵۱۶۸ دستگاه عرضه کرد. در سوی دیگر، شرکت‌های آمریکایی مطرحی مانند Figure AI، Agility Robotics و تسلا هرکدام تنها حدود ۱۵۰ ربات انسان‌نما در همان بازه زمانی تولید و عرضه کردند. این اختلاف نشان می‌دهد رقابت رباتیک میان آمریکا و چین تنها به مرحله تحقیق و توسعه محدود نیست؛ بلکه اکنون به نبردی برای کنترل بازار آینده ربات‌های هوشمند تبدیل شده است.