در سالهای اخیر، تداوم تورم بالا باعث شده نرخ سود سپردههای بانکی نتواند همگام با افزایش قیمتها رشد کند و در نتیجه بازدهی واقعی سپردهها در بسیاری از دورهها منفی شود.
به گزارش سرویس اخبار داخلی تکناک، این وضعیت جذابیت سپردهگذاری در بانکها را کاهش داده و بخشی از سرمایهها را به سمت بازارهایی مانند ارز، طلا، مسکن و سایر داراییها سوق داده است؛ بازارهایی که از نگاه بسیاری از سرمایهگذاران ابزار بهتری برای حفظ ارزش پول در شرایط تورمی محسوب میشوند.
با این حال، تعیین نرخ سود بانکی از پیچیدهترین تصمیمات سیاستگذاری پولی است. افزایش نرخ سود میتواند منابع مالی بیشتری را به شبکه بانکی جذب کند و انگیزه سپردهگذاری را افزایش دهد، اما در مقابل هزینه تأمین مالی برای بنگاههای اقتصادی را بالا میبرد و ممکن است سرمایهگذاری، تولید و اشتغال را تحت تأثیر منفی قرار دهد. از سوی دیگر، پایین نگه داشتن نرخ سود نیز میتواند باعث خروج منابع از بانکها و حرکت آنها به سمت بازارهای غیرمولد شود.
در همین راستا، وحید ماجد، معاون سیاستگذاری پولی بانک مرکزی، تأکید کرده است که نگاه تکبعدی به نرخ سود نمیتواند پاسخگوی نیازهای اقتصاد باشد. به گفته او، هر سیاست اقتصادی علاوه بر مزایا، هزینههایی نیز دارد و تصمیمگیری باید به گونهای باشد که منافع ملی بر هزینهها غلبه کند. وی همچنین تصریح کرده که بانک مرکزی نه طرفدار سرکوب نرخ سود است و نه با اصلاح آن مخالفت دارد.
بر اساس اظهارات این مقام بانک مرکزی، بازبینی ساختار نرخهای سود در دستور کار قرار گرفته است. هدف از این بازنگری، تعیین نرخها بر مبنای عواملی مانند میزان ریسک، نوع فعالیت اقتصادی و شرایط تأمین مالی است. در این چارچوب، سپردههای جاری، کوتاهمدت، بلندمدت و همچنین ابزارهای سرمایهگذاری پروژهمحور نباید بازدهی یکسانی داشته باشند.
به باور بانک مرکزی، افرادی که منابع خود را برای دورههای طولانیتر در بانکها نگهداری میکنند یا در طرحهای تأمین مالی خاص مشارکت دارند، باید از بازدهی بیشتری نسبت به سپردهگذاران کوتاهمدت برخوردار شوند.
با وجود گمانهزنیهای مطرحشده درباره افزایش یا کاهش نرخ سود، بانک مرکزی تأکید کرده که هنوز تصمیم مشخصی در این زمینه اتخاذ نشده است. این نهاد اعلام کرده بازنگری ساختار نرخها صرفاً به معنای افزایش سود نیست و حتی ممکن است در برخی انواع سپردهها کاهش نرخ نیز مطرح شود.
به گفته بانک مرکزی، همه سناریوهای سیاستی در حال بررسی هستند و هدف نهایی ایجاد تعادل میان مهار تورم، حفظ ثبات بانکی، حمایت از رشد اقتصادی و تأمین مالی بخش واقعی اقتصاد است. کارشناسان نیز معتقدند موفقیت هرگونه اصلاح نرخ سود، در نهایت به کنترل پایدار تورم وابسته خواهد بود./منبع:ایسنا
